Speelse ontwerper met briljant technisch inzicht

Ton van de Ven was een meester in het bedenken van creatieve concepten en bewaakte in De Efteling met zorg de erfenis van Anton Pieck. Zijn ideeën vonden wereldwijd navolging.

Ton van de Ven

Hij werd de geniale sprookjeshoeder van de Efteling genoemd, de man die de erfenis van oprichter Anton Pieck tot het laatst bewaakte. Ton van de Ven werd niet zo bekend als zijn voorganger, maar heeft wel zijn stempel op 's lands bekendste pretpark in Kaatsheuvel gedrukt. Hij overleed op 16 september aan de gevolgen van een hersenbloeding waarvoor hij een dag eerder in het ziekenhuis was opgenomen.

Van de Ven was een echte Brabander. Hij werd geboren in Eindhoven, waar zijn vader eerst voor de marechaussee werkte en later een eigen camping in het dorpje Acht exploiteerde. Van de Ven strandde op het gymnasium en ging naar de Academie voor Industriële Vormgeving (nu Design Academy Eindhoven). Terwijl andere studenten moderne ontwerpen maakten voor hun eindexamenproject, bedacht Van de Ven een bijzonder concept voor het sprookje De rattenvanger van Hamelen.

De Efteling

In april 1965 kwam hij bij de Efteling terecht op de afdeling ontwikkeling en ontwerp. Bij het sollicitatiegesprek was Anton Pieck aanwezig, die hem maar één vraag stelde: 'Beheerst u het perspectief?' Van de Ven wist niet wat hij bedoelde, zei ja en werd aangenomen. Hij was een van de eersten die met polyester ging werken en daarvan onder meer het kikkerorkest voor de sprookjesattractie De Indische waterlelies maakte.

Na een conflict met de directie ging hij in 1967 bij de firma Heimo in Zuid-Duitsland werken. Hij ontwierp daar bewegende figuren voor attractieparken en de entertainmentsector. Na drieënhalf jaar kreeg hij het verzoek naar de Efteling terug te keren omdat op termijn een opvolger voor Anton Pieck werd gezocht als creatief directeur.

Al snel nam hij de ontwerptaken van Pieck over, waarbij hij in de stijl van zijn voorganger bleef werken zodat nieuwe attracties een harmonieus geheel vormden met de bestaande. Van de Ven combineerde daarbij creativiteit met een briljant technisch inzicht.

Anton Pieck, de voorganger van Ton van de VenBeeld anp

Het Spookslot

Zijn eerste grote project was het Spookslot, een attractie die in 1978 werd geopend in het kader van het 25-jarige jubileum van het park. Volgens liefhebbers van zijn werk bereikte Van de Ven zijn hoogtepunt met Fata Morgana - De Verboden Stad, een reis door de sprookjes van Duizend-en-één-nacht. Bijna acht jaar lang werkte hij met zijn team aan de attractie die in 1986 werd geopend. Ook Droomvlucht, waarin de bezoeker wordt meegenomen op een reis door de wereld van elfen, trollen en andere fabeldieren, werd een enorme publiekstrekker.

In 1996 haalde Van de Ven het fenomeen Haunted Swing naar de Efteling; een type attractie waarbij het lijkt alsof je over de kop gaat. Met draaiend huis Villa Volta werd een versie gebouwd die goed bij het sprookjesthema van het park aansluit. Een unicum op attractiegebied, en dit type werd omgedoopt tot Madhouse. In navolging van dit idee van Van de Ven schoten madhouses over de hele wereld als paddestoelen uit de grond.

Begin 2003 nam Van de Ven afscheid van het park. Een deel van de Sint Nicolaasplaets bij Droomvlucht werd omgedoopt tot Ton van de Ven-plein, zodat zijn naam zichtbaar aan het park verbonden zou blijven.

De vliegende uitkijktoren Pagode in de Efteling.Beeld anp

Familieman

Van de Ven was een echte familieman die graag tuinierde en in de natuur vertoefde. 'Als ik geen artiest geworden was, zou ik bioloog zijn geworden', zei hij vaak tegen zijn kinderen. Hij hield ook van schilderen (vooral naakte vrouwen) en van beeldhouwen. Na zijn pensioen nam hij eerst enige tijd afstand van zijn werk om anderen niet voor de voeten te lopen. Later was hij als adviseur betrokken bij nieuwe attracties op pretparken, zoals de Magische Vallei in Toverland in het plaatsje Sevenum.

Ton van de Ven was getrouwd en had drie kinderen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden