Nieuws Jaarcijfers Politie

Terwijl de ‘klassieke’ misdaad blijft dalen, neemt online fraude steeds meer toe

Steeds meer minderjarige jongeren stappen in de misdaad, zo blijkt uit de jaarcijfers van de nationale politie. Vooral bij online fraude neemt het aantal verdachten onder de 18 jaar flink toe.

Beeld Reuters

Terwijl klassieke misdrijven als woninginbraak, zakkenrollerij en inbraak in auto’s het afgelopen jaar daalden, nam het aantal fraudegevallen met handel via internet liefst 31 procent toe. Fraude met betaalproducten (zoals bankrekeningfraude of het verkrijgen van rekeningnummers via phishing) steeg zelfs met 67 procent. Dat blijkt uit de presentatie van de jaarcijfers van de nationale politie.

Vooral bij online fraude neemt het aantal verdachten onder de 18 jaar schrikbarend toe, constateert de politie. In 2016 was hun aandeel nog 12 procent, in november 2019 al 16 procent en de laatste drie maanden liep dat verder op naar 20, de laatste maand zelfs 29 procent. Jongeren ontplooien vanachter de computer of met de smartphone in de hand steeds vaker criminele activiteiten, constateert de politie.

‘Fraude plegen via Marktplaats of je bankrekening beschikbaar stellen als katvanger voor witwassen is eenvoudiger en loont meer dan bijvoorbeeld een inbraak plegen’, aldus de politie.

Criminele carrière

Korpschef Erik Akerboom zegt enorm geschrokken te zijn van die cijfers en maakt zich grote zorgen over de toenemende online-oplichtingspraktijken van tieners. ‘Snel geld verdienen door via online handelsplaatsen spullen aan te bieden en zogenaamd te verkopen, kan een eerste stap zijn op weg naar een criminele loopbaan’, aldus Akerboom.

In een interview met het AD, dat door de politie op de eigen website is geplaatst, zegt de korpschef dat hij de cijfers over de enorme toename van onlinefraude (met eenderde) eerst niet kon geloven. Maar ze kloppen en de enige verklaring voor de spectaculaire stijging is dat er meer online wordt gekocht, waardoor dus ook de fraude toeneemt.

De moderne crimineel bedient zich niet meer van de koevoet, maar van het toetsenbord op laptop of smartphone. ‘Je bent wel een sukkel als je nog probeert in te breken’, stelt Akerboom. ‘Onlinefraude zoals op Marktplaats blijkt veel makkelijker en de pakkans is kleiner.’ Juist door die spectaculaire toename van onlinefraude zijn de totale criminaliteitscijfers in 2019 voor het eerst sinds jaren weer omhoog gegaan (met 4 procent).

Marktplaats

Vooral jongeren zien in Marktplaatsfraude een makkelijke manier om snel geld te verdienen om bijvoorbeeld te kunnen stappen in het weekend of dure kleding te kopen. De korpschef roept mensen die online kopen op om minder naïef te zijn en ook aangifte te doen als ze voor een klein bedrag zijn opgelicht of als hun wachtwoord is gestolen. Want mensen zien dat vaak als iets stoms van zichzelf, aldus Akerboom, terwijl het ‘gewoon om strafbare feiten gaat’.

In de bestrijding van onlinefraude door jongeren wil de politie vooral inzetten op ‘lik-op-stukbeleid’ en voorlichtingscampagnes op school om duidelijk te maken dat internetfraude ‘hartstikke strafbaar’ is. Ook heeft de politie afspraken gemaakt met Marktplaats en banken om na drie fraudegevallen rekeningnummers te blokkeren.

Ook los van de onlinefraude maakt Akerboom zich grote zorgen om de toenemende criminaliteit onder tieners en nog jongere kinderen. In de aanloop naar de jaarwisseling waren veel kinderen betrokken bij de rellen in Duindorp. ‘De jongste verdachte is negen!’, constateert de korpschef met uitroepteken. Ook komen vanuit Amsterdam en Rotterdam signalen dat steeds meer jeugdigen messen bij zich dragen.

Hij wil zo snel mogelijk de wijkagenten terug in de wijk en doet ook een dringend beroep op ouders om hun kroost beter in de gaten te houden. Akerboom: ‘We moeten voorkomen dat nieuwe Taghi’s opgroeien.’

Aan de jarenlange daling van het aantal misdrijven is een einde gekomen. Vorig jaar werden ruim 800.000 misdrijven geregistreerd. Dat is een stijging met 4 procent in vergelijking met 2018. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden