Nieuws

Taliban beschermen dit keer het museum van Kabul

Met vijftig tot honderd bezoekers per dag moet de loop er nog een beetje inkomen, maar het Nationaal Museum van Afghanistan heeft vier maanden na de val van Kabul zijn deuren weer geopend. En anders dan twintig jaar geleden komen de Talibanstrijders de collecties nu bewonderen.

Ben van Raaij
Talibanstrijders bekijken een kunstwerk in een vitrine van het Nationaal Museum in Kabul. Beeld AP
Talibanstrijders bekijken een kunstwerk in een vitrine van het Nationaal Museum in Kabul.Beeld AP

Museumdirecteur Mohammad Fahim Rahimi had zich half augustus op het ergste voorbereid toen de Taliban de macht overnamen in Afghanistan. Hij had slechte herinneringen aan hun vorige bewind. Voor de zekerheid werden de grootste kostbaarheden van het museum uit de vitrines gehaald en veilig opgeborgen. Zoals de 2000 jaar oude goudschat van Tilya Tepe, die in de kluis van de Afghaanse centrale bank verdween.

Maar het Nationaal Museum in Kabul staat vier maanden later nog overeind en Rahimi en zijn medewerkers zijn nog steeds in functie – zij het dat ze sinds augustus geen salaris meer hebben gekregen. Alleen de beveiligers zijn vervangen, zei Rahimi tegen persbureau AP: het zijn nu Talibanstrijders die de museumschatten bewaken.

Barbarij

Zouden de Taliban dan toch hun leven hebben gebeterd? Tijdens hun eerste schrikbewind, tussen 1996 en 2001, ontpopten ze zich tot cultuurbarbaren die alle cultureel erfgoed, vooral van niet-islamitische snit, in de ban deden, verpatsten of vernietigden. In 2001 sloegen ze een groot deel van de pre-islamitische collectie van het museum kort en klein. Het verging het museum niet veel beter na de westerse inval. In totaal werd meer dan 80 procent van de collecties vernietigd of geroofd, om te verdwijnen op de zwarte kunstmarkt.

Dieptepunt van de barbarij was het opblazen in 2001 van de Boeddhabeelden van Bamiyan, twee beelden van 50 en 38 meter hoog die in de 6de eeuw in een rotswand waren uitgehouwen en tot de wonderen van Azië werden gerekend. Op bevel van Talibanleider Mullah Omar moesten ze verdwijnen, omdat ze geassocieerd werden met de Hazara-minderheid en symbool stonden voor de etnische en religieuze diversiteit van Afghanistan.

Toeristische waarde

Die tijden zijn nu voorbij, hoopt Rahimi. Talibanleiders lieten al doorschemeren dat ze cultureel erfgoed willen beschermen, ook vanwege de toeristische waarde. En dagelijks komen weer vijftig tot honderd bezoekers zijn collecties bewonderen, onder wie zelfs Talibanstrijders. Met hun telefoonzaklamp in de hand, want de stroom valt geregeld uit en de noodgenerator is kapot, waardoor veel vitrines zich vaak in het schemerdonker bevinden.

Volgens museumbezoeker Saifullah, een Talibanstrijder uit Wardak en leraar aan een islamitische school, was de aanval op het museum in 2001 het werk van laaggeplaatste Talibanstrijders die zeker niet op bevel van hogerhand handelden. Het museum is prachtig, zei Saifullah tegen AP, en hij zou het al zijn leerlingen aanraden. ‘Vele generaties kunnen van het museum leren, en van ons verleden. Wij hebben een rijke geschiedenis.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden