Stelt de advocaat van de familie Henriquez zich te veel op als officier van justitie?

Advocaat Richard Korver maakt volop gebruik van het spreekrecht voor familie van slachtoffers. Maar stelt hij zich daarmee niet te veel op als officier van Justitie?

Nabestaanden van Mitch Henriquez zeggen geen vertrouwen meer te hebben in het proces en verlaten donderdag met hun advocaat Richard Korver (tweede van rechts) de rechtbank.Beeld Raymond Rutting

'Cliënten menen dat de verdachten wel schuldig zijn aan het plegen van doodslag. Zij stellen namelijk dat beide verdachten het risico op de koop toe hebben genomen dat de heer Henriquez door hun handelen zou komen te overlijden.' Het woord 'cliënten' verraadt Richard Korvers rol als advocaat, anders zou je denken dat hier niet de raadsman maar een officier van justitie aan het woord is.

In een pleidooi van vier uur betoogt Korver, die de moeder en zussen van van Henriquez vertegenwoordigt, in de beveiligde rechtbank van Schiphol dat de twee verdachten verantwoordelijk zijn voor de dood van Mitch Henriquez. De 42-jarige Arubaan overleed 2,5 jaar geleden na een gewelddadige arrestatie, waarbij één verdachte een nekklem bij hem toepaste en de ander hem op zijn neus sloeg en pepperspray in zijn gezicht wreef. Hij onderbouwt zijn betoog met tal van verwijzingen naar wetsartikelen en internationale jurisprudentie.

Gaat Korver met dit juridische betoog niet te veel op de stoel van de officier van justitie zitten?

Sinds april 2016 hebben slachtoffers - of de nabestaanden daarvan - onbeperkt spreekrecht. Sinds die wetswijziging mogen ze zich ook onder meer uiten over de door hen gewenste straf.

Korver weet dat maar al te goed. Hij vertegenwoordigde de ouders tijdens de Amsterdamse zedenzaak, de aanleiding voor de verruiming van het spreekrecht. In 2012 schreef hij het boek Recht van Spreken, waarin hij de verruiming bepleitte.

Maar volgens strafpleiter Gerard Spong moet het onbeperkte spreekrecht 'niet zo ruim worden opgevat dat de advocaat als een tweede officier van justitie kan betogen dat iets doodslag is in plaats van mishandeling, en dat is vandaag wel gebeurd. Als je dat toelaat verstoor je het evenwicht in een strafzaak, waarin het Openbaar Ministerie de rol van de maatschappij vervult.'

Theo de Roos beaamt Spongs standpunt. 'Spreekrecht voor slachtoffers moet worden gebruikt voor een persoonlijk verhaal', zegt de emeritus hoogleraar strafrecht van Tilburg University. 'Ik begrijp dat het slachtoffer iets over het bewijs of de straf zegt, maar de wetgever staat niet toe dat de advocaat van het slachtoffer met een urenlang pleidooi gaat meeprocederen. Als het slachtoffer de verdachte ergens van beschuldigt, moet de verdachte vervolgens ook de mogelijkheid krijgen het slachtoffer te ondervragen. Ik kan me voorstellen dat het slachtoffer daar helemaal geen behoefte aan heeft.'

Henny Sackers is het niet geheel met Sackers en Roos eens. Volgens hem is het 'niet klip en klaar wat de omvang en reikwijdte van het verruimde spreekrecht is'. De wetgever hinkte op twee gedachten toen onbeperkt spreekrecht voor slachtoffers werd ingevoerd, legt hij uit. 'Toenmalig staatssecretaris Teeven liet zich inspireren door het Duitse model, waar het slachtoffer volwaardig procespartij is en de functie van Nebenkläger - nevenaanklager - bestaat. Maar de Tweede Kamer wilde niet zover gaan.'

Hoe dan ook benut Korver de ruimte die de drie rechters hem bieden ten volle. Dezelfde rechters die hij in zijn betoog fileert. In een zogenoemde Great Failure List somt hij de waslijst aan klachten van zijn cliënten op.

Hij wijst onder meer op de scherpere beelden van de arrestatie, waaruit een liplezer concludeerde dat de betrokken agenten, anders dan zij hadden verklaard, al dachten dat Henriquez dood was voor hij in het politiebusje belandde. De nabestaanden hebben de beelden zélf boven water moeten halen; vervolgens heeft de rechtbank er amper iets mee gedaan, aldus Korver.

Korver beklaagt zich er ook over dat de rechters de verdachten niet confronteren met tegenstrijdigheden in hun verklaringen. Conclusie: zijn cliënten hebben geen vertrouwen meer in een veroordeling van de verdachten voor hun aandeel in het geweld.

Als signaal heeft de familie besloten van de zitting weg te lopen. Zij willen het proces 'niet langer legitimeren met hun aanwezigheid', aldus de raadsman. Omdat 'een advocaat niets mag doen wat tegen de uitdrukkelijke wil van zijn cliënten in gaat', heeft hij 'geen andere keus' dan de cliënten te volgen.

Dus loopt Korver op donderdagmiddag achter hen aan, de stoet wachtende fotografen en cameraploegen tegemoet. Dezelfde avond licht hij zijn daden toe bij De Wereld Draait Door.

Advocaat Gerald Roethof, die de ex-vriendin, kinderen en stiefkinderen van Henriquez vertegenwoordigt, blijft wel zitten. 'Korver is van het hakken, ik ben van het masseren.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden