Syrië-operatie biedt verrassend kijkje in Ruslands militaire keuken

De Russische militaire operaties in Syrië zijn een openbaring voor het Westen. Nog nooit eerder sinds het uiteenvallen van de Sovjet Unie, kon een kijkje worden genomen in Ruslands nieuwe militaire arsenaal. Soechoi-gevechtsjagers die tot nu toe alleen op vliegshows konden worden bespied, bombarderen nu elke dag in Syrië. Mil Mi-24 aanvalshelikopters bestoken op lage hoogte rebellen, alsof de vliegers niet bang zijn om neergehaald te worden.

Russische Mil Mi-24 aanvalshelikopters. Moskou zet deze toestellen nu in tegen rebellen in Syrië. Beeld ap
Russische Mil Mi-24 aanvalshelikopters. Moskou zet deze toestellen nu in tegen rebellen in Syrië.Beeld ap

De boodschap van het Kremlin, na twee weken bombarderen: het moderne Rusland beschikt anno 2015 over een geavanceerde militaire macht die veel durft. Een die niet onderdoet voor de Amerikaanse krijgsmacht. Er gaat geen dag voorbij of Moskou maakt weer bekend, compleet met filmpjes en foto's, dat het in zijn eentje meer bombardementen heeft uitgevoerd dan de hele Westers-Arabische coalitie bij elkaar.

Op maandag waren het er 88, tegen gemiddeld zo'n twintig door VS en de bondgenoten. En dat terwijl de Russen over aanzienlijk minder vliegtuigen beschikken in het Syrische luchtruim, ruim vijftig op de luchtmachtbasis Hmeymim bij Latakia, tegen een paar honderd bij de coalitie. Op andere dagen schommelt het aantal bombardementen tussen de veertig en de zestig. Dat een flink deel van de bommen bestaat uit 'ouderwetse' bommen, die niet met gps naar hun doel worden gedirigeerd, wordt niet vermeld.

'De nachtmerrie van Islamitische Staat', zo noemt het door Moskou gecontroleerde persagentschap Sputnik een van de toestellen die nu veel wordt gebruikt: de Su-25SM Dit grondaanvalsvliegtuig wordt ingezet om vanaf lage hoogte het grondoffensief van het Syrische leger in het noorden te ondersteunen. 'Ruslands gevaarlijkste vliegtuig', aldus Sputnik over het toestel, een modernere versie van de oudere Su-25.

Een Su-25 trekt veel belangstelling bij de honderdste verjaardag van de Russische luchtmacht. Moskou heeft twaalf van deze grondaanvalsvliegtuigen gestuurd naar Syrië. Beeld afp
Een Su-25 trekt veel belangstelling bij de honderdste verjaardag van de Russische luchtmacht. Moskou heeft twaalf van deze grondaanvalsvliegtuigen gestuurd naar Syrië.Beeld afp

Opgewassen

Het Westen heeft de moderne Russische luchtmacht niet veel in actie kunnen zien sinds het uiteenvallen van de Sovjet-Unie. Terwijl de VS hun luchtmacht bleven moderniseren, met onder andere de F-22 Raptor en de JSF, kreeg de Russische luchtmacht klap na klap te verwerken, Onder meer door geldtekort. Onder Poetin werden wel nieuwe MiG's en Soechoi's operationeel, maar de vraag was steeds of ze wel waren opgewassen tegen de high tech-jagers van het Westen.

Met gelikte video's van de nieuwste Su-34 die bombardementen uitvoeren, probeert Moskou nu die twijfels weg te nemen. De tijd is voorbij, zo lijkt Moskou te willen zeggen, dat Russische gevechtsvliegtuigen inferieur zijn en met gemak door Westerse toestellen kunnen worden neergehaald. Zoals gebeurde in 1999 met een Servische MiG-29, die door een Nederlandse F-16 op zo'n honderd kilometer uit de lucht werd geschoten met een moderne Amraam-raket. De vlieger van de MiG-29, een modern toestel in die tijd, had geen schijn van kans tegen de Amerikaanse technologie.

In de zomer van 1982 liep het imago van Russisch militair materieel ook een gevoelige klap op boven de Libanese Bekaa-vallei. Toen schoot de Israëlische luchtmacht in korte tijd 87 Syrische MiG's en Soechoi's uit de lucht. Maar liefst 64 werden met moderne F-16's en F-15's in twee dagen tijd neergehaald. Zouden Russische vliegers, is sindsdien de vraag, het veel beter hebben gedaan in luchtgevechten met hun Amerikaanse collega's?

Een Su-34 gevechtsjager op de basis in Syrië van waaruit de Russen bombarderen. Een andere Soechoi, van het type SU-30, kwam zaterdag tot op drie kilometer van een Amerikaans vliegtuig. Beeld epa
Een Su-34 gevechtsjager op de basis in Syrië van waaruit de Russen bombarderen. Een andere Soechoi, van het type SU-30, kwam zaterdag tot op drie kilometer van een Amerikaans vliegtuig.Beeld epa

Kalibr-kruisraket

Die vraag is nog steeds niet beantwoord. Bijna een kwart eeuw later, opereren Russische vliegers met hun geavanceerde Su-34 en Su-30 brutaal boven Syrië, soms tot op drie kilometer van Amerikaanse gevechtsvliegtuigen. Maar zouden ze een kans van slagen hebben, bij een treffen, tegen de hoogstaande Amerikaanse technologie?

Met grote belangstelling volgt de Amerikaanse luchtmacht daarom het Russisch optreden in Syrië. De intensiteit waarmee de Russen bombarderen en de inzet vorige week van de nieuwste Kalibr-kruisraket, heeft het Pentagon verrast. Ook de snelheid waarmee de Russen hun basis wisten op te zetten bij Latakia en hun bombardementen begonnen, was een verrassing voor de Amerikaanse inlichtingendiensten. Terwijl zo'n operatie al maanden van tevoren moet worden voorbereid.

'Rusland heeft een behoorlijke aanvalsmacht gestationeerd in Syrië', zegt defensie-deskundige Jeffrey White in een analyse van de denktank The Washington Institute. 'Eentje wiens aanvalskracht en gericht en coherent optreden van grote invloed zal zijn op het slagveld. De Russen kunnen het verschil maken. Ze zijn er voor lange tijd.'

Moskou weet echter ook dat het succes heel snel kan omslaan. Syrische rebellen hebben Saoedi-Arabië en Qatar al gevraagd om moderne luchtdoelraketten om de Russen uit de lucht te schieten. Met name de laagvliegende Mil Mi-24 is dan kwetsbaar voor luchtdoelraketten zoals de Amerikaanse Stinger. Als een paradepaardje als de Su-34 uit de lucht wordt geschoten, zal alle ronkende taal over het Russische high techmaterieel helemaal voor niets zijn geweest.

Sputnik zette donderdag de schepen van de Kaspische Zee-vloot in het zonnetje die vorige week Ruslands eerste kruisraketaanval uitvoerden. 'De vloot is uniek omdat het beschikt over de nieuwste wapens van de Russische marine', aldus het agentschap. Geen woord echter over de enige Russische militaire blunder tot nu toe in het Syrische avontuur: de vier Kalibr-raketten, van de 26, die vroegtijdig neerkwamen. In Iran.

De lancering vorige week van een Kalibr-kruisraket vanuit de Kaspische Zee. Moskou heeft ontkend dat vier van de raketten terechtkwamen in Iran. Beeld afp
De lancering vorige week van een Kalibr-kruisraket vanuit de Kaspische Zee. Moskou heeft ontkend dat vier van de raketten terechtkwamen in Iran.Beeld afp
null Beeld VK-graphics
Beeld VK-graphics
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden