Dagkoersen Uw politieke nieuwsbrief

Stikstofbeleid brengt kabinet onder politiek spervuur

Geert Wilders (PVV) en Jesse Klaver (Groenlinks) nemen het kabinet van verschillende kanten onder vuur. Beeld ANP - Bart Maat

Goedemiddag,
Het kabinet is nog lang niet van het stikstofprobleem af, maar het grootste gevaar ligt niet bij de oppositie. Die is daarvoor te verdeeld. Grote zorgen zijn er wel voor staatssecretaris Snel van Financiën. 

Hier zijn uw Dagkoersen. Deze politieke nieuwsbrief elke werkdag per e-mail ontvangen? Vink dan hier ‘Volkskrant politiek’ aan.

DEBAT VAN DE DAG
Het kabinet onder spervuur

Alsof het uitventen van het stikstofbeleid woensdag niet al lastig genoeg was, mocht het kabinet vandaag in de nationale vergaderzaal meteen de hoon van de oppositie in ontvangst nemen. Wat de ministers daarmee moeten is de vraag, want geheel volgens verwachting komt de kritiek vanuit twee kampen die het fundamenteel met elkaar oneens zijn. Dit zijn van die debatten waarin er geen twijfel over kan bestaan dat Rutte III boven alles een middenkabinet is.

Aan de ene kant staan PVV, SGP en Forum voor Democratie die al hun pijlen richten op hun electorale concurrenten in de coalitie. Wilders reeg de oneliners aaneen. 

 ‘De linkse klimaat- en milieugekte is in de VVD geslopen.’

‘ Van vroemvroempartij naar bakfietspartij.’

‘ De automobilist wordt in de greppel gegooid.’ 

‘Dit is hoogverraad aan de automobilisten.’

‘Het CDA is een stadspartij geworden.’

Ook richtte de PVV-leider zich tot D66 (‘de partij van de bangmakerij’) met de stelling dat het volgens het Compendium van de Leefomgeving best meevalt met de achteruitgang van de biodiversiteit: ‘Er komen misschien wat meer bramen en wat minder bomen, maar de biodiversiteit neemt toe.’ Dat is overigens maar net waarop je let: het Compendium schetste eerder dit jaar een nogal gemengd beeld.

Aan de andere kant staan uiteraard de linkse oppositiepartijen, van Partij voor de Dieren tot de PvdA, die menen dat het kabinet te laat en bovendien met ‘volstrekt onvoldoende’ maatregelen is gekomen om de stikstofimpasse echt te doorbreken. Daarin worden zij gesterkt door de doorrekening van milieu- en gezondheidsinstituut RIVM, waaruit blijkt dat het kabinet in de Randstad ook op de korte termijn nog lang niet uit de zorgen is. In de woorden van SP-Kamerlid Frank Futselaar: ‘Waarom is niet meteen begonnen met het uitkopen van boerenbedrijven?’ 

En zo merkte premier Rutte vanmiddag dat hij nog maar net Esther Ouwehand had gerustgesteld dat het doel van de operatie wel degelijk een forse sanering van de stikstofuitstoot is, of hij kreeg van Geert Wilders alweer het verwijt dat 'die linkse onzin’ nou net het hele probleem is:

Over één ding blijken links en rechts het zeer eens: in de regie is het kabinet 'ernstig tekortgeschoten'. Oppositiepartijen wezen er nog eens op hoezeer het ministerie van Landbouw jarenlang de kop in het zand stak terwijl de stikstoftijdbom al twee jaar tikte. Ook vragen zij zich collectief af waarom het kabinet een half jaar na de fatale uitspraak van de Raad van State nog steeds geen structurele oplossing in zicht heeft. 

RAPPORT VAN DE DAG
‘Geen ontsnappen mogelijk’

Staatssecretaris Menno Snel van Financiën. Beeld ANP - Bart Maat.

Een snoeihard rapport van de commissie-Donner over de omgang van de Belastingdienst met de honderden ouders die van fraude met de kinderopvangtoeslag werden beschuldigd. Zij hadden geen enkele kans te ontsnappen aan het stempel van fraudeur, stelde de commissie van oud-minister Donner zojuist vast. Ouders werden de dupe van ‘institutionele vooringenomenheid’ en een doorgeslagen ‘zero-tolerance’-beleid. Er was bij de dienst sprake van vooroordelen tegen de ouders waardoor de ambtenaren het onderscheid tussen ‘goeden’ en ‘kwaden’ niet meer zagen. 

Om dat te herstellen moet er ‘snelle en ruimhartige compensatie’ voor de gedupeerden komen. 

Het kabinet reageert vrijdag, maar verantwoordelijk staatssecretaris Snel kan zich komende week opmaken voor een verhit Kamerdebat. 

WAT WE LAZEN
Een kwestie van handhaving

De snelheidsbeperking vangt de meeste aandacht, maar het kabinet nam deze week nog enkele besluiten om de stikstofemissie te beperken. Zoals de wijziging van de samenstelling van het veevoer. Of het genoeg is, zal nu in hoge mate afhangen van de naleving en de handhaving, en daarin heeft de agrarische sector geen onberispelijke reputatie. Vier vragen over de houdbaarheid van het voorlopige stikstofpakket van Rutte III.

Arm Malieveld
Het zat er in natuurlijk. Het Malieveld is nog lang niet bekomen van de protesten van de boeren en de bouwers, maar nu de stikstofcrisis in eerste instantie vooral hardrijdend Nederland treft, dient de volgende belasting voor het gras zich aan. Bij de gemeente Den Haag is donderdag een demonstratie aangemeld van automobilisten die het niet eens zijn met de snelheidsverlaging van 130 kilometer per uur naar 100. Op Facebook zeggen al bijna 15.000 mensen ‘geïnteresseerd’ te zijn in de demonstratie op zaterdag 23 november. De initiatiefnemers vrezen meer files, langere reistijden en daardoor meer uitstoot. Daar denken verkeerswetenschappers dan weer heel anders over

Wat wil Blok?
Vanavond verdedigt minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok zijn begroting in de Tweede Kamer. Maar wat wil hij? Veel parlementariërs vragen zich af waar Blok eigenlijk voor staat. Het voormalige gidsland Nederland worstelt in het buitenland op alle fronten met zijn stellingnames. Er valt genoeg te kiezen, maar Blok lijkt niet in staat te zijn een duidelijke richting te geven, tot onvrede van de oppositie: ‘We kunnen in deze wereld niet alleen volgend zijn, we moeten zelf voorstellen formuleren. We maken onszelf geopolitiek veel te klein.’

Minister Blok van Buitenlandse Zaken staat de pers te woord op het Binnenhof. Beeld ANP - Koen van Weel.

Dagkoersen is de politieke nieuwsbrief van de Volkskrant. Tips of opmerkingen? Mail naar haag@volkskrant.nl. Deze politieke nieuwsbrief elke werkdag per e-mail ontvangen? Vink dan hier ‘Volkskrant politiek’ aan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden