Steeds weer keerden dezelfde, gerelateerde thema's terug: jezelf zijn. Het recht om anders te zijn

Janine Abbring slaagt erin de sfeer bij 'Zomergasten' tegelijkertijd opgewekt en inhoudelijk te houden.

Janine Abbring interviewt psychiater Glenn Helberg Beeld vpro

Terwijl Oranje-aanvoerder Sherida Spitse ergens in Enschede haar stem aan het zoeken was en de ene helft van het land de andere helft een Jackie Groenen-tattoo aanmat, dobberden Janine Abbring en psychiater Glenn Helberg in de doodstille Zomergasten-studio op het dak van de decorcamper en wachtten tot de klassieke openingstonen waren weggestorven.

Het werd een boeiend gesprek, een zorgvuldig gecomponeerd gesprek ook, dat zich via de psychiatrie (de vooruitstrevende Braziliaanse psychiater Nise da Silveira) en homorechten (de protesten bij de Stonewall Inn) bewoog in de richting van de literatuur, missverkiezingen, film en ballet. En hoe uiteenlopend de fragmenten ook leken, steeds weer keerden dezelfde, gerelateerde thema's terug, als stofjes die iedere keer weer het gesprek kwamen binnengedwarreld: jezelf zijn. Het recht om anders te zijn. Gelijkwaardigheid. Identiteit. Opstand. Eigenwaarde.

Zachte hand

Misschien wel de bondigste formulering van het gesprek kwam uit een (door Abbring geciteerd) zinnetje uit Stings Englishman in New York, een nummer over de homoseksuele schrijver Quentin Crisp: 'Be yourself, no matter what they say.'

Helberg had zich hoorbaar uitstekend voorbereid. Abbring knikte, leidde hem af en toe terug naar de rode draad van de avond, maar kon het merendeel van de tijd de teugels laten vieren. Het was overigens wel aan haar te danken dat de sfeer aan tafel tegelijk opgewekt en inhoudelijk bleef. In de zomerse zondagavondgesprekken van dit jaar toont Abbring steeds dat de zachte hand subtieler en krachtiger is dan de ijzeren vuist die de meeste interviewers te pas en te onpas hanteren. Zo was het, ondanks haar op het oog bescheiden input, aan de presentator te danken dat er steeds net voldoende lucht werd geblazen in Helbergs boeiende, maar soms ook topzware verhaal.

Ik keek naar Abbring en mijn gedachten dwaalden even af naar Andries Knevel. Het ging vanzelf. Tja. Komt misschien ook omdat ik een dag eerder de tweede aflevering van Toen was geloof heel gewoon had zitten kijken. Daarin verkent Knevel in een soort comebacktournee de geschiedenis van het geloof in Nederland, op de toon waarop andere programmamakers de geschiedenis van het kantklossen in Noordoost-Drenthe onderzoeken: hier een interviewtje, daar een archiefbeeldje, sfeerbeelden. Kalmpjes aan.

Tot hij aan het slot van de aflevering plots een tent ging opzetten met zijn dochter. Onderwerp van gesprek: hoe Andries het had gedaan, als vader. De onbegrijpelijk krampachtige setting, het glaasje wijn, de afwijkende herinneringen aan een gedeeld verleden en de zin 'Wie! Had! Dat ooit gedacht! Dat wij! Samen! Op de camping zouden zitten!' voerden me terug naar Abbring en Helberg en toonden het verschil tussen iemand die het liefst van zijn gesprekspartner wil horen dat hij het al met al toch nog niet zo slecht heeft gedaan en iemand die misschien soms worstelt met de thematiek, maar zich voortdurend bereid verklaart zich werkelijk te verdiepen in de belevingswereld van de ander.

Lees verder over de Zomergasten van dit seizoen

Hoe uiteenlopend de fragmenten ook leken, steeds weer keerden dezelfde, gerelateerde thema's terug, als stofjes die iedere keer weer het gesprek kwamen binnengedwarreld: jezelf zijn. Het recht om anders te zijn. Gelijkwaardigheid. Identiteit. Opstand. Eigenwaarde, schrijft Frank Heinen in zijn recensie over de zomergastenaflevering met Glenn Helberg. (+)

De Amsterdamse burgemeester Eberhard van der Laan maakt een monument van eigen uitzending. Na het prachtige laatste half uur zal menig kijker met vochtige ogen naar bed zijn gegaan. (+)

Schrijver, columnist en microbioloog Rosanne Hertzberger is de eerste zomergast van dit seizoen. Het enthousiasme of zenuwen, gecombineerd met een salvo aan biochemische termen maakten het de alfa-kijker niet gemakkelijk. Gelukkig wordt Hertzberger wordt gered door haar voorliefde voor 'gekkies'. (+)

U kunt de Zomergastenaflevering met Glenn Helberg tot en met 16 augustus hier terugkijken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.