Update

'Stiefbroer kroonprinses gedood op eiland'

De op het eiland Utoya doodgeschoten politieman is de stiefbroer van de Noorse kroonprinses Mette-Marit. Dat meldt de doorgaans goed ingelichte Noorse krant VG vandaag. De krant Aftenposten meldt op zijn website dat de verdachte schutter heeft gezegd dat hij oud-premier Harlem Brundtland wilde vermoorden.

Kroonprinses Mette-Marit en kroonprins Haakon Magnus, nadat zij slachtoffers van het schietdrama hadden bezocht.Beeld afp

Brundtland sprak vrijdag tijdens de jongerenbijeenkomst van de regerende Arbeiderspartij, waar Anders Behring Breivik later op de dag een bloedbad aanrichtte. Breivik zou tegen de politie hebben gezegd dat hij 'vertraagd' was, waardoor zij het eiland al had verlaten voordat hij toesloeg.

Brundtland (72) is de in het buitenland bekendste Noorse politicus. Zij leidde in de jaren '80 en '90 drie kabinetten en wordt vaak omschreven als 'moeder van de natie'. Van 1998 tot en met 2003 was zij de eerste vrouwelijke directeur-generaal van de Wereldgezondheidsorganisatie WHO. Ook werd zij bekend door het Brundtlandrapport, een belangrijk document over duurzame ontwikkeling.

Stiefbroer Mette-Marit
De stiefbroer van Mette-Marit, Trond Berntsen (51), zou al jaren in zijn vrije tijd als veiligheidsbeambte bij het zomerkamp van de jongerenorganisatie van de regerende Noorse Arbeiderspartij op het eilandje Utoya zijn geweest.

Berntsen was volgens de krant met zijn 10-jarig zoontje op het eiland, toen Anders Behring Breivik daar begon te schieten. Over het lot van het kind is niets bekend. De Noorse politieleiding heeft alleen bevestigd dat er een politieman in civiele kleding en zonder wapen vrijwillig op het eiland was. Een woordvoerder van de politiebond in Oslo bevestigt dat hij dood is en dat zijn nabestaanden op de hoogte zijn gebracht. De persdienst van het Noorse koninklijke huis meldt alleen dat 'Mette-Marits gedachten uitgaan naar de nabestaanden van alle slachtoffers'.

Marit Tjessem, moeder van de kroonprinses, trouwde in 1994 met Rolf Berntsen, vader van Trond Berntsen. Rolf Berntsen overleed in april 2008 na een langdurige ziekte. Volgens Noorse media had Trond Berntsen goede contacten met Marius, de oudste zoon van Mette-Marit, die werd geboren voor ze kroonprins Haakon ontmoette.

Stoltenberg
Vrijdag waren er in eerste instantie zorgen om premier Jens Stoltenberg, omdat ook regeringsgebouwen in Oslo waren getroffen. Vandaag blijkt dat Noorwegen vrijdag na de bomaanslagen geleid is vanuit de bunker in de ambtswoning van Stoltenberg, circa een kilometer van de plek waar de bom afging. Dat hebben meerdere medewerkers van de minister-president en zijn Arbeiderspartij tegen Noorse media gezegd.

Voordat Stoltenberg door beveiligers naar de bunker werd gebracht, zou hij nog hebben gebeld met het bureau van zijn partij. Dat staat slechts 200 meter van de getroffen regeringsgebouwen. De beveiligde ruimte in Stoltenbergs residentie werd crisishoofdkwartier, waar de premier vertegenwoordigers van ministeries, politie en het leger ontving.

Volgens het Noorse persbureau NTB wilde Stoltenberg dat alleen minister van Justitie Knut Storberget bij de eerste persconferentie na de aanslagen vrijdagavond was. De ministers van Buitenlandse Zaken en Defensie ontbraken. Zo wilde de premier duidelijk maken dat de burgerlijke autoriteiten de leiding hadden en Noorwegen niet blootstond aan internationaal terrorisme.

Denemarken verscherpt kunstmestregels
De Deense minister van Justitie, Lars Barfoed, wil het moeilijker maken om aan grote partijen kunstmest te komen. Dat zegt hij in de Deense krant Politiken, als reactie op de autobom van vrijdag in het Noorse Oslo. 'We bekijken de regels opnieuw en verscherpen ze waar nodig'.

De autobom die vrijdag afging in het centrum van de Noorse hoofdstad, bevatte volgens experts vermoedelijk veel kunstmest met een hoge waarde ammoniumnitraat. Dat is een normaal middel in de landbouw, maar ook een relatief goedkope en gemakkelijk te verkrijgen springstof.

Anders Behring Breivik, die de verantwoordelijkheid voor de aanslag heeft bekend, had een door de autoriteiten goedgekeurd tuinbouwbedrijf. In zijn schuur is veel kunstmest gevonden.

Een bloemenzee voor de slachtoffers van de aanslagen, buiten de kathedraal in Oslo.Beeld REUTERS
Jens Stoltenberg in het midden.Beeld ap
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden