Tegelnominaties, De Groene Draeck en het verdwijnen van de overbeet van Sir Edmund

De week van adjunct-hoofdredacteur Pieter Klok.

Mensensmokkel

Zoals filmmakers elk jaar reikhalzend uitkijken naar de uitreiking van de Gouden Kalveren, kijken wij uit naar de Tegels, de belangrijkste journalistieke prijzen in Nederland. Deze week werden de eerste nominaties bekend. Sakir Khader en Anneke Stoffelen maken kans op een Tegel in de categorie Verslaggeving voor hun verhalen over de mensensmokkel in Izmir. Voor Anneke Stoffelen (32) is het alweer de derde nominatie. Voor Sakir (25) de eerste.

Sakir meldde zich twee jaar geleden bij de Volkskrant. Was er misschien behoefte aan een verhaal uit Syrië waar hij net was geweest? Die behoefte was er zeker, zei verslaggever Janny Groen. Mag ik je interviewen? Eigenlijk wil ik liever met je samenwerken, zei Sakir. 'Ik wil zelf verhalen maken, niet het verhaal zijn.'

En zo geschiedde.

Sakirs grootvader kwam in de jaren zestig met een paar honderd andere Palestijnen vanuit Nablus naar Nederland om te werken in de Romi Food fabriek in Vlaardingen. Tijdelijk, dachten ze, maar na de Zesdaagse Oorlog verbood Israël hun terugkeer. Nu heeft Vlaardingen de grootste Palestijnse gemeenschap van Nederland. En hebben wij Sakir.

Hij helpt ons binnenkomen bij azc's, is onze tolk in gesprekken met vluchtelingen en staat in nauw contact met mensensmokkelaars en Syrische rebellen. Het levert zeldzame inkijkjes op, zoals het interview met de eenzame mensensmokkelaar die snakt naar een beetje aandacht.

Sakir was waarschijnlijk de eerste verslaggever die zijn baan combineerde met een baan als vakkenvuller bij Dirk van den Broek. Daar ervoer hij aan den lijve hoe er na de aanslagen op Charlie Hebdo in Parijs op moslims werd gereageerd. 'Ik wil de wereldconflicten van de juiste achtergronden voorzien, omdat ik er zelf middenin zit.'

De andere stukken over mensensmokkelaars:

- In een overvolle rubberboot, voor veel geld. Proppen en gepropt worden

- De etalagepoppen in Izmir dragen reddingsvesten en iedereen betaalt er een vriendenprijs voor een boottrip. Ironisch genoeg houdt Duits geld deze smokkeleconomie mede draaiende.

- De louche praktijken van de Facebooksmokkelaar

- De Syrische Nazmiye, Mhamad en hun dochters werken lange dagen, maar op de Turkse scholen is geen plek voor de kinderen. Opgesloten in het appartement terwijl mama en papa werken

Groene Draeck

Marlies de Brouwer jaagt namens de krant op overheidsdocumenten. Verslaggevers die vermoeden dat er ergens een explosief dossier ligt, schakelen haar in. Zij doet vervolgens een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur (WOB) en voert als het moet lange procedures.

Verslaggever Toine Heijmans, zelf eigenaar van een zeilboot, verbaasde zich over de hoge kosten die jaarlijkse werden gemaakt voor het onderhoud van het koninklijke jacht, De Groene Draeck. Hoe kon je tonnen besteden aan zo'n zeiljachtje? Marlies ging 'wobben' en kreeg na maanden wachten een zeer gedetailleerde prijsopgave.

Waarom lijken verbouwing en onderhoud van koninklijke objecten altijd vele malen duurder te zijn dan bij gewone stervelingen? Het stuk van Toine Heijmans en Marlies de Brouwer biedt een begin van het antwoord. Niet de restauratie zelf is duur, maar de managementlaag erboven: tien managers die eens in de drie weken een uur vergaderen over De Groene Draeck.

Aan de restauratie zelf wordt juist te weinig besteed, bleek uit nader onderzoek van Heijmans. De motor van De Groene Draeck loopt op zijn laatste benen, de kuipvloer lekt, het houtsnijwerk is aan restauratie toe, de drinkwatertank is roestig en het schilderwerk moet over.

Over de kosten van de Gouden Koets wil premier Rutte niets zeggen omdat daarmee de 'persoonlijke levenssfeer van de koning wordt aangetast'. We moeten vrezen dat de openheid vooral zal blootleggen hoe inefficiënt het ambtelijk apparaat is dat de koning ondersteunt.

Overbeet

Met trots presenteren we u vandaag de vernieuwde Sir Edmund. Toen we het blad lanceerden, moesten we één concessie doen. Er zaten gaatjes in de pagina, gaatjes die de pagina's in de tweede helft van het blad aan elkaar deden kleven. Het bladeren werd hierdoor vaak pulken. Scherpe lezers merkten op dat het blad ook licht asymmetrisch was, het had een 'overbeet'.

Overbeet en gaatjes waren nodig om houvast te bieden aan de insteekmachine, waarmee het Magazine in Sir Edmund wordt gestoken.

We hebben lang gezocht naar een machine die zonder overbeet en gaatjes kan. De baas van de drukkerij reisde zelfs naar Zwitserland om een blaasmachine aan een nadere inspectie te onderwerpen.

Uiteindelijk hebben we voor een lowtech oplossing gekozen. De krantenbezorgers zullen het Magazine voortaan handmatig insteken. Sir Edmund kan daardoor worden schoongesneden, zoals dat heet. We kunnen nu niet alleen een mooier blad maken maar vooral een blad dat veel prettiger leest.

p.klok@volkskrant.nl

Ethan Hawke op de cover van de Sir Edmund van 5 maart 2016.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.