Steeds meer vrouwen in Top 200 invloedrijkste Nederlanders

59 Vrouwen telt de Volkskrant Top 200 dit jaar, weer eentje meer dan in 2014 en zelfs dertig meer dan tien jaar geleden, bij de eerste lijst. Daarin was toenmalig FNV-voorzitter Agnes Jongerius de hoogstgenoteerde van de 29 vrouwen, op plek 14. Dit jaar is, net als vorig jaar, directeur Laura van Geest van het Centraal Planbureau de invloedrijkste vrouw, op plek elf. Ook de hoogste nieuwe binnenkomer, op 23, is een vrouw: Marjan van Loon, de nieuwe president-directeur van Shell Nederland.

Laura van Geest, directeur Centraal Planbureau. Ze eindigde op de elfde plaats, wat haar de meest invloedrijke vrouw in Nederland maakt. Beeld anp

De toptien is dus nog het domein van heren op leeftijd. Niettemin hebben vrouwen succesvol de bestuurlijke elite weten binnen te dringen, met bijna 30 procent. Dat komt vooral door de opmars van vrouwelijke commissarissen. Dat komt weer door het - overigens geflopte - 'wettelijk streefcijfer', dat had moeten resulteren in minimaal 30 procent topvrouwen in het bedrijfsleven. Dat percentage bleef ver uit beeld, maar er werden de afgelopen jaren wel meer vrouwelijke commissarissen benoemd, wat ook is terug te zien in de lijst.

Zorgelijker is de situatie bij allochtonen. Tien jaar geleden telde de eerste Volkskrant Top 200 twee allochtonen, toenmalig Forum-voorzitter Sadik Harchaoui en Ahold-commissaris Rene Dahan. Dit jaar zijn het er zes, onder wie de nieuwe burgemeester van Almere, Franc Weerwind, op plek 183, met zijn Rotterdamse collega Ahmed Aboutaleb als hoogste, op plek 68. Van twee naar zes in tien jaar tijd is zeker niet slecht voor het allochtone aandeel in de top van de 'BV Nederland', zegt hoogleraar Han Entzinger. Aan de andere kant is het nog wel een ondervertegenwoordiging: 3 procent allochtonen in de top, 10 procent in heel Nederland. Ook veelzeggend: het aandeel hogere kringen (adel, patriciaat, hogere burgerij) in de Volkskrant Top 200 is zeker drie keer groter. Niettemin is Entzinger niet pessimistisch over de toekomt, gezien het aanstormend allochtoon talent op de universiteiten.

(Tekst gaat verder onder infographic).

Nieuwe norm: drie tot vijf banen, in plaats van twintig

Meer dan twintig (20!) nevenfuncties, kunt u het zich nog voorstellen? Wellicht niet, in het jaar dat 'kampioen bijbanen' Loek Hermans moest opstappen als VVD-aanvoerder in de Senaat na een vernietigend rapport over de ondergang van zorgmoloch Meavita. Ten tijde van dat drama had Hermans een breed palet aan nevenfuncties en hij was de enige niet: 4 procent gaf in 2006 in een enquete van TNS Nipo onder de bestuurlijke elite aan meer dan twintig bijbanen te hebben, een kwart had - al dan niet naast de hoofdfunctie - elf tot twintig andere activiteiten. Dat leidde volgens het groeiende leger critici tot toezichthouders die uit tijdgebrek onderweg naar de vergadering op de achterbank nog even snel de enveloppe met stukken openden, met dramatische gevolgen, zoals bij onder meer woningcorporatie Vestia en hogeschool InHolland.

De volledige Volkskrant Top 200 van invloedrijkste Nederlanders 2015

Wie trekt er in Nederland achter de schermen aan de touwtjes? De Volkskrant brengt voor het teinde jaar macht en invloed in kaart met de Volkskrant Top 200 van invloedrijkste Nederlanders. Wie zijn die invloedrijken en welke functies bekleden ze? Bekijk hier profielen van de vijfentwintig invloedrijkste Nederlanders en een algemeen overzicht.

Hoe anders is het nu. Volgens de enquete van dit jaar heeft nog maar 1 procent meer dan twintig nevenfuncties. Ook de sector elf tot twintig is sterk teruggelopen en zelfs zes tot tien bijbanen is niet meer de norm: dat is nu drie tot vijf. Dat betekent dat de maatregelen tegen te veel bijbanen gewerkt lijken te hebben. In 2013 besloot de Tweede Kamer op voorstel van SP'er Ewout Irrgang dat - net als in het bedrijfsleven - ook in de semipublieke sector vijf bijbanen voortaan het maximum is, waarbij een voorzitterschap dubbel telt. Het chagrijn over 'het beruchte amendement Irrgang' is in de bestuurlijke elite nog steeds groot, zegt multibestuurder Ed Nijpels, de nummer 30 van de Volkskrant Top 200. Er is onvrede en onbegrip over dit 'Berufsverbot' voor professionele commissarissen. De wet rammelde ook nogal, maar deskundigen houden het er op dat het toch goed is dat het aantal bijbanen van bestuurders aan banden is gelegd. Niet dat daarmee nieuwe schandalen zijn uitgesloten, maar het risico is wel verkleind.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.