nieuws spionage

Spionagediensten VS opnieuw in verlegenheid door oud-agent die spioneerde voor China

Voor de derde keer in amper een jaar zijn de Amerikaanse spionagediensten in verlegenheid gebracht door een ‘overgelopen’ oud-medewerker. De 54-jarige Jerry Chun Shing Lee, die dertien jaar voor de CIA werkte, heeft schuld bekend aan spionage voor China. Eerder liepen al twee andere oud-agenten tegen de lamp die samenwerkten met Beijing.

Voormalig CIA-medewerker Jerry Chun Shing Lee (l) in 2017 in Hongkong, waar hij werkte als beveiligingsfunctionaris. Beeld AFP

De schuldbekentenis van Lee komt slechts een paar dagen nadat FBI-directeur Christopher Wray China in klare taal bestempelde als het grootste gevaar voor de VS als het ging om economische spionage. ‘Het gevaar dat uitgaat van China, is breder en ernstiger in vergelijking met andere landen’, aldus Wray.

‘Tragische gevallen van verraad aan hun land en collega’s’, zo noemde openbaar aanklager John Demers woensdag de drie zaken van oud-agenten de zich tegen de VS keerden. In ruil voor enveloppen met honderdduizenden dollars, speelden ze geheime informatie van de spionagediensten door aan Chinese agenten. 

Voormalig agent Ron Hansen van de Defense Intelligence Agency (DIA) bekende in maart al schuld. De DIA, de inlichtingendienst van de krijgsmacht, is met de CIA een van de grootste spionagediensten van de VS. Vorig jaar zomer werd ook de vroegere CIA-medewerker Kevin Mallory schuldig bevonden aan spionage voor de Chinezen.

Een politiefoto van Jerry Chun Shing Lee na zijn arrestatie. Hij riskeert een celstraf van 21 jaar tot levenslang. Twee Chinese agenten haalden hem in 2010 over om CIA-informatie door te spelen. Beeld AP

Mol binnen de CIA

De drie zaken laten zien hoe China het specifiek gemunt heeft op oud-agenten om aan gevoelige informatie te komen. Variërend van bedrijfsgeheimen, zoals over Amerika’s nieuwste gevechtsvliegtuig de JSF, tot inlichtingen over CIA-operaties in China en andere landen. Zo wordt Lee, sinds zijn arrestatie vorig jaar, in verband gebracht met de zoektocht van de CIA naar een ‘mol’ binnen de organisatie.

Nadat Lee in 2010 door twee Chinese spionnen werd overgehaald om informatie uit zijn tijd bij de inlichtingendienst door te spelen, kregen de CIA-activiteiten in China in twee jaar tijd te maken met opvallend veel tegenslag. Een tiental Chinezen die heimelijk voor de CIA werkte, belandde toen in de cel of werd zelfs terechtgesteld. Na de rechtszitting deed de advocaat van Lee opnieuw zijn best om de suggestie te ontzenuwen dat zijn in cliënt de verantwoordelijke mol is.

‘In de aanklacht wordt hij er niet van beschuldigd betrokken te zijn geweest bij de dood van wie dan ook’, aldus raadsman Edward MacMahon. Omdat de CIA zwijgt en met zijn schuldbekentenis een rechtszaak van de baan is, zal nooit duidelijk worden hoe groot de schade is die hij de VS heeft berokkend. 

Een jury veroordeelde voormalig CIA-medewerker Kevin Mallory in 2018 voor het doorspelen van geheime informatie aan Chinese agenten in ruil voor slechts 22 duizend euro. Beeld AP

Telefoonnummers agenten

Volgens Justitie had Lee, die sinds 2007 niet meer voor de CIA werkte, nog altijd informatie in zijn bezit over geheime activiteiten van de spionagedienst. Ook beschikte hij over de echte namen en telefoonnummers van CIA-agenten en -bronnen. Drie jaar nadat hij de dienst had verlaten, in 2010, liet Lee zich overhalen om voor de Chinezen te werken. Hij woonde op dat moment in Hongkong, waar hij ook geboren werd. 

Chinese agenten beloofden hem toen dat hij zich zijn hele leven geen zorgen zou hoeven maken over zijn financiën, in ruil voor zijn CIA-informatie. Wat Lee niet wist, was dat de FBI hem in het vizier kreeg. Na ruim vijf jaar onderzoek, werd hij uiteindelijk begin 2018 in de boeien geslagen.

‘Ik spande samen om geheime informatie te verzamelen en door te spelen aan de Volksrepubliek China’, was het enige wat hij in de rechtbank zei. Voor zijn zucht naar geld, betaalt Lee een hoge prijs. Hij staat nu te boek als een landverrader. En hij zal voor minimaal twintig jaar achter de tralies belanden.

De lobby van het hoofdkwartier van de CIA in Langley, Virginia. De drie medewerkers die de spionagedienst de rug hebben toegekeerd, staan nu voor de rest van hun leven te boek als landverraders. Beeld AFP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden