Taliban-commandant: ‘Wij onderhandelen niet’

Talibancommandant Mullah Ali Shah weigert te onderhandelen met westerse troepen in Afghanistan. De overwinning is aanstaande, beweert hij in een interview met de Volkskrant.

‘Wij onderhandelen niet.’ Mullah Ali Shah (55) komt zojuist terug uit de strijd van het slagveld. Hij heeft wonden op zijn rechterarm. Granaatscherven. Het deert hem niet. Vijftien jaar vecht hij al voor de Taliban. Het woord onderhandeling past niet in zijn vocabulaire. Overwinning wel. ‘Wij hoeven geen regering te delen. Afghanistan behoort ons al grotendeels toe. Nu kloppen we op de deur van Kabul.’

De Talibancommandant leidt ongeveer driehonderd strijders in Wardak, een provincie die grenst aan Kabul. Dagelijks vechten zijn mannen met Amerikaanse militairen en Afghaanse veiligheidstroepen. Ze schieten met kalasjnikovs, en vuren hun mortieren en raketten af tot de Apaches komen. Dan vluchten ze terug de bergen in.

Ali Shah (een schuilnaam) houdt niet van compromissen. De Koran is heilig, de kalasjnikov ook. Hij heeft eelt op zijn handen van het schieten. Maar hij is ook pragmatisch. Als de Taliban opnieuw aan de macht komen, dan zullen ze het anders aanpakken, zegt hij. ‘Waarschijnlijk zullen we televisiekijken niet verbieden, en kunnen de meisjes naar school gaan. Dat is tenminste wat ik hoor uit Quetta (waar het Talibanleiderschap verblijft, red).’

Nieuw regime
In 2001 waren de Taliban verslagen, zeven jaar later maken ze plannen voor een nieuw regime. Een aanvaardbaar alternatief voor de regering-Karzai. Zolang er westerse troepen in Afghanistan zijn, is een tweede regering van de Taliban ondenkbaar. Maar ze winnen in rap tempo aan invloed. Deze zomer zijn ze opgerukt naar de provincies rond Kabul.

De belangrijkste reden: een zwakke overheid. ‘Mensen zijn de dieven in het bestuur zat’, zegt Shah. ‘Daarom komen ze naar ons.’

Dat zien ook de westerse landen met troepen in Afghanistan. In een uitgelekt rapport van de Amerikaanse inlichtingendiensten wordt sterk betwijfeld of de regering-Karzai de groeiende invloed van de Taliban kan stoppen. Afghanistan zit in een ‘neerwaartse spiraal’, meldt het rapport.

Onderhandelingen
Onderhandelingen met de Taliban zijn de enige weg uit de crisis, zeggen westerse regeringen steeds openlijker.

Vijfentwintig oorlogsjaren heeft mullah Ali Shah er nu opzitten. Alle heeft hij ze doorgebracht aan de frontlinie. Aanvankelijk vocht hij aan de zijde van de meedogenloze krijgsheer Gulbuddin Hekmatyar. Met Amerikaans geld joegen ze de Russen het land uit. Later sloot hij zich aan bij de Taliban. Nu is zijn leider mullah Omar, wiens gezicht hij nog nooit heeft gezien.

Voor nieuwe wapens gaat hij naar Pakistan. Naar Quetta of Miramshah, in het grensgebied met Afghanistan. Daar wonen de Talibanleiders. ‘Mijn mannen krijgen geen salaris. Alleen een beetje geld voor tabak en benzine.’

Ook nieuwe strijders haalt hij op in Pakistan. Ze zijn overwegend Afghanen. Het heilig vuur in hun harten is ontvlamd in de madrassa’s. Net als bij hem lang geleden. In zijn provincie Wardak zijn er ook koranscholen waar studenten niet alleen het heilige boek uit hun hoofd leren, maar ook les krijgen in het hanteren van een kalasjnikov. ‘De jongste vechters zijn 16 jaar, de oudste zijn in de 70.’

‘Momenteel zijn we aan het vechten, dus hebben we de lokale bevolking nog niet veel te bieden. We stellen wel regels op, zodat er in elk geval law and order zijn. De politie laat dieven lopen, wij niet. We hakken niet meer automatisch hun handen af, zoals toen we aan de macht waren. Nu doen we het alleen als de mullah dat gebiedt.’

Burgers die meewerken met de overheid worden hardhandig gestraft. Op de weg van Wardak naar Kabul hakten Taliban vorige week de onderbenen af van een taxichauffeur, die politiemannen in burger vervoerde. De politiemannen overleefden het niet.

Registreren
Hetzelfde lot zal elke inwoner van Wardak treffen die zich gaat registreren voor de verkiezingen, zegt Shah. Onlangs is het registratieproces voor de verkiezingen van een nieuwe president en nieuwe provinciale raden volgend najaar begonnen. ‘We hebben aangekondigd dat we iedereen die zich gaat registreren, vermoorden. Als er nu al iemand zich gaat registeren, dan zal dat alleen in het diepste geheim gebeuren.’

De komende maanden zullen hij en zijn mannen vooral vechten en het saboteren van de registratie voor de verkiezingen. In de winter blijven ze in Wardak. Maar daarna komt Kabul in zicht, denkt Shah. ‘Ons doel is nu om de hoofdstad in te nemen. We zijn aan de deur, maar we kunnen nog niet naar binnen. We moeten wapens gaan verzamelen in de stad. Dan zullen we Kabul innemen.’

Mullah Ali Shah denkt dat de Taliban niet zullen plaatsnemen in de regering-Karzai. ‘Dit regime heeft buitenlanders naar Afghanistan gebracht. Zij willen ons koloniseren. Wij zullen het land heroveren en een islamitisch regime vestigen.’

Taliban-woordvoerder Mawlawi Nasrullah op een bijeenkomst met de pers in de buurt van Kabul. (AP) Beeld
Taliban-woordvoerder Mawlawi Nasrullah op een bijeenkomst met de pers in de buurt van Kabul. (AP)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden