Column

'Straks blijft slechts een blije Mark over, met zijn boezemvriend Jort'

Wat een amateurisme, dit gebrek aan inleving in kiezers die heldere kostenplaatjes verwachten, zeker nu, schrijft columnist Nausicaa Marbe.

Jort Kelder tijdens de presentatie van zijn tv-programma 'Hoe heurt het eigenlijk?' in 2011. Beeld ANP Kippa

Wie bezorgd was over de verdwenen polarisatie en een werkeloze oppositie onder Rutte II, kan opgelucht ademhalen. Niks kalmte, doordat Rutte en Samsom het land met een ideologieneutrale bezuinigingsvlijt uit de crisis zouden halen. Wel reuring binnen de VVD en een briesende oppositie. Wilders, Pechtold, Roemer, Buma, schouder aan schouder, op één lijn, instemmend naar elkaar knikkend: dat het zo snel zover zou komen had niemand verwacht.

Er is iets misgegaan dat rechtgezet moet worden, da's duidelijk. Maar de paniek waarmee de discussie over de zorgpremie wordt gevoerd, laat vooral zien hoe broos en relgevoelig de steun voor Rutte II is. Dat niet de sterkste schouders meer betalen, maar middeninkomens onevenredig hard gepakt worden, was meteen duidelijk. Maar daarna vlogen de wildste cijfers je om de oren. Tussen de 10 duizend euro schade per jaar die Hans Wiegel tweeverdieners voorhield tot de 50 euro per maand waarmee Samsom goochelde, zaten de zweterige ontkenningen van Rutte, een CPB dat stopte met rekenen, terwijl de media met turven begonnen. Inmiddels wist de argeloze burger nog steeds niet wat hij moet dokken, maar had hij een ding wel begrepen: dat hij niet inlevert om direct de schatkist te helpen, maar ideologisch genaaid is door Rutte die met zijn geld Samsoms goodwill kocht voor meer bezuinigingen die hem zullen treffen.

Amateurisme
Wat een amateurisme, dit gebrek aan inleving in kiezers die heldere kostenplaatjes verwachten, zeker nu. Hier volstaan geen socialistische eerlijkheidsleuzen en Ruttiaanse 'het zit anders'-retoriek. Toch verrast deze slonzigheid niet. Dezelfde politici repten een tijd geleden nog over de 'pijn' die gevoeld gaat worden. Pijn. Zo'n woord waarmee een politicus alle kanten op kan: het kondigt ellende aan, maar blijft vooral schimmig verdoezelen waarom het precies gaat.

Welnu, Samsoms riedel dat de maximale offers gevraagd worden aan hen die boven de ton verdienen, bleek een leugen. Die 'sterkste schouders' van de sociaal-democraten zijn gezakt tot de broekriem die jan modaal oneerlijk strak moet aanhalen. En Rutte, die zich in zijn verkiezingsprogramma nog zorgen maakte om de armoedeval bij een overstap van uitkering naar werkloon, voert nu eigenhandig een socialistische boete op betaald werk in.

Want door deze premie gaat Harry Mens heus geen menuutje minder per maand bij Jonnie Boer consumeren. Getroffen zijn mensen die hard werken en matig verdienen. Die straks ook onevenredig hard gedupeerd worden door slinkende hypotheekrenteaftrek voor een onverkoopbaar huis, door minder kinderbijslag en opvangvergoeding, door dure schoolboeken, hoge energierekeningen, groeiende prijzen en eigen risico's. Tel al deze tegenslagen op en je ziet levens waarin niet meer gespaard kan worden voor de oude dag of voor de studie van de kinderen, waarin auto en vakantie ongekende luxes worden, waaruit sport en cultuur verdwijnen.

Griekse toestanden
Het tragische is dat veel bedonderde mensen best bereid waren hun zwakke schouders onder dit crisisleven te zetten. Ze begrijpen dat je wat moet inleveren om Griekse toestanden te voorkomen. Maar dit begrip verdwijnt als wederom duidelijk wordt dat de middeninkomens de stiefkinderen van de politiek zijn. Voor de sociaal-democraten zijn ze geen paupers die zichtbaar met barmhartigheid kunnen worden overladen en staan ze ook ver van de vet verdienende roderozenintelligentsia. Voor de VVD zijn het sneue scharrelaars zonder ondernemersbloed in de aderen. Types die je de kaasschaaf kunt beloven om vervolgens het slagersmes in hun salaris te zetten. Lui die je kunt wijsmaken dat wat ooit 'pijn' heette nu 'acceptabel' betekent.

Acceptabel? Of de achterban van de PvdA echt zo royaal haar inkomsten doneert aan het goede nivelleringsdoel als het NOS Journaal suggereert - echt, we konden geen klagers vinden - valt te betwijfelen. Ik wil die grungy Oud-Zuidtypjes die Gerri Eickhof selecteerde voor zelffelicitaties voor zijn microfoon nog eens horen als blijkt dat Samsom hun Toscaanse onderkomen voor de meivakantie wegsnoept. Ook Rutte zal er niet vanaf komen met zijn weigering de plannen te wijzigen. VVD'ers waarvan hij niet eens wist dat ze VVD'ers waren, lopen massaal weg: liberalen naar D66, law-and-ordervoorstanders naar de PVV en gezinnen naar het CDA.

Straks blijft slechts een blije Mark over, met zijn kapitaalkrachtige boezemvriend Jort en net genoeg soortgelijke VVD'ers om een vliegtuig te huren voor een wintersportbestemming. Om die onzegbare pijn van zich af te schudden.

Nausicaa Marbe is schrijfster en columnist voor de Volkskrant. Zij schrijft iedere vrijdag een column.

 
Ze begrijpen dat je wat moet inleveren om Griekse toestanden te voorkomen. Maar dit begrip verdwijnt als wederom duidelijk wordt dat de middeninkomens de stiefkinderen van de politiek zijn.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden