RechtbankBrandstichting

Stak een Utrechtse boer zijn eigen huis in brand? Eerder werd vijf keer brand gesticht op zijn bedrijf

Boer Gert legt zelf een verband tussen de branden en zijn homoseksualiteit. Wat vindt de rechter?

Bij een boerderij in Werkhoven is voor de derde keer in korte tijd brand uitgebroken. De loods was niet meer te redden. De koeien die in de stal stonden zijn omgekomen. Beeld ANP / Koen Laureij

‘Ik ben geen brandstichter en geen moordenaar van mijn dieren’, zegt Gert S. (36) woensdagmiddag voor de rechtbank in Utrecht. Hij doet een dringend verzoek aan het Openbaar Ministerie om ‘de oogkleppen af te zetten’ en de echte dader te vinden. En aan de rechter smeekt hij: ‘Laat me alstublieft naar huis gaan.’

‘Boer Gert’ wordt verdacht van brandstichting in zijn woning in het Utrechtse gehucht ’t Goy, begin juni. Volgens het OM heeft hij zijn bed met een brandbare vloeistof in brand gestoken – daarvoor is hij in juli aangehouden. Hij wordt ook verdacht van meerdere branden in loodsen en een woning op zijn inmiddels failliete bedrijf in Werkhoven, eind vorig jaar. Daarvoor werd hij begin december gearresteerd, maar zes dagen later bij gebrek aan bewijs weer vrijgelaten.

Vooral de vijf opeenvolgende branden in Werkhoven veroorzaakten veel beroering en onrust in het Utrechtse dorp. Bij de branden kwamen tientallen runderen en een waakhond om het leven. S. ontkent in alle toonaarden.

Uit de kast

De verdediging denkt dat de reeks brandstichtingen mogelijk te maken heeft met een zakelijk conflict rond een pluimveebedrijf dat S. in ’t Goy wilde kopen. Zijn rivaal zou zelfs bij de vrijwillige brandweer zitten en steeds bij de branden aanwezig zijn geweest. 

Maar – en dat maakt de zaak extra intrigerend – ze zouden ook te maken kunnen hebben met zijn seksuele geaardheid: ‘boer Gert’, van streng christelijken huize, is bijna twee jaar geleden uit de kast gekomen.

Na zijn coming-out scheidde hij van zijn vrouw, met wie hij twee kinderen heeft. Maar hij gaat nog steeds goed om met zijn ex en schoonfamilie. Het conflict over zijn geaardheid zou meer gaan over de tijdelijke huisvesting die hij bood aan een andere jongeman van orthodox-christelijken huize, die eveneens wilde scheiden van zijn vrouw.

Die steun werd hem niet in dank afgenomen door diens familie – hij werd al eens klemgereden en verschrikkelijk uitgescholden. ‘Er werd gedacht dat ik die jongen had ontvoerd en dat ik hem zou ‘besmetten met het homovirus’, verklaarde hij eerder tegenover RTV Utrecht.

Zijn advocaat Tim Vis beschuldigt het OM van ‘tunnelvisie’: het hele onderzoek zou gericht zijn op het vinden van bewijzen tegen zijn cliënt, niet op het vinden van de dader. ‘Meerdere getuigen hebben concrete daders genoemd’, betoogt hij. Volgens hem heeft het OM daarmee niets gedaan. Officier van justitie Annemieke Drogt noemt het echter ‘absoluut niet aannemelijk en aantoonbaar’ dat iemand anders de branden heeft gesticht.

Hooibalen

‘Boer Gert’ was vooral agrarisch ondernemer die op zijn bedrijfsterrein in Werkhoven hooi- en strobalen verpakte en verkocht aan tuincentra en supermarkten. Hij hield er ook runderen – meer hobbymatig, aldus zijn advocaat – en een andere veehouder had er eveneens koeien staan.

Precies een jaar geleden, eind oktober, brak de eerste brand uit in een loods. S. probeerde ’s nachts met een shovel nog zoveel mogelijk stro- en hooibalen uit de loods te rijden om erger te voorkomen. In de regionale media werd hij afgeschilderd als een held: een boer die zijn eigen leven riskeert om zijn dieren te redden.

Een paar dagen later brak er opnieuw brand uit in een stal. Daarbij kwamen wel acht runderen om het leven. Medio november volgde een derde brand in een andere stal, waarbij ruim dertig runderen en zijn eigen waakhond Shadow omkwamen. Vijf dagen later stond de garage bij zijn woning in brand en begin december brak er ook in de woning zelf brand uit. Diezelfde dag werd S. zelf aangehouden, maar hij werd later weer vrijgelaten.

Camera’s

Zijn bedrijf ging failliet en hij verhuisde naar een woning in ’t Goy. Daar liet de politie naast de vaste bewakingscamera’s ook twee ‘heimelijke camera’s’ ophangen. Tot een uur voor de brand was S. in het huis. Daarna was hij niet thuis, zoals advocaat Vis ter verdediging aanvoert. Maar de brand kan ook met vertraging zijn uitgebroken, aldus het OM, bijvoorbeeld omdat de kunststof plafondplaten begonnen te smelten en druppelen.

Op de beveiligingscamera’s zijn geen andere verdachten in en rond de woning gesignaleerd, stelt aanklager Drogt. Volgens advocaat Vis dekken de camera’s echter niet alle ingangen van het huis af. Zo blijft een ingang via de serre buiten beeld. Hij wil dat S. onmiddellijk wordt vrijgelaten: ‘Mijn cliënt lijdt enorm. Zijn reputatie is door het slijk gehaald en hij is zakelijk kapot, net nu hij het leven weer een beetje op orde had.’

Het OM heeft S. voorlopig alleen de brandstichting in ’t Goy ten laste gelegd. Officier Drogt kondigt aan dat daar straks nog drie feiten bijkomen: twee brandstichtingen in Werkhoven en Cothen plus witwassen.

De rechtbank besluit dat S. gewoon in de cel moet blijven. ‘Het dossier bevat sterke aanwijzingen voor uw betrokkenheid’, verklaart de voorzitter. ‘En er is geen derde in beeld.’ In de bomvolle rechtszaal met familie, schoonfamilie en andere sympathisanten klinken kreten van ontzetting en verdriet. ‘Hoe lang blijf ik dan vast zitten?’, vraagt boer Gert vertwijfeld. Zijn advocaat legt het voorzichtig uit: zeker tot aan de volgende zitting, op 8 januari.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden