Svens gouden team

Ook een individuele sporter boekt zijn successen niet alleen. Wie zijn de belangrijkste mensen rondom Sven Kramer?

Lang met dezelfde mensen samenwerken is productief. Buitengewoon productief, durft schaatscoach Gerard Kemkers zelfs te beweren. De resultaten van zijn topschaatsers Sven Kramer en Ireen Wüst onderbouwen die stelling. 'Al kun je ook redeneren: misschien hadden ze elders nog beter gepresteerd. Maar dat is een redenatie zonder bewijs. Ze zijn gebleven en ze zijn mega geworden.'


Kemkers, de ambitieuze architect van de schaatsploeg TVM, heeft de eerste schil rond zijn toppers vrijwel altijd intact gehouden. Assistent Geert Kuiper, het cement tussen de stenen, is een jaar weggeweest, maar staat nu alweer acht jaar onder contract. Kemkers zelf is altijd aangebleven, ook toen na de dramatische wisselfout van Vancouver (2010) publicitaire druk kwam om hem te vervangen.


De assistent die in dat jaar werd aangetrokken om de zwaar teleurgestelde Kramer tevreden te stellen, Bart Veldkamp, werkt inmiddels bij de Belgische Stressless-ploeg. Hij zou twee jaar na zijn aantreden hoofdcoach worden, waarna Kemkers de technische directie zou voeren. Kemkers wilde echter niet wijken. De rand van het ijs en de nabijheid van zijn topschaatsers waren hem te lief. Hij nam Rutger Tijssen als dienende coach naast zich.


In die schil rond Kramer zitten ook manager Patrick Wouters, krachttrainer Jim McCarthy en de medische begeleiders Arthur Bennink, Bert Borghans en Johan Methorst. De laatsten staan al acht jaar onder contract. Ze kennen de gewoonten en de nukken van de topper. Zij blijven rustig in lastige omstandigheden. 'Het maakt delegeren makkelijk', zegt Kemkers, die veel via e-mail aanstuurt en de eindverantwoordelijkheid heeft.


Kramer beheert zelf ook een deel van de schil mensen om zich heen. Hij heeft zijn vader Yep met diens schaatskennis, zijn moeder Elli voor de rust en de foeragering. Materiaalman Ronald van der Ing is er op afroep. Soms neemt Van der Ing, op rekening van Kramer, het vliegtuig om onverwijld diens probleem met een schaatsijzer in orde te maken. Hij behoort deels tot de inboedel.


Er is best veel veranderd sinds Vancouver, zei Kramer deze week in Sotsji. Dat geldt voor de medische staf, waar teamarts Hans van Kuijk eerst door Jaap Westbroek en later door Peter Vergouwen werd afgelost. Inspanningsfysioloog Gerard Rietjens verdween, evenals sportpsycholoog Hardy Menkehorst.


Kramer doelde vooral op de schaatsers om zich heen. Het huidige team van acht heeft een betere chemie dan de ploeg uit 2010. 'Een van de fijnste mixen van mensen die ik heb meegemaakt', jureerde Kemkers in januari bij het laatste trainingskamp te Inzell. 'Het klikt, er is balans. Ik krijg er energie van. Als mensen mij meer ontspannen vinden, dan ben ik de spiegel van het team. Een compliment voor mij is een compliment voor hen.'


De nieuwe samenstelling van het team is niet toevallig tot stand gekomen. Kramer zocht naast de trouwe Douwe de Vries een meesterknecht voor het lange werk. Het werd Christijn Groeneveld, de Nederlands kampioen op natuurijs. TVM kocht hem weg bij de BAM-ploeg van concurrent Jorrit Bergsma. Kemkers: 'Je weet niet of het past. We zochten iemand met het profiel van Christijn, maar of hij de juiste is, weet je nooit. Je haalt binnen wat beschikbaar is. Schaatsen ken geen scouting van talent, zoals voetbal. Daar test je vier linksbuitens en je neemt de speler wiens karakter het best past.'


Naast het trio voor de lange afstand (Kramer, De Vries en Groeneveld) is er een drietal voor de middenafstand: Olde Heuvel, Verweij en de Pool Niedzwiedski. Dan zijn er de twee vrouwen (Ireen Wüst en Linda de Vries) die per trainingskamp worden vergezeld door een ingehuurde gangmaker, Freddy Wennemars.


De soepel lopende taakverdeling deed Kramer dit jaar snorren van tevredenheid. Hij zei best zijn mankementen te hebben gehad dit seizoen, maar die zijn nooit naar buiten gekomen. Voor Vancouver werd ook gezwegen over zulke manco's, maar later werden ze toch bevestigd. Er ontbrak dat jaar vooral eensgezindheid. Er waren te veel grootheden onder één vlag verzameld. Er bestonden te grote leeftijdsverschillen.


Dat nooit meer, zal Kramer hebben gezegd. Kemkers en ploegmanager Wouters zullen geknikt hebben. 'We hadden toen te veel eenlingen. We hebben een team samengesteld op onze ervaring van Vancouver', aldus Kemkers.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden