'Te weinig aandacht voor terugkeer'

Als duidelijk is dat een asielzoeker weinig kans maakt op een verblijfsvergunning, moet al nagedacht gaan worden over terugkeer, zegt Albert de Dycker....

Van onze verslaggever Iñaki Oñorbe Genovesi

Steeds meer asielzoekers willen vrijwillig naar huis. Ze melden zich bij de Internationale Organisatie voor Migratie (IOM). Waarom? Omdat het klimaat in Nederland harder is geworden. Net als de wetgeving. Maar er is meer aan de hand, meent IOM-directeur Albert de Dycker. Vluchtelingenorganisaties en asieldvocaten beginnen in te zien dat het soms beter is als asielzoekers niet blijven.

Volgens De Dycker is het zaak deze mentaliteitsverandering toe te passen in de asielprocedure. 'Daarin wordt nu nog te weinig nagedacht over terugkeer. Van asielzoekers kan ik het mij voorstellen. Die zijn niet naar Nederland gekomen om weer te vertrekken. Maar bij opvangorganisaties zouden ze hen veel beter op een terugkeer moeten voorbereiden.'

Het lijkt geen luxe. Zeker nu minister Nawijn van Vreemdelingenzaken en Integratie fors wil snijden in het budget van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) en het Central orgaan Opvang Asielzoekers (COA). Bovendien wil de LPF-minister 80 procent van de asielzoekers al bij de poort afwijzen.

De Dycker: 'De noodzaak om over terugkeer na te denken, wordt alleen maar groter. Het is niet langer voldoende asielzoekers vrijblijvend te informeren. Laat hem er echt over nadenken. Maakt hij kans op een verblijfsvergunning? Als dat niet zo is, moet terugkeer een reële optie worden.'

Volgens De Dycker is het een kwestie van tijd voordat gemeenten dit ook inzien. Nu bieden gemeenten, zeer tegen de zin van minister Nawijn, hulp aan asielzoekers die volgens de wet moeten worden uitgezet. Woensdag liet Nawijn in een interview in de Volkskrant nog weten desnoods bestuursdwang toe te passen om medewerking van de gemeenten aan het beleid af te dwingen.

De Dycker: 'Ik koester niet de illusie dat gemeenten straks al hun illegalen en asielzoekers naar het IOM gaan doorsturen. Feit blijft dat in sommige gemeenten de noodopvang begint vol te lopen. Dan is het prettig als ze weten dat wij kunnen helpen bij terugkeer.'

Toch kent ook zijn hulp grenzen, meent De Dijcker. Als een asielzoeker een reisdocument bezit en er ook nog een luchtverbinding bestaat met zijn land van herkomst, kan het IOM de terugkeer binnen 24 uur regelen. Anders is ook het IOM overgeleverd aan de welwillendheid van ambassades.

Dat kan beter, meent De Dycker. 'We moeten creatiever worden bij de terugkeer van asielzoekers. Waarom moet alleen de Nederlandse overheid een rol bij de terugkeer spelen? Het wordt tijd dat ook het bedrijfsleven een bijdrage levert aan de oplossing van de problemen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden