Strelend genieten van de stereo-installatie

Dit heeft u nog nooit gelezen. Uit de produktfolder van tv- en audiomerk Saba: 'Het oog luistert. Dat wisten we allang, natuurlijk, maar wist u dat het oor ziet en dat de hand....

Saba schakelde het neusje van de zalm in. Want tv's en videorecorders van Saba zijn niet zomaar tv's en videorecorders. Nee, volgens die met foto's van blote mevrouwen verluchtigde brochure zijn Saba-spullen 'menslievend, vriendelijk, evident, onschuldig, eerlijk, zuiver, ongekunsteld, zinnelijk en wellustig'.

Menslievend? Ongekunsteld? Niks hoor. Neem de grijze doos die een Saba-videorecorder is. Alle priegelknopjes zitten vlak tegen elkaar aan, allemaal even groot, en zowat onleesbare mini-lettertjes moeten de veelgebruikte 'play'-toets onderscheiden van de zelden benutte stereo/ mono-knop.

Is dat evident? Eerlijk, zuiver? Dat vorm en functie in eigentijds design niet veel met elkaar van doen hebben, dat wisten we, maar waarom beweert Saba onder het hoofdstuk 'Videorecorders' dan: 'De tijd voor duidelijkheid is aangebroken: een toets hier, een knop daar, hokus pokus en daar komen de beelden en het geluid als groepjes vrienden op de paden van de tijd. Het geluk van het gemak: schaamteloos noodt de apparatuur u tot genot, zo maar, zonder wachtwoord. Want eigenlijk is het zo eenvoudig.'

Het is droevig gesteld met de vormgeving van kastjes waar geluid en beeld uit komt. Bruingoed heten die samen. Audiotorentjes, versterkers, cd-spelers, videorecorders, het ziet er allemaal hetzelfde uit. Goedkoop, somber, donker, met bontverlichte displaytjes die pijn doen aan je ogen. Het modale tv-toestel, altijd antraciet, oogt massief als een hondenhok. Het is verpakt, maar verpakking is nog geen vormgeving. Waar is de felgekleurde Renault Twingo onder de versterkers? Waarom kan My Second Sony of My Last Sony er niet even 'menslievend, vriendelijk' uitzien als My First Sony?

Veel elektronicamerken hebben een 'design'-lijn: Philips heeft Marantz, Sony de Jewel, Denon een 'design imago systeem'. Maar het is allemaal meer van hetzelfde, rechttoe-rechtaan-styling. NAD brengt onder het motto 'pure and simple' apparatuur die tenminste nog enigszins overzichtelijk is. Technics adverteert met een 'modieus slim style audiosysteem' dat voor de verandering platter is, rechtop staat en in 'luxe grijs uitgevoerd' is.

Veel audio-apparaten van het pretentieuze Bang & Olufsen zijn ook gewoon rechtop ontworpen. Zo kun je ze aan de muur hangen. Bang & Olufsen bestond het onlangs in een advertentie in Elsevier te stellen: 'Als er één fabrikant is die steeds weer vol jeugdige overmoed tegen de starre status quo in de audio- en televisiewereld aanschopt, dan is het wel Bang & Olufsen.' Door ophangbare audiosetjes te maken, zeker. Laten we het erop houden dat Bang & Olufsen een merk is dat door een bepaald soort binnenhuisarchitecten geadviseerd wordt.

Het voorlopige dieptepunt in de vormgeving van geluidsapparatuur is de Space Fidelity van Grundig. Grundig is het Duitse zorgenkind van Philips. Geen wonder dat Grundig zowat failliet is - als je zo je cd-speler, cassettedeck, tuner, versterker en 'rondom'-luidsprekers verpakt. Probeer aan je vrienden maar eens uit te leggen waarom je dit kocht, voor drieduizend gulden. In een advertentie noemt de fabrikant de Space Fidelity een 'design meubel' dat 'HiFi ouderwets' maakt en dat 'een nieuw tijdperk' inluidt. Niks nieuw tijdperk. Let op de kruisvorm. Dit is een grafmonument.

Zeventig jaar geleden leverde Bang & Olufsen zijn allereerste radio's nog zonder kast. Die lieten de mensen er door de plaatselijke meubelmaker omheenbouwen, naar hun eigen smaak. Kan dat niet terugkomen?

Erwin Wijman

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden