Spaanse regering dreigt dit weekend het bestuur van Catalonië over te nemen

De Spaanse regering dreigt dit weekend het bestuur van Catalonië over te nemen. De opstandige regio was met klem gevraagd af te zien van de onafhankelijkheid, maar dat heeft het deelstaatbestuur geweigerd. Volgens Madrid kan Catalonië nu alleen nog met dwang in het gareel worden gebracht.

Mariano Rajoy. Beeld anp

Nog nooit in de democratische geschiedenis van Spanje is het voorgekomen dat het zelfbestuur van een regio werd opgeschort. Het grondwetsartikel 155, dat de machtsovername mogelijk maakt, geldt als 'de atoombom' onder de wetten: bedoeld om mee te dreigen, niet om ook echt in te zetten.

Zaterdag besluit de ministerraad welke 'noodzakelijke maatregelen' Spanje neemt 'om de regio te dwingen aan haar verplichtingen te voldoen'. Duidelijker dan dat is artikel 155 niet.

Waarschijnlijk behelst de ingreep dat regiopremier Puigdemont en zijn kabinet op non-actief worden gesteld. Ze worden dan vervangen door de landelijke staatssecretarissen met dezelfde portefeuilles, zeggen regeringsbronnen in Spaanse media. Het treft dat veel van die staatssecretarissen eerder al deelstaatbestuurder zijn geweest, zij het nooit in Catalonië. Vicepremier Soraya Sáenz de Santamaría zou als een soort regiopremier optreden.

Crisis

De opdracht voor die nieuwe ploeg is de regionale overheid normaal te laten draaien. Binnen zes maanden zouden er nieuwe verkiezingen moeten worden gehouden.

Voor Puigdemont staat er nog een vluchtweg open om te ontkomen aan dit scenario. Als hij zelf verkiezingen uitschrijft, gaat het toepassen van artikel 155 niet door.

De Catalaanse crisis begon toen de deelstaat op 1 oktober ondanks een verbod van het Constitutioneel Hof een referendum hield over onafhankelijkheid. De overgrote meerderheid van de kiezers stemde toen voor afscheiding.

De regering van premier Rajoy moet nog toestemming krijgen van de Spaanse Senaat voor het opschorten van het zelfbestuur van Catalonië, maar dat lijkt geen probleem. De conservatieve Partido Popular van Rajoy krijgt steun van andere partijen die ook vinden dat er moet worden ingegrepen om de afscheiding van Catalonië te voorkomen.

Het afzetten van het regiobestuur zal ongetwijfeld tot felle protesten leiden. De afgelopen dagen hebben de Catalanen al massaal gedemonstreerd tegen de arrestatie van de twee kopstukken van de onafhankelijkheidsbeweging. Gevreesd wordt dat de vlam helemaal in de pan slaat als de Spaanse politie Puigdemont en zijn kabinet probeert aan te houden.

Meer lezen?

De twee Jordi's: Catalaanse martelaren die van het toneel verdwenen
Ze worden gezien als martelaren voor een onafhankelijk Catalonië: Jordi Sànchez en Jordi Cuixart, de leiders van de twee grote Catalaanse onafhankelijkheidsbewegingen, sinds maandag opgesloten in de cel. Lees hier het hele artikel. (+)

Catalaanse referendum was geen viering, maar bespotting van democratie
Derk Jan Eppinks betoog dat de EU in Catalonië de Europese waarden negeert, slaat de plank mis. Lees hier het opiniestuk jurist Marcel Buurman. (+)

Is Catalonië nu onafhankelijk of niet? Premier krijgt van Spanje vijf dagen om een antwoord te geven
Het geduld van de Spaanse regering met Catalonië raakt op. De Spaanse premier Mariano Rajoy heeft Catalonië opheldering gevraagd: is de onafhankelijkheid nu uitgeroepen of niet? (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.