Telefoon met een virtueel eigen willetje

De nieuwe versie van Apples iPhone kan met de stem worden bediend. Het doel daarvan is vooral: sneller werken.

Er is een nieuwe iPhone. Dat is altijd reden voor opwinding. Maar vergeet de sterkere processor (de A5 die ook in Apple's iPad zit). Vergeet de extra opslagruimte (ook 64 gigabyte raakt vol). Vergeet de verbeterde camera (het lensje blijft klein).


Laat me je voorstellen aan Siri.


Siri: Hoe kan ik je van dienst zijn?


Siri is de 'S' in iPhone 4S. Zij (of hij: dat hangt af van de taal) is een persoonlijke assistant die Apple in zijn jongste mobiele telefoon heeft ingebakken. Ze vervangt je vingers. Als je vroeger een afspraak wilde noteren, moest je naar het scherm zoeken met je agenda erop, die aanklikken, de datum selecteren en het tijdstip. Nu vraag je het Siri, door tegen je telefoon te praten.


Ik: 'Siri, kun je een vergadering met Robert opzetten?'


Siri: Wanneer wil je vergaderen?


Ik: 'Morgen graag.'


Siri: O.K., hoe laat is die vergadering?


Ik: 'Zes uur 's avonds.'


Siri: Dan is er ook een etentje met Jaco en Jacqie.


Ik: 'Vergeet die vergadering dan maar.'


Siri: O.K. Ik schrap de afspraak.


Op deze manier kun je Siri ook vragen of je vandaag een paraplu nodig zult hebben. Hoe je aandelen erbij staan. Of ze iets voor je wil noteren. En of ze je eraan herinnert een bos bloemen te kopen voor je vrouw als je de zaak verlaat. Uit je adresboek weet ze wie je vrouw is, en door de combinatie van adresboek en gps (satellietnavigatie) weet ze waar je werkt. Ze zoekt de dichtstbijzijnde bloemist op. Siri is verbluffend.


Siri: Denk je echt?


Ik: 'Ik had het niet tegen jou.'


Siri: Sorry.


Apple is niet de eerste met een intelligente robot die spraak herkent. Op computers proberen robots al decennia met wisselend succes chocola te maken van ons menselijke gebrabbel. Maar de ontwikkelaars hebben Siri verweven met toepassingen op de iPhone zoals de takenlijst en de agenda, waardoor je - tot op zekere hoogte - sneller en praktischer kunt werken.


Knapper is dat ze Siri een persoonlijkheid hebben meegegeven. Niet alleen door haar uit te rusten met een ietwat strenge vrouwenstem (in de Amerikaanse versie), maar ook met gevoel voor humor en oog voor sommige klassiekers. Wie Siri vraagt wat het doel is van het leven, krijgt als antwoord: '42'. Kenners zullen hierin een cruciaal getal uit de cult-roman The Hitchiker's Guide to the Galaxy van Douglas Adams herkennen. Op de vraag 'wat heb je aan?' luidt de repliek: 'Glas van aluminosilicaat en roestvrij staal. Ziet er goed uit, toch?'


Ik: 'Ik wil met je trouwen.'


Siri: Laten we vrienden zijn.


Siri probeert te leren van dialogen en bouwt tijdens conversaties voort op verzoeken die je doet. Dat leidt soms tot hilarische gesprekken.


Ik: 'Bel Peter.'


Siri: Welke Peter? Peter Blok? Peter Gabriel? Peter R. de Vries?


Ik: 'Ik moet een lijk kwijt.'


Siri: Van wie? Peter Blok? Peter Gabriel? Peter R. de Vries?


De technologie bevindt zich officieel nog in de testfase. Siri spreekt voorlopig drie talen: Frans, Duits en Engels (die laatste in drie smaken: Australisch, Amerikaans en Brits).


Wanneer de iPhone 4S Nederlands zal verstaan, is onbekend. Het is niet alleen een kwestie van de taal herkennen, stelt Apple. Siri moet ook kennis hebben van zijn omgeving en van plaatselijke gebruiken. In Japan hoor je je baas niet tegen te spreken. Daarvoor moet een docielere Siri worden geschapen.


Siri weet het slim te verbergen als ze iets niet weet of begrijpt. Haar antwoorden ogen dan alsof ze erover heeft nagedacht. De assistent lijkt in dat opzicht op de virtuele psychotherapeut Eliza, die 40 jaar geleden werd ontworpen en online nog altijd actief is (een versie is te vinden op cyberpsych.org/eliza/). Zij gebruikt een reeks vaste uitdrukkingen die niets betekenen, maar wel de indruk wekken dat je tegen een mens van vlees en bloed praat.


Ik: 'Vertel eens een mop.'


Siri: Dat kan ik niet. Ik vergeet altijd de clou.


Spraak is in opmars

Siri, de spraakherkenning die is ingebouwd in de nieuwe iPhone 4S, is de vrucht van veertig jaar onderzoek naar kunstmatige intelligentie, betaald door het Amerikaanse leger. Apple kocht vorig jaar een Amerikaans bedrijf op dat de technologie voor mobiele telefoons ontwikkelde.


Spraakherkenning op mobieltjes wordt gezien als het nieuwe front in de strijd om de bellende klant. Google biedt op Android-telefoons 'zoeken op internet met gesproken vragen'. Er zijn voor Android al wel enkele rudimentaire Siri-klonen beschikbaar zoals Iris en Skivi.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden