Teruglezen - Nieuwe opvanglocaties in Tilburg, Enschede en Kockengen

De grenzen van Europa kraken, EU-landen verwijten elkaar het 'afschuiven' van migranten. In Nederland blijken armere gemeenten meer asielzoekers op te vangen dan rijke. Lees het terug in het blog van maandag.

Vluchtelingen lopen vandaag over het platteland nabij het Hongaarse stadje Zakany. Beeld afp

In de sporthal in Kockengen worden vanaf dinsdagmiddag 72 uur lang 115 asielzoekers opgevangen. De gemeente Stichtse Vecht, waar Kockengen bij hoort, liet maandag weten dat het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) om de acute opvang heeft gevraagd. 'Na 72 uur stromen de vluchtelingen door naar andere opvanglocaties van het COA', aldus de gemeente. Het gaat vooral om gezinnen uit Syrië en Eritrea.

'De gemeente Stichtse Vecht neemt haar maatschappelijke verantwoordelijkheid om mensen tijdelijk te voorzien in opvang en eerste levensbehoefte. Samen met het Rode Kruis, politie, brandweer en GGD biedt de gemeente deze mensen de komende dagen onderdak.' Burgemeester Marc Witteman meldt de inwoners van Kockengen dat hij zich ervan bewust is dat de noodopvang impact heeft op de samenleving. 'Toch reken ik op uw steun.' Inwoners die willen helpen moedigt hij aan de gemeente te bellen.

De gemeenteraad van Enschede is in meerderheid akkoord gegaan met de vestiging van een opvangcentrum voor zeshonderd asielzoekers in de gemeente. De vergadering werd bijgewoond door circa 150 omwonenden, die in meerderheid tegen een asielzoekerscentrum (azc) zijn.

De komst van het azc op een terrein van 4 hectare op het Esmarkerveld naast een woonwijk leidde vorige week tijdens een informatiebijeenkomst tot woede van omwonenden. De politie hield voor- en tegenstanders uit elkaar. Aan het begin van de raadsvergadering van maandagavond werden ruim 3200 handtekeningen aangeboden van tegenstanders van een azc op de beoogde locatie.

Een motie van wantrouwen tegen het college inclusief de al vertrokken waarnemend burgemeester Fred de Graaf, ingediend door eenmansfractie OPA, haalde het niet.

Tilburg krijgt een noodopvanglocatie voor vierhonderd asielzoekers. De gemeente schrijft maandag op haar website dat zij worden opgevangen in voormalig woonzorgcentrum Jozefzorg aan de Kruisvaardersstraat. De opvang is voor maximaal drie jaar, aldus de gemeente Tilburg.

De stad kijkt ook of het mogelijk is om vanaf 2018 een echt asielzoekerscentrum te vestigen. Dit op verzoek van het Rijk en het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA). Jozefzorg komt daarvoor niet in aanmerking.

Met de noodopvang wijkt de stad tijdelijk af van het bestemmingsplan. 'Tilburg is een humane en gastvrije stad die staat voor een sociaal asielbeleid en een stad die zijn maatschappelijke verantwoordelijkheid neemt', schrijft de gemeente verder. Omwonenden worden nog uitgenodigd voor een informatiebijeenkomst.

De komende dagen wil EU-president Tusk de politieke patstelling over de stroom migranten doorbreken. De onenigheid is echter groot. Lees de analyse van Marc Peeperkorn. (+)

Premier Mark Rutte heeft vanavond een noodopvang voor vluchtelingen in de vroegere Koepelgevangenis in Haarlem bezocht. Hij sprak daar met vluchtelingen, met medewerkers van het COA, met de wijkagent en met een aantal buurtbewoners. Lees hier meer.

Premier Mark Rutte tijdens zijn bezoek aan een noodopvang voor vluchtelingen in de vroegere Koepelgevangenis in Haarlem. Beeld anp

Libanon vindt dat Syrische vluchtelingen moeten terugkeren naar 'veilige gebieden' in hun eigen land. Dat kreeg minister Bert Koenders van Buitenlandse Zaken vandaag te horen tijdens een bezoek aan dat land.

Zijn Libanese ambtgenoot Gebran Bassil liet op een gezamenlijke persconferentie weten dat 'de enige duurzame oplossing voor de vluchtelingencrisis de terugkeer van de vluchtelingen naar veilige gebieden in hun thuisland is'. Bassil ziet ook niets in hervestiging van vluchtelingen. En beloftes van de internationale gemeenschap voor financiële steun aan Libanon voor de opvang zijn volgens hem niet nagekomen.

Het land met 4,4 miljoen inwoners telt zo'n 1,2 miljoen Syrische vluchtelingen. Koenders begrijpt dat de capaciteit om vluchtelingen op te vangen in Libanon 'onder druk staat'. Hij beloofde binnen Europa te pleiten voor meer steun.

Minister van Buitenlandse Zaken Bert Koenders vandaag op het Plein van de Emam in de historische stad Isfahan in Iran. Beeld anp

Ajax nodigt ongeveer driehonderd vluchtelingen uit om woensdag de wedstrijd tegen De Graafschap bij te wonen in de Amsterdam Arena. Ze zullen met bussen worden opgehaald en teruggebracht, aldus de club maandag. De vluchtelingen komen uit asielzoekerscentra (azc's) in een straal van circa 100 kilometer rond de hoofdstad.

De actie volgt op overleg tussen Ajax en het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA). 'Wij vroegen waar ze behoefte aan hebben en toen bleek dit een goed idee. Veel vluchtelingen in die centra vervelen zich erg', aldus een woordvoerder van de voetbalclub.

Na de wedstrijd tegen Celtic in de Europa League (2-2) doneerde Ajax een euro per bezoeker voor de opvang van asielzoekers. 'Dat kwam neer op bijna 48.000 euro', aldus de woordvoerder.

Lasse Schone (L) en Jairo Riedewald (R) na de wedstrijd Ajax - Celtic Glasgow. Beeld epa

Finland wil zijn grenzen gaan controleren, nu er steeds meer vluchtelingen het land binnenkomen vanuit buurland Zweden. Dat heeft de minister van Binnenlandse Zaken vandaag gezegd. 'We zijn daartoe op elk moment voorbereid en hebben onze maatregelen al behoorlijk aangescherpt', zei Petteri Orpo.

De Finse politie begon zaterdag met steekproeven in de noordelijk gelegen gemeente Tornio en begint dinsdag met 'toegenomen controle van vreemdelingen' in het hele land.

Tot nu toe zijn dit jaar 12.000 asielzoekers Finland binnengekomen, vooral afkomstig uit Irak. Vorig jaar nam het land in totaal 3600 vreemdelingen op. In de afgelopen dagen kwamen vijfhonderd vluchtelingen aan in Tornio, in de buurt van de poolcirkel.

Vluchtelingen in de regen in Tornio Beeld afp

Zeker 2862 asielzoekers zijn dit jaar omgekomen op de Middellandse Zee in een poging Europa te bereiken. De Internationale Organisatie voor Migratie (IOM), die de cijfers naar buiten bracht, becijferde vorige week al dat dit jaar bijna een half miljoen migranten via deze route Europa binnen zijn gekomen.

De illegale overtocht over zee is levensgevaarlijk. Vaak komen de gammele, overbevolkte bootjes waarmee vluchtelingen de Europese kust proberen te bereiken op volle zee in de problemen.

Migranten op een boot op de Middellandse Zee. Beeld reuters

De Duitse regering heeft een plan om asielzoekers die via een ander EU-land zijn binnengekomen een uitkering te onthouden, weer geschrapt. Dat gebeurde onder druk van leden van regeringspartner SPD.

In het oorspronkelijke voorstel van minister Thomas de Maizière van Binnenlandse Zaken zouden asielzoekers die via een ander EU-land Duitsland binnenkomen geen aanspraak kunnen maken op een uitkering en andere overheidshulp. Ze zouden alleen een financiële bijdrage krijgen voor de terugkeer naar het land van aankomst in de Europese Unie.

Het plan ging afgelopen weekeinde van tafel. In een nieuw wetsvoorstel staat dat alle asielzoekers bij aankomst in Duitsland een financiële bijdrage krijgen, ongeacht de manier waarop ze het land zijn binnengekomen.

Het onderzoek naar tuberculose (tbc) bij Syrische vluchtelingen is opgeschort. Screening bij dergelijke asielzoekers is weinig zinvol omdat tbc zelden voorkomt in Syrië en daarom ook zeldzaam is bij migranten uit Syrië. Dat meldde minister Edith Schippers (Volksgezondheid) aan de Tweede Kamer. De Gemeentelijke Gezondheidsdiensten zijn afgelopen weekeinde op de hoogte gebracht.

Experts zijn van oordeel dat de maatregel geen risico betekent voor de volksgezondheid, aldus de minister. De screening van asielzoekers uit landen met een hoog risico op tbc, zoals Eritrea, blijft gehandhaafd.

De minister wijst op het sterk gestegen aantal asielzoekers naar Nederland. Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu houdt 'nauwgezet een vinger aan de pols' om de volksgezondheid in Nederland te waarborgen.

Syrische vluchtelingen bij de Van Horne Kazerne. Beeld anp

EU-lidstaten die weigeren vluchtelingen op te nemen zouden per geval 6500 euro moeten betalen. Dat is een van de voorstellen waar de bewindslieden verantwoordelijk voor asiel zich dinsdag over beraden, meldde het Duitse persbureau DPA vandaag. In het commissievoorstel staat ook dat landen per opgenomen vluchteling 6500 euro ontvangen.

Hongarije mag het leger inzetten tegen vluchtelingen en daarbij mag niet-dodelijk geweld worden gebruikt. Dat heeft het Hongaarse parlement vandaag bij wet besloten.

Het leger kan daardoor onder meer rubberen kogels en traangas gebruiken of een vangnet op iemand afschieten. Slechts twaalf van de bijna tweehonderd parlementariërs stemden tegen de wet.

Als het aan de radicaal-nationalistische partij Jobbik had gelegen, had het parlement verdergaande maatregelen aangenomen.

Hongaarse soldaten werken aan een nieuw grenshek. Beeld afp
Vluchtelingen lopen vandaag over het platteland nabij het Hongaarse stadje Zakany. Hongaarse agenten dirigeren ze in de juiste richting. Beeld afp

Libanon gaat dit jaar voor nog eens 100.000 vluchtelingenkinderen onderwijs regelen. Met hulp van hulporganisaties zoals de VN-vluchtelingenorganisatie (UNHCR) en het VN-kinderfonds (UNICEF) kunnen tot 100.000 extra Syrische kinderen gratis naar school in Libanon. Dat is twee keer zo veel als vorig jaar is geregeld. Dat hebben het Libanese ministerie van Onderwijs en hulporganisaties bekendgemaakt.

Het kleine Libanon telt normaal circa 4,5 miljoen inwoners. Het is het land met de meeste Syrische vluchtelingen geworden. Er staan er meer dan 1,1 miljoen geregistreerd, maar volgens de autoriteiten zijn er zeker 400.000 Syriërs naar Libanon gekomen zonder zich officieel als vluchteling aan te melden. Eén op de vier inwoners is nu vluchteling uit Syrië. Op een aantal basisscholen zijn er al meer Syrische dan Libanese kinderen.

Syrische vluchtelingen krijgen Engelse les in een tent, die als geïmproviseerde school fungeert in een vluchtelingenkamp in Libanon. Beeld ap
Beeld ap

Dinsdag komen de Europese bewindslieden voor de tweede keer in acht dagen bijeen in Brussel, om te discussiëren over de verdeling van migranten. Het enige agendapunt is de verdeelsleutel, waar de afgelopen tijd veel om te doen is geweest. Het plan is om 120 duizend vluchtelingen volgens een vaste verdeelsleutel over alle EU-landen te verdelen. Veel landen zijn het hiermee eens. De EU wil echter unanimiteit over de kwestie. Met name Oost-Europese lidstaten verzetten zich.

Polen lijkt zijn positie echter iets te hebben gewijzigd. In mediaberichten werd maandag geopperd dat het land bereid is 'zijn verantwoordelijkheid' te nemen, mits de opvang vrijwillig van aard is en niet als belofte voor de toekomst wordt gezien.

Waarnemers verwachten dan ook dat de EU-landen het wel eens gaan worden over de opvang van vluchtelingen op basis van vrijwilligheid. De kans lijkt kleiner geworden dat de verplichte opvang doorgedrukt gaat worden. Wat de zaak er niet eenvoudiger op maakt is dat Hongarije heeft aangegeven geen behoefte te hebben aan de herplaatsing van 54.000 vluchtelingen die daar verblijven.

Woensdagavond komen de Europese regeringsleiders en staatshoofden bijeen. Als de asielministers dinsdag een akkoord bereiken, zal deze top vooral gaan over bredere migratiethema's zoals de beveiliging van de Europese buitengrenzen. Maar ook over bijvoorbeeld de financiering van opvang in de regio en hulp aan Turkije, dat circa twee miljoen Syrische vluchtelingen herbergt.

Irakese vluchtelingen schuilen bij een zelfgemaakt vuur in Kroatië. Beeld ap

Niet alleen in de Nederlandse politiek gaan stemmen op voor meer opvang in de regio. De vice-bondskanselier van Duitsland, Sigmar Gabriel, heeft de internationale gemeenschap opgeroepen om meer opvang in het Midden-Oosten te bewerkstelligen. Hij verweet voornamelijk de Golfstaten dat ze te weinig doen om vluchtelingen uit omringende landen op te vangen. Ook de VS speelt volgens Gabriel een te bescheiden rol in de crisis.

Gabriel deed zijn uitspraken voorafgaand aan een bezoek aan Jordanië, dat op maandag begint. Verreweg het grootste gedeelte van de vier miljoen Syrische vluchtelingen wordt opgevangen in Turkije, Libanon en Jordanië. De opvangkampen in de landen hebben steeds meer problemen om alle vluchtelingen te huisvesten en van voldoende eten te voorzien.

Sigmar Gabriel stapt op een vliegtuig naar Jordanië. Beeld epa

De Hongaarse autoriteiten laten kleine groepjes vluchtelingen de grens met Kroatië inmiddels weer passeren. Dat meldt persbureau Associated Press. De afgelopen dagen hield Hongarije vluchtelingen die de grens met Kroatië wilden oversteken tegen. Bussen met daarin vluchtelingen werden tegengehouden en de grenzen met Kroatië - net als eerder die met Servië - werden afgebakend met scheermesprikkeldraad.

Kroatië stuurt sinds vorige week vluchtelingen met bussen naar de grens. De opvang en registratie van de duizenden mensen werd het land teveel. Hongarije toonde zich hier de afgelopen dagen 'teleurgesteld' en ontevreden over.

Johannes Hahn, de Eurocommissaris voor Uitbreiding, heeft besloten dat Europese lidstaten de Balkanlanden gaan helpen met het beheersen van de vluchtelingenstroom. De Eurocommissaris sprak vandaag in het parlement van Macedonië en heeft daar gezegd dat alle lidstaten van de Europese Unie de grenzen van Europa moeten beschermen. Dat meldt persbureau Associated Press.

Johannes Hahn bezoekt een registratiepunt voor vluchtelingen in Gevgelija, Macedonië. Beeld EPA
Weggegooide reddingsvesten op Lesbos, waar duizenden vluchtelingen aankomen. Beeld ap

Bondskanselier Merkel en president Hollande zullen op 7 oktober, tijdens de eerstvolgende plenaire sessie van het Europees Parlement in Straatsburg, gezamenlijk het parlement toespreken. Dat zegt parlementsvoorzitter Martin Schulz op Twitter.

De Duitse bondskanselier Angela Merkel. Beeld EPA

Onze correspondent Jan Hunin reist met de vluchtelingen mee door Europa. Een paar dagen geleden was hij nog in Hongarije, vervolgens is hij door Servië, naar Kroatië en gisteren was hij in Slovenië.

De opvang in Slovenië, dat wordt overspoeld door vluchtelingen, is op orde. Migranten zijn dankbaar, maar vooral blij als ze het land weer uit zijn. Lees hier (+) zijn reportage.

Beeld Daniel Rosenthal / de Volkskrant

Duitsland wil nauw samenwerken met Griekenland op het gebied van de vluchtelingencrisis. Dat heeft een woordvoerder van Angela Merkel laten weten als reactie op de verkiezingsoverwinning van Tsipras, zondagavond.

Griekenland is in de loop van de zomer de grootste toegangspoort van vluchtelingen geworden voor Europa. Duizenden vluchtelingen uit het Midden-Oosten maken dagelijks de oversteek van Turkije naar één van de Griekse eilanden. Via Griekenland reizen veel vluchtelingen verder Europa in, met als eindbestemming vaak Duitsland.

Duitsland, dat verwacht dit jaar zo’n miljoen vluchtelingen een onderdak te geven, is groot voorstander van het invoeren van een vluchtelingenquotum, om zo aankomstlanden als Griekenland en Italië te ontlasten. Over het quotum is binnen de EU veel discussie.

Vluchtelingen wachten op de grens van Oostenrijk en Hongarije. Beeld reuters

EU-lidstaten zullen worden gedwongen zich te beschermen tegen 'het gevaar van massamigratie', totdat er een oplossing komt voor het vluchtelingenprobleem. Dat zei de Hongaarse premier Viktor Orbán. 'Onze grenzen worden bedreigd, onze levens, heel Europa', zei Orbán tegen het parlement. 'We worden overspoeld.'

Hij herhaalde dat de door Brussel voorgestelde vluchtelingenquota geen oplossing zijn, en dat de grenzen moeten worden beschermd om de vluchtelingenstroom te stoppen. Orbán riep het parlement op om het voorstel het leger in te zetten bij de Hongaarse grenzen te ondersteunen.

Hongarije heeft de afgelopen week geprobeerd de grenzen te sluiten door hekken met prikkeldraad neer te zetten. Het land heeft echter weinig keus dan vluchtelingen toe te laten, omdat ook buurland Kroatië niet in staat is de grote aantallen op te vangen. Hongarije op zijn beurt stuurt de vluchtelingen door naar Oostenrijk.

Vluchtelingen bij de Hongaarse grens. Beeld reuters

Kroatië wil dat de Grieken stoppen met het Europa insturen van vluchtelingen die in Griekenland aankomen. Dat zegt de Kroatische minister van Binnenlandse Zaken Ranko Ostojic. Morgen, tijdens een overleg van de ministers van Binnenlandse Zaken van de EU, zal de Kroatische minister hiertoe een verzoek indienen.

Ostojic: 'Het is onaanvaardbaar dat de Grieken hun opvangkampen legen en mensen naar Kroatië sturen, via Macedonië en Servië.'

Dit weekend zijn er zeker 24 duizend vluchtelingen Oostenrijk binnengekomen. Dat laat de politie weten. De vluchtelingen steken de grens met Hongarije over.

Een woordvoerder van de politie laat weten dat er maandag al 3.200 mensen de grens overstaken. Dat worden er in de loop van de dag alleen maar meer. De meeste migranten steken door Oostenrijk door naar Duitsland, het eindpunt van veel vluchtelingen. Een kleiner gedeelte probeert door te reizen naar Scandinavië.

Syrische vluchtelingen komen aan op Lesbos. Beeld ap

De Kroatische autoriteiten hebben een nieuwe opvanglocatie geopend om de toestroom van vluchtelingen aan te kunnen. De nieuwe locatie is in Opatovac, op zo'n vijftien kilometer van Tovarnik, waar nu de meesten worden opgevangen. De locatie biedt ruimte voor 4.000 vluchtelingen.

Kroatië heeft sinds een week te maken met een grote toestroom van vluchtelingen, nadat Hongarije de grens met Servië heeft afgesloten met onder andere een hek. Via Kroatië proberen vluchtelingen nu Hongarije, en dus de Schengenzone binnen te komen.

De nieuwe locatie in Opatovac. Beeld reuters
Beeld reuters

Opnieuw zijn honderden vluchtelingen vanuit Kroatië de grens met Hongarije overgestoken. Daarna gaan ze door naar Oostenrijk. Alleen al bij één grenspost werden in de nacht van zondag op maandag achthonderd tot duizend vluchtelingen geteld.

De migranten waren met bussen naar de Kroatische kant van de grens gebracht. Ze stapten uit en liepen over een brug naar het Hongaarse plaatse Barcs. Daar begeleidden agenten ze naar een gereedstaande trein. In vijftien wagens gingen ze naar Hegyeshalom, een plaats aan de grens met Oostenrijk.

Volgens de Hongaarse politie waren op zondag bijna 7.000 vluchtelingen het land binnengekomen. Vrijwel iedereen kwam via Kroatië. Dat is de nieuwe route voor de vluchtelingen, sinds Hongarije de grens met Servië vrijwel hermetisch heeft afgesloten.

Het land zette traangas en waterkanonnen in tegen asielzoekers die bij die overgangen stonden te dringen. De harde aanpak kwam Hongarije op veel kritiek te staan.

Vluchtelingen bij de grens met Kroatië. Beeld ap

Uit onderzoek van de NOS blijkt dat in Nederland arme gemeenten meer asielzoekers opvangen dan rijke.

Een mogelijke verklaring voor de ongelijke verdeling is de locatie van het aanmeldcentrum in de Groningse plaats Ter Apel. De omringende gemeenten behoren tot de plekken die de meeste asielzoekers opvangen, en zijn ook de gemeenten met het laagste gemiddelde inkomen. Gemeenten als Pekela, Stadskanaal en Vlagtwedde hebben een gemiddeld besteedbaar inkomen per jaar dat lager is dan 18 duizend euro.

Een boot met vluchtelingen op de Egeïsche Zee. Beeld reuters

De opvang in Slovenië, dat wordt overspoeld door vluchtelingen, is op orde. Migranten zijn dankbaar, maar vooral blij als ze het land weer uit zijn. Lees hier de complete reportage van correspondent Jan Hunin

Vluchtelingen komen aan in de Kroatische grensplaats Tovarnik. Beeld epa

De Duitse sociaaldemocraten verliezen hun geduld met minister van Binnenlandse Zaken Thomas de Maizière, verantwoordelijk voor de dossiers asiel en immigratie. Als het hem niet snel lukt om iets te doen aan de lange asielprocedures, moet de CDU-beleidsman opstappen, zei SPD-vicevoorzitter Ralf Stegner in een interview in de zondagseditie van het dagblad Bild.

Lees het complete artikel hier.

De Duitse minister van Binnenlandse Zaken Thomas de Maizière. Beeld epa

Europese landen maken elkaar bittere verwijten over het 'afschuiven' van migranten, aan de vooravond van een EU-top die moet leiden tot een gezamenlijke aanpak van het vluchtelingenvraagstuk. Oostenrijk werd door toedoen van buurland Hongarije dit weekeinde onverwacht geconfronteerd met zo'n 15 duizend migranten. Honderden konden zondagavond vertrekken naar Duitsland, de favoriete bestemming van de meesten. Anderen volgen vandaag per bus en trein.

De Oostenrijkse autoriteiten betichtten Hongarije ervan de migranten 'zonder waarschuwing' door te laten reizen naar hun land. Hongarije op zijn beurt stak een beschuldigende vinger uit naar Kroatië. Dat land registreert momenteel geen asielzoekers, wat in strijd is met Europese regels.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden