Starten in '72

Naam: Jack van Minden (57)..

Het begin:

Ik was 25 toen ik via een kennis terechtkwam bij een marketingonderzoeksbureau in Amsterdam: Makrotest. Ik werd assistent-projectleider: ik maakte de vragenlijsten waarmee interviewers de boer op gingen. Vervolgens analyseerde ik de resultaten en deed ik aanbevelingen aan de opdrachtgever. Leuk werk, zeker als je net bent afgestudeerd. Een jaar later ging het bedrijf failliet. Het was net een soap: de boekhouder was er met de poet vandoor, naar Spanje. Het bedrijf raakte in financiële problemen.

De arbeidsmarkt rond 1972:

Na mijn studie, 5,5 jaar klinische en sociale psychologie in Amsterdam, duurde het een half jaar eer ik werk had. Heel vreemd eigenlijk, want twee maanden eerder stonden de werkgevers nog in de rij voor psychologen. Medestudenten werden een voor een weggesleept. Maar toen ik aan de beurt was, was dat voorbij. Veel psychologen werken voor gesubsidieerde instellingen, zoals psychiatrische inrichtingen en ziekenhuizen. Die geldkraan werd toen vanwege overheidsbezuinigingen dichtgedraaid. De economie en de arbeidsmarkt waren vergelijkbaar met die van vandaag. Gelukkig had ik op twee paarden gewed. In de therapeutische hoek kon ik niets vinden. Maar in de reclame, consumentenpsychologie, lukte het wel. Achteraf ben ik daar niet rouwig om. Ik zie mijzelf niet de hele dag met patiënten werken.

Het gesprek:

Toen ik het sollicitatiegesprek bij Makrotest had, was ik inmiddels aardig bedreven. Ik had talloze gesprekken gehad. Vaak heb ik ze zelf laten mislukken. Ik herinner me een sollicitatie in Didam. Ik stapte uit de trein, keek om me heen en wist: hier wil ik niet werken. Ik ben wel naar het gesprek gegaan, ik was er toch. Maar ik heb direct op een afwijzing aangestuurd. Ook werd me in een gesprek eens gevraagd naar mijn jeugd. Ik heb niets te verbergen, maar dat vond ik er totaal niet toe doen. Dat was dus einde gesprek. Ik gedroeg me toen overigens heel anders dan hoe ik mensen nu adviseer. Ik bereidde me amper voor. Bij Makrotest had ik het geluk dat de kennis die mij de tip gaf, een relatie van het bedrijf was. Dat heeft enorm geholpen.

Het salaris:

Ik moet diep graven, maar er komt een bedrag van 1600 gulden bruto in me op. Exclusief representatiekosten.

De werkomgeving:

Mijn projectleider was drie jaar ouder dan ik, heel jong dus nog. Het was een vrij platte organisatie. Ik rapporteerde aan hem en hij rapporteerde aan de hoogste baas. In totaal werkten er zon twintig mensen, de freelancers niet meegerekend. We werkten in een kantoortuin, weet ik nog. Heel vooruitstrevend voor die tijd. Het ziet er mooi uit, maar ik werk er niet graag. Het is gehorig en je hebt geen privacy. Als je je wilt concentreren, moet je naar een spreekkamertje. Ik herinner me dat we maar een paar rekenmachines hadden. Daar mocht niet iedereen aankomen, want het waren heel dure apparaten 1500 gulden per stuk. Het waren van die zak-Japannertjes die je nu bij het Kruidvat cadeau krijgt. Het faillissement was overigens een leerzame ervaring. Hoe anders mensen zich dan opeens gedragen! Iedereen krijgt een eigen agenda. Mensen worden ratten. Opeens zijn allerlei belangrijke stukken verdwenen, terwijl jij gewoon je werk probeert te doen.

Iedere dag naar het werk:

Ik moest ontzettend wennen, en niet alleen aan het vroege opstaan. Opeens moest ook ik, gelijk het klootjesvolk, iedere dag naar mijn werk. Terwijl de baan best relaxed was. De dag begon met een krantje en een kopje koffie. Maar tussen drie en vier had ik het echt gezien. Vanaf de toiletten kon ik op straat kijken. Zag ik mensen fietsen, kinderen spelen en dacht ik: wat duurt zon dag ongelofelijk lang. En dan had ik nog een negen-tot-vijf-baan.

Bewuste carrièrelijn:

Mijn carrière verloopt volstrekt onplanmatig. Ik heb een boek geschreven over loopbaanplanning, maar ben zelf de slechtste leerling. Vroeger kwam het niet in me op aan de lange termijn te denken. Ook het idee om voor mezelf te beginnen, is min of meer toeval. Mijn visie strookte niet met die van het bedrijf waar ik partner zou worden. Daarnaast werd ik op feestjes gergeld lastig gevallen met de vraag: ik krijg binnenkort een psychologische test, jij bent psycholoog, hoe moet het? Ik wilde hen boeken aanraden, maar die bleken nauwelijks te bestaan. Toen ben ik ze zelf maar gaan schrijven. Die boeken leidden tot trainingen. De rode draad in mijn loopbaan is, denk ik, nieuwsgierigheid. Dat is mijn drijfveer. Elk van mijn cliënten heeft een verhaal en 99 procent van hen heeft een interessant verhaal. Dat is bepalend voor hoe ze bij een werkgever overkomen. Vaak vertellen ze niet alles, maar moet je dingen boven water proberen te halen. Zo blijft het werk boeien.n

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden