Stop met die exotische handelsdelegaties naar Azië

Verdubbel de export naar Duitsland!

Nederland heeft een positieve vibe nodig. Je kunt veel van het kabinet-Rutte II zeggen, maar niet dat het toekomstenthousiasme en elan uitdraagt. Integendeel. Het kabinet veroorzaakt veel te veel ergernis en chagrijn. Rechts Nederland krijgt lastenverzwaring na lastenverzwaring voor zijn kiezen. Het VVD-congres van afgelopen zaterdag spatte bijna uiteen van ingehouden woede. Hoe durven ze hardwerkend en hard-autorijdend Nederland verder op te zadelen met de gesel der belastingen?

Links Nederland is als 'burgemeester in crisistijd' zijn ziel weer eens aan het verkopen. Het versobert de verzorgingsstaat 'om erger te voorkomen'. Wat men feitelijk doet is het veronzekeren van vooral de kwetsbaarste mensen in de samenleving. Dit tot afgrijzen van het afgehaakte electoraat.

Rechts Nederland vermijdt elke neoliberale zelfkritiek na de ontsporingen van de afgelopen decennia. Het wil de economische koek niet op een andere manier produceren, noch wil het de koek herverdelen. Dan zit er maar één ding op - de koek vergroten. Een groter bnp voor Nederland. Meer economische activiteit om de zorg te kunnen blijven betalen, voor meer banen en om op zijn minst de ingezette hervormingen een beetje beschaafd en fair te houden.

De koek groter maken? Dat zou wel eens makkelijker kunnen zijn dan we denken. Een tijdje geleden raakte ik verzeild op een Duits-Nederlandse bijeenkomst van de Provincie Limburg. Daar lag een rapport op tafel dat ik zowel schokkend als hoopgevend vond. Dat rapport weerlegde namelijk totaal het beeld dat we het qua handel en economie zo goed doen met onze allergrootste handelspartner, buurland Duitsland.

Je hoort altijd van die lyrische verhalen over de Duits-Nederlandse economische betrekkingen. Tussen onze landen zou de grootste handelsstroom ter wereld vloeien, op die tussen Amerika en Canada na. Maar als je er op inzoomt, dan blijken die enorme hoeveelheden goederen nogal nep. Het leeuwendeel van het handelsvolume is transitohandel, doorvoer. In Rotterdam, de grootste haven van Duitsland, komt Braziliaans staal voor Mercedes en BMW binnen. De Nederlands-Duitse handelsrelatie zelf is veel bescheidener, zij het nog altijd van levensbelang voor Nederland.

Maar het rapport, dat in opdracht van de Nederlandse ambassade in Berlijn door de Gesellschaft für Innovative Marktforschung (GIM) werd gemaakt, ging eigenlijk over iets anders. Over de reputatie van de Nederlandse economie in Duitsland. En die valt niet mee. Wij denken een hele jongen te zijn in de wereld. Met ASML, Philips, Shell, Heineken, onze creatieve app-industrie en ons mini-financieel centrum aan de Zuidas. Maar de Nederlandse economie blijkt een fors reputatieprobleem te hebben in Duitsland.

Nederland als geheel heeft wel een positief imago. Met alle clichés van dien: het zijn 'lockere Leute' met een internationale oriëntatie en een can do-mentaliteit. Maar de Nederlandse economie associëren topmensen uit het Duitse bedrijfsleven nog altijd vooral met (valse) komkommers en tomaten. Dat de Nederlandse economie hightech innovatief zou zijn, of een speciale 'brand' zou vertegenwoordigen, zoals Made in Switzerland, dat beeld van Nederland bestaat totaal niet bij Duitse ondernemers. Zeker niet in de economische succesregio's Beieren en Baden-Württemberg. Anders dan Scandinavische of Zwitserse bedrijven presenteren onze multinationals zich 'vaderlandsloos' aan de wereld, als internationale conglomeraten. Mede daardoor ontstaat het vlakke, ouderwetse imago van de Nederlandse economie.

Het is erger. Nederland valt niet echt op in Duitsland. Het doet nauwelijks mee aan Messen, heeft minder 'drive' dan Aziaten en Oost-Europeanen, is soms inefficiënt door zijn eindeloze vergadercultuur, en schijnt minder scherp ingespeeld op Duitse kwaliteitsmanagementsystemen.

Met het aangrenzende Noordrijn-Westfalen lukt de handel nog het beste, maar juist in de dynamische regio's van Zuid-Duitsland is er nog een wereld te winnen voor het Nederlandse bedrijfsleven. Stop dus met die exotische handelsdelegaties naar Korea, Japan en Brazilië. Vlakbij, net over de grens, liggen enorme afzetmarkten braak.

Zit Nederland verlegen om ambitie? Mist het een missie die het uit zijn naar binnen gekeerde chagrijn kan bevrijden? Verdubbel de Nederlandse handel met Duitsland. Stel het Duits verplicht op school, zeker in de aan Duitsland grenzende provincies. Een verdubbeling van de export moet een haalbare ambitie voor Nederland zijn. Dan wordt de koek groter. En is er meer smeerolie voor de noodzakelijke verbeteringen, zowel in de private als in de publieke sector.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.