Strafrechtadvocaten vrezen voor klassenjustitie

De bezuinigingen die staatssecretaris Fred Teeven (Justitie) per 1 januari wil doorvoeren op de rechtsbijstand zullen leiden tot klassenjustitie. Strafrechtadvocaten gaan namelijk gesubsidieerde pro-deozaken weigeren ten gunste van betalende cliënten. Dat zeggen twee verenigingen van strafrechtadvocaten op basis van een enquête onder hun leden.

Een groep advocaten onderweg naar de Amsterdamse rechtbank in 2013. Foto anp

Vooral cliënten met een grote, complexe strafzaak (waar drie strafrechters aan te pas komen) zijn de klos. Van de advocaten die in zulke zaken zijn gespecialiseerd zegt 78 procent minder pro-deozaken te zullen aannemen. 16 procent zegt helemaal geen pro-deozaken meer te zullen doen. Dat betekent voor zo'n kantoor een andere werkwijze: bijna alle complexe strafzaken (veelal moord-, fraude- en drugszaken) zijn pro deo. Dat komt doordat verdachten vaak niet genoeg geld hebben om de proceskosten te betalen, of worden geconfronteerd met beslaglegging op hun bankrekening.

Zorgelijk

Voorzitter Bart Nooitgedagt van de NVSA, de Nederlandse Vereniging van Strafrechtadvocaten, noemt de uitslag van de enquête 'zeer zorgelijk'. 'Het komt erop neer dat er na 1 januari minder aanbod is van strafrechtadvocaten die complexe zaken op zich nemen', stelt hij. 'Dat zou betekenen dat generalisten zulke zaken gaan doen, wat de kans op blunders zoals onterechte veroordelingen aanzienlijk vergroot.'

Teeven maakte afgelopen zomer in een Algemene Maatregel van Bestuur (waaraan geen Tweede - of Eerste Kamerbesluit te pas komt) bekend dat hij de vergoedingen voor complexe strafzaken volgend jaar met 5 procent gaat korten. Die bezuiniging komt boven op het beëindigen van inflatiecorrectie op de vergoedingen voor pro-deozaken en een strenger puntensysteem. Vanaf 1 januari krijgt een strafrechtadvocaat voor de eerste 24 uur werk 44 euro per uur - een korting van 9,4 procent. Voor een niet-gedetineerde verdachte daalt dat bedrag naar 35,20 per uur. In totaal daalt het uurtarief voor complexe strafzaken met 11,2 procent. Volgens de staatssecretaris blijft alleen door kostenbesparende maatregelen het stelsel van gesubsidieerde rechtsbijstand 'beheersbaar en voor de toekomst houdbaar'.

Kantoorkosten

'Veel advocaten komen door die bezuinigingen niet meer uit de kantoorkosten', zegt bestuurslid Eric Steller van de NVJSA, de Nederlandse Vereniging van Jonge Strafrechtadvocaten. 'Wij begrijpen niet waarom juist gespecialiseerde strafrechtadvocaten minder zouden moeten verdienen dan generalisten. Je betaalt een hersenchirurg toch ook niet minder dan een huisarts? Wij hoeven heus niet meer te verdienen dan een generalist, maar toch ook zeker niet minder.'

De enquête is een initiatief van de NVSA (480 leden) en de NVJSA (210 leden). Bijna de helft van de leden (310 advocaten) nam eraan deel.

Meer over