Suriname populair bij coke-handelaars

Suriname wordt een steeds belangrijker doorvoerland voor Colombiaanse drugs. Meldt Interpol. Paramaribo voert een ongelijke strijd tegen drugsbaronnen en witwassers van geld....

Van onze verslaggever Stieven Ramdharie

De Chinese kruideniers hebben nu Portugese namen en bij de oude roti-shop serveren ze alleen nog maar Braziliaans eten. 'Belem' luidt thans de bijnaam van Paramaribo-Noord: het onderkomen van Braziliaanse hoeren en goudzoekers. En drugsbaronnen.

In het chiquere gedeelte van het stadsdeel vertoefde tot juni niemand minder dan Eugenio Vargas Perdomo, alias Carlos Bolas. Voortvluchtig drugshandelaar én voorman van het Colombiaanse guerrillaleger FARC. 'De beste aanhouding van de afgelopen twintig jaar voor Colombia', noemde de chef van de Colombiaanse inlichtingendienst de vangst van Vargas. Dankzij hulp van de Amerikaanse drugsbestrijders van de DEA. De republiek had haar naam als drugsland weer eer aangedaan.

'De bad guys zitten hier', schreef Derek Worman, beleidsmedewerker op de Amerikaanse ambassade in Paramaribo, naar zijn bazen op Buitenlandse Zaken. Schatte Surinames drugsbestrijder, commissaris Chandrika Santokhi, twee jaar terug nog dat 1 procent van de wereldproductie van cocaïne (7000 kilo) via het land werd doorgevoerd, nu moet hij zijn cijfers alweer bijstellen. Deels is de coke bestemd voor Europa, vooral voor Nederland. Een ander belangrijk deel gaat naar Brazilië. Santokhi: 'De doorvoer is duidelijk toegenomen en bedraagt nu vermoedelijk tussen de tien en vijftien ton.'

Alsof het in de van protserige casino's en dito cambio's (wisselkantoren) vergeven binnenstad eigenlijk al niet duidelijk genoeg is dat de bad guys er zijn. Paramaribo is een Las Vegas in het oerwoud. Het merendeel van 's lands dertien casino's bevindt zich in een stad met slechts 200 duizend inwoners. Heren en dames in avondtoilet maken er hun opwachting. Met riant uitzicht op zwervers langs de weg.

Aan de overkant van een casino tuurt Hillemien Foster (44) met vier andere schoonmakers naar de grond. De dames zijn op zoek naar onkruid. Wat Foster in een maand verdient, zo'n 150 euro, verspeelt de elite binnen in luttele momenten. Foster: 'We werken al vijftien jaar hier, maar we zijn nog nooit in het casino geweest. Daar komen alleen maar foute en rijke mensen.'

Witwassers van drugsgeld, zo heet de piepjonge casino-sector in de volksmond. Toen eind vorig jaar de jonge W. Parbhoe, mede-eigenaar van Surinam Palace Casino, op een terras werd geliquideerd, zagen vele Surinamers hun vermoedens bevestigd. Parbhoe, een van de twintig gelukkigen die onder het Wijdenbosch-regime een casino-vergunning bemachtigden, had immers kort daarvoor zijn compagnon beschuldigd van witwas praktijken.

'De hoek waaruit dit komt, laat zich makkelijk raden', zegt minister van Justitie en Politie Siegfried Gilds over de moord op Parbhoe. Suriname, zo waarschuwde Interpol na de arrestatie van Vargas, dreigt een nieuw centrum te worden van grote drugstransacties. Vooral van de FARC. Vargas, die zes maanden ongestoord zijn gang kon gaan in Paramaribo en nu is uitgeleverd aan de VS, is een van de vijf FARC-leiders die door de DEA worden gezocht voor drugshandel. Hij zou Suriname hebben gebruikt voor de aankoop van wapens, met cocaïne als ruilmiddel.

De wapens zouden via Venezuela naar Brazilië moeten worden vervoerd. Bestemming: een wapenopslagplaats van de FARC bij de Colomiaanse grens. De Vargas-zaak voedt de al jaren oude verdenking dat de guerrilla-organisatie haar zinnen heeft gezet op Suriname. Al in 1999 beschuldigde de Braziliaanse justitie Dino Bouterse, zoon van de ex-legerleider, van drugs- en wapenhandel met de FARC.

Dino's naam en telefoonnummer werden toen gevonden bij vier drugshandelaren die met hun vliegtuig, volgestouwd met wapens en munitie, een noodlanding moesten maken in Noord-Brazilië. Het toestel was opgestegen in Suriname. Alleen al afgelopen jaar werden in Suriname drie vliegtuigjes, met in totaal 1900 kilo coke, onderschept door de politie.

Dit is net zoveel als de vangsten in alle drugszaken waarvoor de Haagse rechtbank Desi Bouterse veroordeelde. Behalve Surinamers waren ook Colombianen en Brazilianen betrokken bij de drie mislukte cocaïne-vluchten. Verontrustend is, erkent ook minister Gilds, dat de transporten bij toeval werden ontdekt. De vliegtuigen kregen motorpech. Commissaris Santokhi schat dat de politie maar 15 procent van alle cocaïne onderschept.

Gilds: 'Deze transporten vormen het topje van de ijsberg. De drugshandel is een zéér ernstig probleem. De vele airstrips in het binnenland worden gebruikt om ladingen te droppen. Ze gaan nu zelfs zo ver om dichtbij de stad af te leveren. Tot nog toe hebben we alleen de kleine jongens kunnen pakken . Suriname is een zwakke schakel in de regio geworden.'

'Voortreffelijk', noemde het narcotica-bureau INCSR van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken de samenwerking met de Surinaamse justitie. In het jongste drugsrapport van het bureau wordt de rol van Suriname als doorvoerland erkend. Er is echter, zegt het bureau, 'onvoldoende bewijs om aan te nemen dat de hoeveelheid drugs de situatie in de VS beïnvloedt '.

Dat is de reden waarom er geen DEA-bureau is in Paramaribo. Ambassademedewerker Worman: 'De zaak-Vargas bewijst nu dat dit wel nodig is.' Als minister Gilds en commissaris Santokhi wordt gevraagd waarom het zo moeilijk is de drugsbazen aan te pakken, zeggen zij dat er te weinig geld is voor agenten en materieel. Bovendien is er nog geen wet die witwas-praktijken strafbaar stelt.

Santokhi: 'Te winnen is de strijd misschien niet, maar we kunnen wel storen en frustreren.' Gilds: 'Ik zie ook ambtenaren kapitale villa's bouwen. Mensen die vroeger arme landbouwers waren, zetten nu enorme huizen neer. Dan heb ik de behoefte ze te vragen waar hun geld vandaan komt. Ik hoor ook berichten van agenten en militairen die optreden voor de drugswereld. '

Wanneer het gebrek aan controle op de casino's ter sprake komt, wordt parlementariër Mahawat Khan van de regerende Nieuw Front-coalitie witheet van woede. 'Er is géén controle!', zegt hij in een café. 'Die casinojongens zijn drugstypes die hun geld witwassen.' Waarom wordt de sector niet aangepakt? De volksvertegenwoordiger wijst naar zijn collega's bij de bar. 'Je ziet die klootzakken toch? Het is één grote bende. In de fractiekamer roepen ze alles. Maar in het parlement durven ze gewoon niets te zeggen.'

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden