SS’er gaf Nederlandse politie haar organisatie

Een Duitse oorlogsmisdadiger legde de basis voor de hedendaagse organisatie van de Nederlandse politie. Dat is nu officieel, want het staat in het standaardwerk De geschiedenis van de Nederlandse politie....

De Tweede Wereldoorlog neemt een belangrijke plaats in de eerste vier delen over de historie van de politie in de 19de en 20e eeuw. De geschiedschrijving kwam tot stand onder leiding van de Tilburgse hoogleraar Cyrille Fijnaut.

Opvallend is dat er voor wat betreft de organisatie van de politie niets nieuws onder de zon is. Sinds 1850 is er vrijwel onophoudelijk geruzied over een nationale politie.

In het nieuwe regeerakkoord is die nationale politie weer van de baan, maar scheidend minister Remkes van Binnenlandse zaken noemde het dinsdag bij de presentatie onvermijdelijk dat de politie over tien jaar is gecentraliseerd.

De Duitse bezetter gaf een stevige aanzet voor een landelijke politie-organisatie. De Höhere SS- und Polizei-führer Hans Rauter maakte grotendeels een einde aan de verdeeldheid van de Nederlandse politie. De autoriteiten besloten na de oorlog het model te behouden.

Dat werd lange tijd verzwegen, omdat de politie in de oorlog verre van schoon was geweest. Van de 16500 agenten die in 1944 in dienst waren, werden er na de bevrijding zevenduizend verdacht van collaboratie. Tweeduizend politiemensen werden ontslagen. Volgens Fijnaut drukt de rol van de politie bij de Jodenvervolging nog steeds zwaar op het verleden en zijn geweten.

Voorzitter Aad Meijboom van de Raad van Hoofdcommissarissen zei het te betreuren dat er tijdens de bezetting mensen bij de politie waren, die ‘door het verkeerde gedreven werden’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden