Column

Straks ga je Donald Trump nog geloven

Hinderlijk voor de misofoon: het geluid van Donald Trump en zijn listige trucjes.

Beeld afp

Donald Trump denkt dat de Amerikaanse presidentsverkiezingen in november niet eerlijk zullen verlopen, zo berichtten Nederlandse media dinsdag. De Republikeinse kandidaat zegt 'steeds meer geluiden' te horen die daar op wijzen.

Even vreesde ik een gevalletje misofonie. Een 'aandoening' waardoor geluiden uit je directe omgeving je leven steeds meer ontwrichten. Het fenomeen is pas in 2009 ontdekt, door psychiater Damiaan Denys, en het duikt op raadselachtige wijze ineens veel op in de media. Horen we daar het geritsel van een pressiegroep, of is dat inbeelding?

Nrc.next publiceerde vorige week het relaas van een vrouw wier man met oordoppen in en een koptelefoon op aan tafel verscheen. Alleen zo kon hij het gekwijl, gesnuif en gesmak van de kinderen aan.

Daarmee bevindt de misofoon zich in goed gezelschap: Darwin en Tsjechov zouden er last van hebben gehad, meldt het Vlaamse weekblad HUMO deze week. Proust droeg tijdens het schrijven al oordoppen en hij had de muren van zijn werkkamer laten bekleden met geluidswerende kurk. 'Onze' Simon Vestdijk - wie kent hem nog? - was zo gek nog niet, met zijn Nilfisk.

Trump moet meer op zijn slogan gaan lijken

Als Donald Trump zijn rivale Hillary Clinton de loef wil afsteken, kan hij zich maar beter van wat positievere taal bedienen. Lees ook: In tijden van economische crisis luisteren we liever naar een optimistische leider.

Toch las ik over de grote denker Trump een andere diagnose: zijn gehoor mag weliswaar vragen oproepen, het is zijn eigen geluid dat duidt op een ander symptoom. Hij manipuleert zijn toehoorders systematisch met 'hypnotische NLP-trucs'. Dat schrijft Vincent van der Burg van een opleidingsinstituut voor NLP (u weet wel, 'neuro-linguïstisch programmeren', ook een relatief recent fenomeen) op de website frankwatching.com. Geert Wilders zou dezelfde 'hypnotische taalpatronen' hanteren, vergelijkt Van der Burg.

Tot de 'trucs' hoort oorzaak en gevolg enkel suggereren. Trump twitterde eens: 'Een extreem betrouwbare bron heeft naar mijn kantoor gebeld en gezegd dat Barack Obama's geboortebewijs vals is.' Wat het betekent, weet ik niet, maar met die tweet bewerkt Trump ons 'limbische brein'. Door paniek te creëren, activeert Trump onze rechter hersenhelft en schakelt hij de linkerhelft uit, leer ik. Zo verliezen zijn luisteraars hun kritisch denkvermogen, beweert Van der Burg.

Ik neem het klakkeloos aan. 'De kracht van taal is ongekend groot', besluit Van der Burg. 'Bizarre ideeën worden moeiteloos en veelal gulzig geaccepteerd door een grote groep mensen.'

Ik had het exposé nog niet uit of daar dook Donald Trump wéér op in het nieuws - wat is dat toch? Nu had hij Hillary Clinton 'de duivel' genoemd.

Hoho, tuttut.

Even tevoren had ik gelezen over zijn uitlatingen over klimaatverandering. Die bestaat niet, moet u weten, het is allemaal een hoax. Donald Trump had het zelf gezegd, op nieuwszender FOX.

Ik voelde aan mijn beide hersenkwabben: ze leken nog in orde, maar je kunt nooit weten of er niet via slinkse taaltrucs toevallig een helft is uitgeschakeld. Straks ga je hem nog geloven. Voor de zekerheid doe ik de komende maanden oordoppen in en zet ik een koptelefoon op.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden