Speelde AIVD info door over contact tussen Russen en Trump? Dit is wat we weten

De Nederlandse AIVD zou Amerikaanse zusterorganisaties hebben getipt over ontmoetingen tussen Russen en leden van het team rond Donald Trump, meldt The New York Times vandaag. Maar de informatie hierover is schaars en bovendien zeer moeilijk te controleren.

Rob Bertholee, directeur van de AIVD, tijdens het debat in de Tweede Kamer over de Wet Inlichtingen- en Veiligheidsdienst, de zogenaamde aftapwet. Beeld null
Rob Bertholee, directeur van de AIVD, tijdens het debat in de Tweede Kamer over de Wet Inlichtingen- en Veiligheidsdienst, de zogenaamde aftapwet.

Wat weten we?

Bijzonder weinig. In een artikel in The New York Times staat dat Nederlandse diensten informatie hebben gegeven over ontmoetingen in 'Europese steden' tussen hooggeplaatste Russen en vertrouwelingen van president Donald Trump. Dit zou gebeurd zijn in het najaar. Volgens de krant zouden er ook ontmoetingen in Nederland hebben plaatsgevonden.

Is het aannemelijk dat de AIVD iets meldt aan de VS?

Jazeker. De AIVD heeft - net als de militaire inlichtingendienst MIVD - goede contacten met Amerikaanse partnerdiensten. Als het om het delen van inlichtingen gaat, staat Nederland vrij dicht bij de Amerikaanse diensten. In elk geval tot vrij recent hoorde de AIVD bij de zogeheten 'nine eyes', een informeel inlichtingenverbond van de Verenigde Staten, Groot-Brittannië, Australië, Canada en Nieuw-Zeeland - de 'five eyes' -, aangevuld met Frankrijk, Noorwegen, Denemarken en Nederland. De Nederlandse diensten staan bekend als 'relatief klein', maar 'technisch zeer competent', aldus documenten van Britse inlichtingendiensten.

Het betekent dat er op reguliere basis informatie van de AIVD naar partnerdiensten gaat, van de CIA tot de NSA. De AIVD heeft traditioneel vooral contact met de CIA; de MIVD meer met de NSA.
Inlichtingen over mogelijke terrorismezaken worden rijkelijk en vlot gedeeld, bij andere inlichtingen ligt dat wat gecompliceerder. Geheime diensten willen namelijk niet hun bronnen prijsgeven. Zij geven de inlichtingen daarom zo veel mogelijk zonder broninformatie door.

Hoofd van de AIVD Rob Berthold tijdens een plenair debat over terugkerende Syriegangers. Beeld null
Hoofd van de AIVD Rob Berthold tijdens een plenair debat over terugkerende Syriegangers.

Kan het zijn dat de AIVD informatie heeft over Russen en ontmoetingen met vertrouwelingen van Trump?

Ja, dat kan zeker. Een wettelijke taak van de AIVD is om dreigingen te onderkennen die de nationale veiligheid raken. Het is bekend dat Rusland in de afgelopen jaren actiever is geworden in het Westen, ook in Nederland.

Zo werd in de zomer van 2015 een Russische spion uitgezet. De AIVD doet actief aan contraspionage: het zoeken naar buitenlandse inmenging in Nederland. Daarvoor houdt de geheime dienst de activiteiten van Russen nauwlettend in de gaten.

Als de berichtgeving in The New York Times klopt, dan is het waarschijnlijk dat de AIVD bij het volgen van Russische activiteiten in Nederland ontmoetingen met Amerikaanse personen heeft waargenomen. Die informatie kan dan naar Amerikaanse diensten zijn gegaan.

Valt dit nieuws enigszins te controleren?

Nauwelijks. De AIVD zegt nooit iets over lopende onderzoeken of over inlichtingen die gedeeld worden met partnerdiensten. Bovendien is de informatie in The New York Times vrij vaag. Er staat niet waar de ontmoetingen hebben plaatsgevonden en wanneer. Dat is een vereiste om de informatie te kunnen controleren. Het is een feit dat er een informatie-oorlog gaande is in de Verenigde Staten, waarbij Democraten en inlichtingendiensten er belang bij hebben om de contacten tussen het team van Donald Trump en Russen in de openbaarheid te brengen. Dat zegt evenwel niets over de betrouwbaarheid van die informatie.

Amerikaanse minister van Justitie Sessions in de problemen vanwege contacten met Rusland
Sessions verzuimde de twee gesprekken met de Russische ambassadeur te melden toen hij werd genomineerd als minister. Hij ontkende toen zelfs onder ede in het Congres dat hij contact had gehad met Rusland. Lees hier meer.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden