NieuwsEnergiekosten

Stroom kostte voor het eerst minder dan niks dankzij wind en corona

Voor het eerst in de geschiedenis was de stroomprijs in Nederland gemiddeld over een hele dag negatief. Wie stroom produceerde op Tweede Paasdag, moest bijbetalen.

Beeld Patrick Pleul/dpa-Zentralbild/ZB

Midden op de dag werd stroom produceren zelfs behoorlijk duur: 80 euro per megawattuur. Gemiddeld over de hele dag moest een producent 5,45 euro per megawattuur bijbetalen. De stroomprijs komt steeds vaker onder nul doordat het energieaanbod groter is dan de vraag, maar tot nu toe hooguit voor enkele uren. 

Volgens Martien Visser, lector energietransitie aan de Hanzehogeschool Groningen, waren er drie redenen voor de bijzondere prijs. In volgorde van belangrijkheid: Pasen, het weer en de coronacrisis. 

Sinds de lockdown is ons energieverbruik veranderd. Visser: ‘In Nederland is naar mijn schatting het stroomverbruik gedaald met 10 procent.’ Dat komt vooral door het sluiten van kantoren, musea, theaters, horeca en scholen. Fabrieken draaien nog min of meer normaal. 

Thuis wordt wel iets meer stroom verbruikt, maar dat weegt niet op tegen al die sluitingen. In België en Frankrijk, waar de lockdown ook fabrieken treft, is de daling van het verbruik nog groter, waardoor de prijzen in heel Noordwest-Europa onder druk staan.

Zonne- en windparken

Het weer wordt een steeds belangrijkere factor, omdat steeds meer stroom weersafhankelijk wordt opgewekt in zonne- en windparken. Die productie reageert nauwelijks op de prijs. Afgelopen maandag scheen de zon in Nederland niet extreem veel, de wind was niet opvallend sterk. 

‘Maar je moet kijken naar heel Noordwest-Europa’, zegt Visser. ‘Over het hele gebied genomen was er veel zon en veel wind.’ Vooral in Duitsland had dat effect. Visser: ‘Nederland importeerde tijdens de uren met een sterk negatieve stroomprijs veel stroom uit Duitsland, omdat de prijs daar nog lager was dan hier.’

Het lijkt gek dat producenten gewoon doorgaan met stroom produceren, ook al moeten ze bijbetalen om het te mogen afleveren. Maar daar is een reden voor: subsidie. Molenexploitanten kunnen hun molens uit de wind draaien, maar ze doen dat niet zolang de subsidie hoger is dan de negatieve prijs die ze moeten betalen. 

Vooral oudere windparken krijgen flinke subsidies, die zullen dus niet snel worden stilgezet. Ook eigenaren van zonneparken blijven produceren vanwege de subsidie. In Duitsland, dat naar verhouding veel meer zonne- en windstroom produceert dan Nederland, is de negatieve prijs op de groothandelsmarkten al behoorlijk ingeburgerd.

Voor particulieren met zonnepanelen op dak maakt het allemaal niet uit. Zij zijn niet actief op de groothandelsmarkt. Hun verdienmodel is veel simpeler en veel lucratiever: zij krijgen onder alle omstandigheden dezelfde prijs die ze zelf ook moeten betalen, het zogenaamde salderen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden