SP gaat uitslag evalueren, maar graag zonder externe commissie

'We oogsten wat we gezaaid hebben en dat staat voor veertien zetels.' SP-leider Emile Roemer geeft op de partijraad in Amersfoort de aftrap voor de evaluatie van de verkiezingen. De linkse concurrent de PvdA verloor 29 zetels, de SP wist daar niet van te profiteren maar leverde ook een zetel in. Roemer heeft er 'een dubbel gevoel' aan overgehouden, en met hem veel partijgenoten, zo blijkt vandaag.

Roemer heeft er 'een dubbel gevoel' aan overgehouden, en met hem veel partijgenoten, zo blijkt vandaag. Beeld anp

Het partijbestuur, de nieuwe Kamerfractie en de vertegenwoordigers van de lokale afdelingen zitten opeengepakt in een warme zaal in partijkantoor De Moed. Applaus is er voor Roemer, die - 'vriend en vijand beaamt dat' - goed presteerde in de verkiezingsdebatten. Applaus is er ook voor Henk van Gerven en Eric Smaling, twee ervaren Kamerleden die afvielen omdat ze op plek vijftien en zeventien stonden.

Maar dan volgt de kritiek. De afdelingsvoorzitters staan in rijen opgesteld achter de microfoons aan weerszijden van de zaal. Ze zijn trots op de inspanning van de leden, complimenteus ook naar het bestuur, te spreken over de strakke organisatie die de nieuwe partijvoorzitter Ron Meyer heeft opgezet. Toch stelde het resultaat teleur. Om en om richten ze hun pijlen op de campagne.

De focus was te beperkt, klinkt het vaak. Het Nationaal Zorgfonds overschaduwde andere SP-thema's. Jongeren kozen voor GroenLinks of de Partij voor de Dieren omdat een verhaal over duurzaamheid ontbrak. Migranten vertrokken naar Denk. Waarom was het huurbeleid geen speerpunt? Had racisme en discriminatie niet hoger op de agenda gemoeten?

Een brede analyse is nodig, stelt Kamerlid Sadet Karabulut. 'Hoe worden wij die brede linkse beweging?' Europarlementariër Dennis de Jong pleit voor een positiever verhaal om meer jonge kiezers aan te trekken. 'Jongeren houden niet van gezeur. We moeten blijven strijden tegen neoliberalisme, maar af en toe een positieve actie zou goed zijn.'

Bas Smouter uit Nuenen heeft op zijn trouwdag zijn vrouw thuis achtergelaten om naar de partij te gaan. 'Het voelt alsof ik ook met de SP ben getrouwd.' Hij stelt voor om een extern bureau in te huren om 'grondig onderzoek' te doen. De suggestie wordt met verontwaardigd geroezemoes ontvangen. Daan Brandenbarg uit Groningen maakt er korte metten mee. 'Het partijbestuur heeft aan de afdelingen gevraagd om te evalueren, honderdvijftig afdelingen vormen de beste commissie.'

Poster

Ook oud-Kamerlid Harry van Bommel - woensdag nam hij na bijna negentien jaar afscheid - pleitte vandaag in de Volkskrant voor een commissie 'met enige afstand' die het verlies van de SP en van links als geheel zou moeten onderzoeken. Iedereen wil evalueren, maar de stemming in Amersfoort is dat de partij dat heel goed zelf kan. Bovendien had Van Bommel naar de partijraad moeten komen in plaats van kritiek te uiten via de krant.

(Een dag na de partijraad reageert Van Bommel per mail. Hij was niet welkom, stelt hij. 'Anders dan voorheen heb ik geen uitnodiging per mail of post ontvangen.' Ook andere oud-Kamerleden werden niet uitgenodigd.)

Klachten zijn er in Amersfoort ook over praktische zaken. Het SP-logo stond zo klein op de poster dat de kiezer er wellicht overheen keek. Een lid: 'Mensen dachten dat onze poster over de AOW van de ouderenpartij was.' En waarom stond Roemer er niet op? 'Iedereen kent Emile en hij ziet er best goed uit.' Een ander had vragen gekregen over de slogan 'Pak de macht'. 'Mensen begrepen het niet. Ze zeiden: 'Jullie zijn toch al groot?'' Kritiek op elkaar is er ook. 'We moeten ophouden met elkaar te ondermijnen op Facebook', zegt een afdelingshoofd. Ze krijgt instemmend applaus.

De SP gaat de komende maanden kritisch naar zichzelf kijken, maar een externe commissie komt er voorlopig niet aan te pas. Op basis van input van de afdelingen maakt het partijbestuur een analyse. Deze zal onderwerp van gesprek zijn bij een volgende partijraad in juni.

Intussen gaat de blik weer richting de toekomst, volgend jaar zijn er gemeenteraadsverkiezingen. Partijvoorzitter Meyer wil de buurten in om 'één miljoen mensen te spreken'. Hij gelooft namelijk: 'when you're hot you're hot and when you're not, you're not.' GroenLinks was hot deze campagne en haalde ook veertien zetels. Stel je eens voor hoe groot de SP kan worden als ze hot is. 'Dit is onze basis, met rugwind kunnen wij nog veel groter worden.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden