Syrië

In Syrië zijn tussen 15 maart 2011 en eind november 2012 geen 45 duizend mensen omgekomen bij de gevechten tussen leger en opstandelingen, zoals de meeste schattingen luidden, maar 59.648 om precies te zijn.


Het bureau Benetech heeft het in opdracht van de Hoge Commissaris van de VN voor de Mensenrechten, Navi Pillay, vijf maanden onderzocht. En nu weten we dat de genocide van president al-Assad op zijn eigen burgers tot dusver 30 procent meer mensen het leven heeft gekost dan we dachten. Minstens 30 procent.


Benetech bestudeerde 147.349 meldingen van doden. Dubbele meldingen werden eruit gefilterd. Meldingen waarin de voor- of de achternamen ontbraken, werden niet meegeteld, net als die zonder exacte datum of plaats.


Inmiddels is het aantal slachtoffers tot boven de 60 duizend opgelopen; december was bloedig dit jaar.


Gisteren bombardeerde een Mig van de Syrische luchtmacht een tankstation bij Damascus. Tankstations en bakkerijen zijn geliefde doelwitten van het leger - al-Assad weet waar je het volk moet treffen. Op amateurbeelden zag je de brandende puinhoop waaronder volgens ooggetuigen 'tientallen doden' moesten liggen - alweer een hopeloze taak voor de dodenadministratie. En de dertig onthoofde lijken van gemartelde burgers die onlangs werden aangetroffen in de wijk Barzeh van Damascus? Tellen die naamlozen mee?


Het staat nu officieel vast dat Bashir al-Assad zijn vader Hafez is voorbijgestreefd. In februari 1982 brak al-Assad sr. een opstand tegen zijn bewind door de stad Hama met de grond gelijk te maken. Het was het jaar waarin de 16-jarige Bashir eindexamen deed en begon aan zijn studie medicijnen.


In Hama joeg het Syrische leger, onder leiding van Bashirs oom Rifaat, 10 duizend mensen over de kling. Of 25 duizend. Of 40 duizend. Niemand die het precies weet, er was toen nog geen Benetech. Bovendien waren het er wel héél veel in een keer. Hoe dan ook, Hafez verlengde zijn heerschappij en die van zijn familie ermee - en zoiets blijft kennelijk toch hangen bij een beïnvloedbare 16-jarige.


Afgelopen maandag sprak de speciale afgezant van de VN, de Algerijn Lakhdar Brahimi, met al-Assad. Hij deed helaas geen mededelingen over de inhoud van het gesprek. Je wilt details weten van zo'n ontmoeting. Wat zei al-Assad? Hoe keek hij - was er een spoortje van wanhoop in zijn ogen te lezen, van angst of krankzinnigheid?


Zei hij iets dat duidde op de mogelijkheid van aftreden, vluchten, de handdoek in de ring gooien, onderhandelen met de rebellen - was er een kort gebaar, een pauze voor een antwoord of desnoods een redeloze woedeaanval?


Hoe kijkt een intelligente man die lange tijd geen enkele politieke ambitie aan de dag legde en die minder dan twintig jaar geleden liever een exclusieve oogspecialist in Londens Harley Street wilde worden dan president van Syrië - hoe kijkt die naar zijn verwoeste land en de tienduizenden doden, in de wetenschap dat híj die op zijn geweten heeft?


Ziet hij dat zijn einde onvermijdelijk is? Dat de steun van de Russen vermoedelijk zijn langste tijd heeft gehad? Of heeft de waan de realiteit allang verdrongen?


Nergens in het Midden-Oosten is de hoop van de Arabische Lente zo vaak en zo wreed gestorven als in Syrië.


Er komt een politieke oplossing of het wordt de hel, zei Brahimi. De hel: dat zijn in 2013 honderdduizend doden - uiteraard slechts een ruwe schatting die aan het eind van het jaar door Benetech op juistheid zal worden gecontroleerd.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden