SPROOKJE EN WERKELIJKHEID

HEEL EVEN moet Monica Lewinsky een gelukkig mens zijn geweest. Door het interview met het Britse Channel 4, kreeg zij de commentatoren op haar hand....

Ze glimlachte, sloeg verlegen en verleidelijk haar ogen neer en zuchtte diep in haar decolleté, maar nooit té theatraal.

De begeleidende promo-tour voor het boek Monica's Story, geschreven door Andrew Morton die eerder naam maakte met het boek Diana: Her True Story, begon deze week succesvol. 'Afstandelijk en waardig zijn onze sleutelwoorden', zei Lynn Goldberg, een van Lewinsky's public-relations adviseurs. En Monica had ruimschoots de tijd gehad om hiervoor te oefenen. De vrouw die twee keer voor de Grand Jury verscheen en zes keer door Kenneth Starrs aanklagers werd verhoord, is op zijn minst door de wol geverfd.

Maar het was maar voor even. De 'Monica Mania' sloeg bijna om in het verhaal van 'Monica the Maniac'. Ze blijkt toch meer mens dan het perfecte plaatje op de omslag van haar boek. Hoewel ze zich graag mag vergelijken met wijlen prinses Diana, beviel het haar niet zo goed het nieuwe troeteldier van de Britten te zijn.

Bij haar eerste signeersessie in het luxe Engelse warenhuis Harrods barstte ze na vijf minuten in tranen uit door de overweldigende belangstelling van de pers. En niet alleen van de pers. Harrods verkocht een recordaantal boeken van Monica's Story. Daarna had Lewinsky het op Hillary Clinton gemunt. 'Ik ben veel erger vernederd en beschadigd dan mevrouw Clinton', zei ze tegen journalisten.

De sprankelende, intelligente jongedame op anti-depressiva is ergens de weg kwijtgeraakt tussen het sprookje en de werkelijkheid. Haar licht hysterische gedrag komt niet overeen met het beeld dat Morton van haar schetst.

Morton begint zijn verhaal met een huiselijk tafereeltje in Monica's appartement in Beverly Hills. Terwijl Kenneth Starr op de televisie over impeachment praat, zit Mortons muze een sjaal te breien. Vanuit deze situatie vertelt Monica Lewinsky haar levensverhaal.

Maar Andrew Morton maakt haar nog potsierlijker dan hoe de wereld haar in januari 1998 leerde kennen. Drie weken lang, tien uur per dag met Lewinksy in een kamer hebben niet meer opgeleverd dan stroperige zinnen. De auteur heeft zich kritiekloos laten leiden door haar verhaal en laat te veel vragen liggen.

Als Monica's oude liefdes van belang zijn om tot haar denkwereld door te dringen, is het net zo cruciaal om te melden dat ze opgroeide in een huis van 3,2 miljoen gulden in Beverly Hills, dat haar ouders maandelijks 3600 gulden uitgaven aan de psychiater en dat Monica iedere maand tweehonderd gulden bij de kapper mocht spenderen in de tijd dat ze nog niet eens met jongens uitging. Maar Morton mijdt dit soort informatie.

Misschien komt een van de meest kritische uitspraken in het boek wel uit de mond van haar moeder, Marcia Lewis: 'Het draaide altijd om Monica die wist wat het beste voor Monica was.' Een romantisch meisje dat weet wat ze wil. Ze wilde de president, ze hield van hem. In dat opzicht is het boek wel geloofwaardig.

Als de Starr-verhoren in 1998 al in volle gang zijn, hoort Monica dat de president er naast haar nog een relatie op na had gehouden met een actrice uit New York. Ze besloot een einde aan haar leven te maken. Toen ze niet kon beslissen of ze slaappillen zou slikken of haar polsen zou doorsnijden, belde ze haar therapeut die haar op andere gedachten bracht. Lewinsky: 'Zeker, als ik zelfmoord had gepleegd, was het geweest om mijn onvoorwaardelijke liefde voor de president van de Verenigde Staten.'

Morton laat Lewinsky het liefst als slachtoffer zien. Zo kan hij alles verklaren. Waarom Lewinsky bijvoorbeeld al haar geheimen toevertrouwde aan Linda Tripp. Morton wijt het aan de leeftijd, de kwetsbaarheid en het goede vertrouwen van Monica. Tripp is de kwaadaardige stiefmoeder en Monica de naïeve Assepoester, zo simpel ligt het.

In het boek tuimelt Lewinsky in alle valstrikken die Tripp heeft uitgezet en dat maakt het nogal onverteerbaar. Hoe naiëf kan iemand zijn? Zelfs wanneer Lewinsky weet dat Tripp contact heeft met een uitgever en een journalist van het blad Newsweek over Kathleen Willey die zegt dat ze door de president is aangerand, vertelt Lewinsky vrolijk verder over haar affaire. De vrouwen bespraken en analyseerden elk telefoontje, elk bericht en elk woord van de president.

Mortons woorden verteren net zo snel als ze gegeten worden. De echte pijn spreekt veel eerder uit de foto's die in het boek zijn opgenomen. De beschermende hand van Barbara Lewinsky, Monica's stiefmoeder, die machteloos de pers afweert. Of het beeld van Marcia Lewis die getergd haar ogen sluit nadat ze voor de tweede keer voor de Grand Jury 'tegen' haar dochter moest getuigen.

Monica's Story begint met een alinea uit het gedicht Leaves of Grass van Walt Whitman waarvan ze de gelijknamige bundel van Clinton kreeg, die ze als haar 'meest sentimentele' cadeau van hem omschrijft.

All these- all the meanness and agony without end, I sitting look out upon,

See, hear; and am silent.

Die stilte had Lewinsky moeten koesteren. De zwijgzame minnares spreekt langer tot de verbeelding dan een huilebalk in Harrods die acht boeken per minuut signeert of het labiele meisje dat haar tijd met breien doodt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden