'Staat kan niet beoordelen of koran wel deugt'

Inspectie van de godsdienstlessen op islamitische scholen zal weinig of niets opleveren. Dat voorspelt Han Leune, hoogleraar sociologie aan de Erasmusuniversiteit en tot vorig jaar voorzitter van de Onderwijsraad....

Van onze verslaggeefster Margreet Vermeulen

Dinsdag staakte de CDA-fractie in de Tweede Kamer haar verzet tegen het inspecteren van de godsdienstlessen. Een Kamermeerderheid denkt daarmee meer grip te krijgen op het islamitisch onderwijs. Leune gelooft er niets van.

'Een school die onderwijst dat twee plus twee vijf is, gaat in de fout. Die geeft ondeugdelijk onderwijs en verliest het recht op subsidie', legt de hoogleraar uit. 'Maar over de deugdelijkheid van het joodse geloof of de bijbel of de koran heeft de staat geen opvatting. Er zijn geen maatstaven waarmee de Inspectie een godsdienstles kan beoordelen. En die moeten er ook niet komen.'

- Het CDA vindt dat de Inspectie moet kijken of er Nederlandse 'kernwaarden' worden uitgedragen tijdens de godsdienstles.

'Voor de overdracht van kennis hebben we wetten en regels die scholen moeten naleven. Die kunnen we controleren. Maar de normatieve en ethische dimensie is vrij. Dus heeft de Inspectie geen enkel handvat waarmee ze de overdracht van normen en waarden kan beoordelen. Dan kunnen ze er wel bij gaan zitten, maar als puntje bij paaltje komt kan de Inspectie niets doen.' Leune vergelijkt het met de biologieles.

Alle middelbare scholieren moeten onderwezen worden in de evolutieleer. Maar bijzondere scholen hebben het volste recht om daaraan toe te voegen dat de bijbel van een andere opvatting getuigt. En zo hoort het volgens Leune ook. 'De overheid heeft geen opvatting over de juistheid van de evolutie- en scheppingsleer. Net zo min als de overheid een opvatting heeft over wat de juiste positie van de vrouw in het gezin is. Ook niet díent te hebben, wat mij betreft. Dat zou haaks staan op de vrijheid van onderwijs. En haaks op het beginsel van culturele pluriformiteit.'

- De Inspectie kan toch toetsen of godsdienstleerkrachten hun leerlingen aanzetten tot haat.

'Ik weet niet wat daarover in de koran staat. Ook in de bijbel staan heel wat moord- en slachtpartijen. Je begeeft je op een hellend vlak als je als overheid daarover een oordeel gaat vellen. Er is vrijheid van godsdienst. Er is vrijheid van onderwijs. Zolang je binnen de rechtsorde blijft.'

'Als een school haatdragendheid propageert, dan blijkt dat heus wel uit het gedrag van kinderen, binnen en buiten de school. In dat laatste geval is het Openbaar Ministerie aan zet. Daar heb je geen u-bocht van inspectie van godsdienstlessen voor nodig.'

Leune vindt alle commotie over de vermeende wantoestanden in het islamitisch onderwijs erg overdreven. Er zijn weinig harde aanwijzingen dat islamitische scholen gevoelens van haat aanwakkeren. 'Islamitische scholen hebben er helemaal geen belang bij om moslimkinderen te vervreemden van de Nederlandse samenleving. En we moeten ook een beetje vertrouwen hebben in het verantwoordelijkheidsbesef van de mensen die actief zijn op deze scholen. In de 8,5 jaar dat ik voorzitter was van de Onderwijsraad heb ik velen van hen ontmoet. En dat gaf mij alle reden tot vertrouwen.'

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden