Tegen de trend in lanceren EU en Japan nieuw vrijhandelsakkoord - stelen zij de show op de G20?

De Europese Unie en Japan willen de show stelen op de G20. Terwijl veel landen met het aantreden van Donald Trump als president van de Verenigde Staten plotseling de weg naar protectionisme en 'eigen land eerst' leken in te slaan, presenteren de EU en Japan een nieuw vrijhandelsakkoord. Ook al is het nog niet helemaal rond, in Brussel ondertekenden ze wel alvast een principeakkoord om later in Hamburg de felicitaties van hun collega-leiders in ontvangst te kunnen nemen.

Anti-kapitalisme activisten verkleed als wereldleiders tijdens een protest in Hamburg. Beeld AFP

Donald Trump is de verpersoonlijking van 'eigen land eerst', in zijn taal 'America First'. Zowel in Europa als in Azië zette hij daarmee kwaad bloed. Een van zijn eerste daden als president was het afschieten van het handelsverdrag Trans Pacific Partnership (TPP). Landen aan beide zijden van de Stille Oceaan zouden 's werelds grootste vrijhandelszone worden. Het akkoord was al getekend door zijn voorganger Barack Obama, maar Trump schrapte het, en liet Japan en anderen gefrustreerd achter.

De Europese Unie werd bijna even zwaar gebruskeerd. De VS spraken al jaren met de EU over een Atlantische variant op TPP, TTIP. Al het werk is voorlopig voor niets: sinds Trumps aantreden wordt er niet meer onderhandeld.

Versnelling

De EU liet meteen weten hoe dan ook door te willen met handelsverdragen. Het akkoord met Japan kwam in een flinke versnelling toen Trump TPP bij het vuilnis zette. De EU peilde intussen ook bij andere deelnemers van dat afgeschoten verdrag of er niet mooie nieuwe deals zijn te maken: Australië en Nieuw-Zeeland lijken er wel oren naar te hebben.

Maar eerst moet het verdrag met Japan nog worden afgerond. Over de inhoud is tot nu toe weinig bekend, vooral omdat ngo's er tot nu toe betrekkelijk weinig aandacht voor hadden. Die roerden zich heftig waar het ging om TTIP, TPP en zelfs om het mini-verdragje van de EU met Oekraïne.

Wat het effect zal zijn van het handelsverdrag, is ook nog niet duidelijk. Vorig jaar becijferde de Duitse Bertelsmann Stichting dat het nationaal inkomen in de EU met 11 miljard euro per jaar zal stijgen, oftewel minder dan 0,1 procent. De Japanners zouden er 9 miljard euro rijker van worden, een stijging van 0,23 procent. Maar, schreef Bertelsmann, dat was een zeer conservatieve schatting. Het kon ook een veelvoud worden.

De Japanse premier Shinzo Abe met de voorzitter van de Europese Raad, Donald Tusk. Beeld AFP

Nederland

Nederland wordt volgens Bertelsmann wel een van de grote winnaars van een verdrag met Japan. In Ierland gaat het nationaal inkomen met 0,19 procent omhoog, in Nederland met 0,14 procent. Vooral landen die het het hardst nodig hebben, hebben er nagenoeg niets aan: Roemenië, Portugal en Griekenland.

Grote voordelen worden verwacht in de Europese, en dus ook Nederlandse landbouwsector. Japan heeft weinig eigen landbouw, maar toont zich tot nu toe een kniesoor bij de grenzen: hoge eisen, hoge heffingen en veel bureaucratie. Zo ligt er een invoerheffing van 40 procent op kaas. Die zal zeer sterk dalen. Kaas speelt in de Japanse keuken, die is gebaseerd op vis, rundvlees en sojaproducten, maar een kleine rol, maar Japan produceert zelf nagenoeg niets. Het is wél de grootste importeur is van kaas, en die import groeit snel.

Lees meer over de G20

Live - Trump stelt Navo-lidstaten gerust: 'VS staan stevig achter artikel 5'

Het bezoek vandaag van de Amerikaanse president Trump aan Polen vormt de opmaat voor zijn deelname morgen aan de top van de G20 in Hamburg, waar hij voor het eerst president Poetin zal ontmoeten. We volgen het bezoek, maar ook de voorbereidingen op de G20, op de voet in dit liveblog.

Correspondent Sterre Lindhout: 'Sfeer rond G20 in Hamburg voelt als stilte voor de storm'

Hamburg maakt zich op voor de ontvangst van alle wereldleiders voor de G20 die morgen begint, maar ook voor de komst van mogelijk 100 duizend demonstranten naar de Duitse stad. Volkskrantcorrespondent Sterre Lindhout kwam gisteren aan in de stad. We bellen met haar.

De politieke nachtmerrie van Merkel? - Trump, Erdogan en Poetin bij de G20

Duitsland moet afstand nemen van zijn roestige geopolitieke strategie en meer initiatief nemen op het internationale podium. (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden