Tegengeluid voor google-moslim

De gemeente Amsterdam gaat gematigde islamitische publicaties subsidiëren. Maar wie bepaalt wat dat zijn? Moslimorganisaties vrezen bemoeienis van de overheid....

De strategie van de gemeente Amsterdam om een ideologische strijd aan te gaan met de radicale islam en gematigde publicaties te subsidiëren, roept vragen op. Het principe van de scheiding van kerk en staat wordt geschonden. De gemeente moet immers op een of andere manier bepalen wat gematigde islamitische lectuur is.

Loco-burgemeester Mark van der Horst (VVD) zegt ‘hartstikke’ voor de scheiding van kerk en staat te zijn, maar wijst erop dat het in de praktijk soms moeilijk is daarmee om te gaan. ‘De overheid is niet waardenvrij’, zegt hij. ‘De EO draait ook niet zonder subsidie.’ Hij zegt dat een inspraakavond probleemloos in een kerkgebouw kan worden gehouden, maar dat ‘iedereen in de stress schiet als de locatie een moskee is’. Het Amsterdamse plan vergelijkt hij met het overheidsbeleid in de kunst- en mediasector. ‘De overheid ondersteunt musea, theaters, universiteiten, omroepen, maar moet zich verre van de inhoud houden.’

Het plan krijgt de steun van de fractievoorzitters van PvdA en GroenLinks. Lodewijk Asscher (PvdA) vindt het belangrijk dat gematigde geluiden worden gesteund. ‘Het is niet verkeerd google-moslims, degenen die op internet naar informatie over de islam zoeken en dan op radicale sites stuiten, te laten kennisnemen van pro-westerse informatie. Maarten van Poelgeest (GroenLinks) verwelkomt de bevordering van de pluriformiteit: ‘Als er nu drie islamitische boeken in de bibliotheek staan en straks zeven, kunnen we daar niet tegen zijn.’

De voorstanders benadrukken de passieve houding van de gemeente in het plan. Het is niet de bedoeling dat de gemeente zelf informatie gaat publiceren. Islamitische organisaties kunnen subsidie aanvragen voor de vertaling van boeken over de islam of het opzetten van alternatieve websites.

Alleen CDA-fractievoorzitter Lucy Spee heeft principiële bezwaren. ‘De gemeente begeeft zich op glad ijs als zij zich inhoudelijk bemoeit met geloof. Stel je voor dat de overheid gaat stimuleren dat ze in Staphorst gematigd worden.’

In moslimkringen wordt subsidie voor islamitische publicaties toegejuicht, maar is men toch benauwd voor inhoudelijke bemoeienis van de overheid. Haci Karacaer, directeur van de Turkse organisatie Milli Görüs, denkt dat de politiek vooral wil scoren met dit ‘slecht doordachte antiradicaliseringsplan’. Overheidssteun om tegenwicht te bieden aan de stroom met Saudische oliedollars gefinancierde radicale informatie, heeft de moslimgemeenschap broodnodig, zegt Karacaer. Maar hij hekelt het feit dat de overheid helemaal niet met de moslimgemeenschap heeft overlegd en vraagt zich af wie de voorstellen gaat toetsen. Hij stelt een fonds voor met een onafhankelijk bestuur, waarin islamologen en vertegenwoordigers van moslimorganisaties zitting hebben.

Voorzitter Ayhan Tonca van het Contactorgaan Moslims en Overheid (CMO) accepteert ‘een faciliterende rol’ van de overheid, maar vreest dat die zal uitmonden in de eis ‘louter vrijzinnige boeken te vertalen’. Tonca: ‘Die zullen niet worden geaccepteerd.’

Hikmat Mahawat Khan, directeur van de koepel Contactgroep Islam (CGI) pleit voor de oprichting van een nationaal islamitisch kenniscentrum waarin alle stromingen vertegenwoordigd zijn. Dat centrum zou de subsidieaanvragen moeten beoordelen. Volgens hem leert de praktijk echter dat de groeperingen onderling hopeloos verdeeld zijn over wat gematigde boeken en documenten zijn.

Critici wijzen ten slotte op het mogelijk averechts effect. Als bekend wordt dat de overheid stuurt, selecteert en financiert, zullen de boeken en documenten door de doelgroep worden gewantrouwd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden