Teruglezen - interview Helmin Wiels: 'Wij hebben een tweederangs positie'

Het is niet de vraag of, maar wanneer Curaçao uit het Koninkrijk der Nederlanden stapt. 'Laat de termijn aan ons.' Dat zei de zondag vermoorde Helmin Wiels, de machtigste politicus van het Caribische eiland, begin maart dit jaar op bezoek in Den Haag. Hieronder het interview dat hij bij die gelegenheid gaf aan de Volkskrant.

Beeld anp

De situatie is in de ogen van Helmin Wiels onhoudbaar en kan alleen maar leiden tot onafhankelijkheid. 'In het Koninkrijksstatuut wordt wel van gelijkwaardigheid gesproken, maar nergens van gelijkheid. Wij hebben een onderdanige, tweederangs positie.'

De in 2010 ingevoerde constructie van vier landen (Nederland, Curaçao, Aruba en St. Maarten) in één koninkrijk is niet levensvatbaar, stelt Wiels, omdat Nederland altijd aan het langste eind trekt. Wiels won vorig najaar de verkiezingen in zijn land. Hij strijdt tegen corruptie en wanbestuur. En hij is vastbesloten. 'We moeten ons huiswerk doen, dan kunnen we eruit. De Verenigde Naties stellen regels voor onafhankelijkheid. De economie en het onderwijs moeten op peil zijn. De democratische instellingen moeten worden versterkt: onafhankelijke rechtspraak, centrale bank, algemene rekenkamer, begrotingskamer en parlement.'

Wiels is met zijn collega-parlementariërs in Nederland voor het periodieke Interparlementair Koninkrijksoverleg (IPKO). Ook vanuit de Tweede Kamer klinkt steeds luider de roep om de band met Curaçao te beëindigen. Maar als voormalige kolonisator kan Nederland het eiland niet tot onafhankelijkheid dwingen. Curaçao kan wel zelf de weg naar een soevereine staat inslaan. Dat is wat Wiels wil. Het is volgens hem nu eerst zaak af te komen van de aanwijzing die de Rijksministerraad vorige zomer aan Curaçao gaf. De onderhandelingen met het College Financieel Toezicht (CFT) moeten leiden tot een sanering van de schuld van het land. Wiels hoopt dat er in april een plan ligt.

Stem van het gewone volk
Net als Geert Wilders is Wiels een politicus die claimt de stem van de gewone man te vertolken. Niet voor niets worden de twee vaak met elkaar vergeleken. Maar uitgerekend de PVV van Wilders wilde de komst van Wiels naar Den Haag verijdelen. Zijn taal afgelopen najaar in de verkiezingscampagne op Curaçao zou te anti-Nederlands zijn geweest. Voor 'makamba's' (Nederlanders) zouden bodybags klaar liggen. Wiels zegt dat zijn woorden verkeerd uit het Papiaments zijn vertaald. Hij heeft gezegd dat Nederlanders die op Curaçao de lakens willen uitdelen 'de zak kunnen krijgen'.

Opmerkelijk genoeg wordt Wiels door minister Ronald Plasterk (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) juist geprezen om zijn houding. Plasterk in januari in de Volkskrant: 'Wiels streeft naar een grotere onafhankelijkheid van Curaçao, inclusief een financiële. Hij koerst niet aan op nieuwe steun vanuit Nederland. En dat komt mooi uit, want die waren we toch al niet van plan te geven.'

 
Als je mijn volk een roversbende noemt of een piratennest, dan zeg ik op mijn beurt dat de eerste piraat Johan van Walbeeck was, die Curaçao als uitvalsbasis voor de kaapvaart heeft gebruikt. Dan zeg ik: in Nederland hebben ze meer respect voor dieren dan voor mijn volk.

'Rust in de tent'
Verkiezingswinnaar Wiels koos op Curaçao de Diederik Samsom-variant: hij leidt zijn jonge partij Pueblo Soberano vanuit het parlement. Hij steunt het takenkabinet van premier Daniel Hodge, dat oudejaarsdag aantrad en snel orde op zaken wil stellen op Curaçao. 'Er is nu eindelijk rust in de tent', zegt Wiels. 'De vragen rond de integriteit van de ministers hebben de hele regeringsperiode van de vorige premier Gerrit Schotte ondermijnd.'

Op de route naar onafhankelijkheid streeft Wiels naar een goede relatie met Nederland. 'We hebben een periode van wederzijdse irritaties achter de rug. In de politiek moet je kritiek hebben op individuele bestuurders, niet op een heel volk. Als je mijn volk een roversbende noemt of een piratennest, dan zeg ik op mijn beurt dat de eerste piraat Johan van Walbeeck was die Curaçao als uitvalsbasis voor de kaapvaart heeft gebruikt. Dan zeg ik: in Nederland hebben ze meer respect voor dieren dan voor mijn volk. Van lieden als Hero Brinkman en Eric Lucassen zijn we gelukkig af. Nu hebben we Sietse Fritsma die allerlei dingen over mij roept. Elk jaar een nieuwe opkomende PVV-ster. Maar ik trek me daar niets van aan en de delegatie ook niet. Ik haat Nederlanders niet, maar alleen respect leidt tot een vruchtbare verhouding met minder spanning.'

 
We hebben een periode van wederzijdse irritaties achter de rug. In de politiek moet je kritiek hebben op individuele bestuurders, niet op een heel volk.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden