Nieuws Den Haag

Staat blijft zich verzetten tegen opgelegd ambitieuzer klimaatbeleid: Wiebes in cassatie tegen Urgenda-zaak

De staat blijft zich verzetten tegen de door rechters aangescherpte Nederlandse klimaatdoelen. Minister Wiebes stapt in de ‘Urgenda-klimaatzaak’ naar de Hoge Raad om de opgelegde CO2-reductie van 25 procent in 2020 alsnog te laten vernietigen. 

Windmolens in de Noordoostpolder, ten noorden van Urk. Beeld Siebe Swart/HH

In 2015 oordeelde de rechter voor het eerst dat de klimaatplannen van de toenmalige minister Henk Kamp onvoldoende waren. In oktober bleef dit oordeel voor het Haagse gerechtshof overeind. Het was voor het eerst dat een overheid door een rechter in hoger beroep werd verplicht tot het nemen van meer actie tegen klimaatverandering.

Precies vanwege deze unieke juridische inmenging gaat de staat nu in cassatie. ‘Het gaat ons niet om de klimaatambitie van 25 procent reductie in 2020 ten opzichte van 1990’, laat het ministerie van Economische Zaken en Klimaat weten. ‘Daar gaan we gewoon aan werken; ook als begin volgend jaar bij de prognoses van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) blijkt dat we meer moeten doen dan nu gepland. Het gaat ons om het principiële punt: in hoeverre perkt deze uitspraak de beleidsvrijheid van de regering? Daar willen we een oordeel over van de Hoge Raad.’

‘Huichelachtig’

Urgenda-directeur Marjan Minnesma noemt het geen verrassing, maar wel ‘huichelachtig’ dat de regering de ‘principiële kaart blijft spelen’. ‘Zonder in hoger beroep te gaan hadden ze dit ook kunnen laten toetsen bij de Hoge Raad’, zegt ze. ‘In plaats daarvan kozen ze ervoor ons in het gerechtshof aan te vallen op 27 punten die niets met dat principe te maken hadden. Op alle punten zijn ze weggevaagd door de rechter, dus zou je nu verwachten dat ze de uitspraak serieus nemen en gas geven met hun plannen. In plaats daarvan zoeken ze het net als in 2015 hogerop, terwijl sindsdien niets is bereikt in het reduceren van broeikasgassen.’

Volgens het PBL komt Nederland met het huidige beleid eind-2020 op een CO2-reductie van tussen de 19 en 27 procent. De rechter woog dit mee in het oordeel afgelopen oktober, maar vond de onzekerheidsmarge om in ieder geval tot 25 procent reductie te komen te groot. Tot nu toe stoot Nederland ten opzichte van 1990 13 procent minder CO2 uit. In Europa behoren we daarmee tot de achterhoede van Europa. 

De uitspraak van het hof in oktober was gebaseerd op een rapport uit 2007 van de IPCC (Intergovernmental Panel on Climate Change), het gerenommeerde en door Nederland erkende klimaatbureau van de Verenigde Naties. Daarin staat dat in 2020 welvarende landen hun CO2-uitstoot met 25- tot 40 procent moeten reduceren om de aarde leefbaar te houden. Dit is in lijn met het klimaatakkoord van Parijs, waar Nederland voor tekende, en dus is een minimale ambitie van 25 procent volgens het hof noodzakelijk om te voldoen aan de ‘zorgplicht’ voor de Nederlandse burgers. 

Het hof beriep zich bij de uitspraak op het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens. De Hoge Raad gaat in cassatie het klimaatbeleid niet nogmaals beoordelen, maar kijkt alleen of het hof het recht correct heeft toegepast.

Staat moet meer doen tegen CO2-uitstoot: Urgenda wint ook hoger beroep

De staat doet te weinig tegen klimaatverandering en de kortetermijnplannen zijn onvoldoende om de achterstand in te halen. Daarmee verzaakt de overheid haar zorgplicht voor de Nederlandse burgers, oordeelde het Haagse gerechtshof dinsdag. Het hof beveelt de regering maatregelen te treffen die ervoor zorgen dat eind 2020 de CO2-uitstoot met 25 procent is gedaald.

De alarmbellen klinken luid en duidelijk. Wie wordt er na deze week de redder van het klimaat?

Het regende deze week waarschuwingen dat het de verkeerde kant opgaat met het klimaat. Ook de Nederlandse staat is nalatig. Dus wat te doen, nu iedereen is wakker geschud?

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) reageert in oktober op de uitspraak in het hoger beroep in de Urgenda-zaak. De rechter bepaalde dat Nederland meer moet doen om de uitstoot van CO2 tegen te gaan. Beeld ANP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden