SP blaast te snel, te hoog van de toren

De Socialistische Partij (SP) wijst de mogelijkheid van de hand dat fractie-bijstand in Amsterdam verkeerd is besteed. Maar Douwe Jan Elzinga houdt twijfels....

In en buiten de gemeenteraad van Amsterdam is door de SP metnogal veel verbaal geweld gereageerd op het geconstateerdeonrechtmatige gebruik van gelden voor fractiebijstand.

De spelregels zouden tussentijds zijn veranderd.

Er zou een complot tegen de SP worden opgezet.

Men had veel eerder kritiek moeten hebben, et cetera.

Een dergelijke hevige reactie betekent meestal dat er echtiets aan de hand is. In ieder geval heeft de landelijke SP nogheel veel uit te leggen.

Voor wat betreft de fractiebijstand in Amsterdam heeft de SP - ondanks enkele verzoeken daartoe - niet kunnen aantonen dat erook daadwerkelijk voor het opgevoerde bedrag diensten zijnverleend. Over het jaar 2002 verklaarde de SP dat de landelijkepartij een bedrag van ongeveer 65 duizend euro had uitgegevenvoor 'ondersteuning door en begeleiding van de landelijkepartij'.

Tot op de dag van heden heeft de SP niet gespecificeerdkunnen aangeven waaruit die ondersteuning heeft bestaan.

In het jaar 2002 werd een totaalbedrag van ruim 549 duizendeuro aan fractiebijstand, die in diverse gemeenten en provinciesbeschikbaar kwam, door de landelijke SP in een gezamenlijk potgestopt. Uit deze gelden - hoofdzakelijk afkomstig uit eenaantal grote gemeenten - werden, onder meer, partijfaciliteitenter beschikking gesteld, niet alleen voor de gemeenten die alsbron fungeerden, maar ook voor andere gemeenten waarin de SPactief is. Met andere woorden: ook als een gemeente niet of alskleine bron fungeerde voor de gezamenlijke pot, kon in diegemeente door de daar aanwezige SP-afdeling of -fractie ten vollevan de geboden faciliteiten worden geprofiteerd.

In de financiële verantwoording echter van deze gelden werdhet totaalbedrag van 549 duizend toegerekend aan de gemeenten dieals bron fungeerden.

In steden als Amsterdam, Rotterdam, Den Haag et cetera werdenfinanciële verklaringen door de SP afgegeven dat voor eenbepaald bedrag aan fractiebijstand was besteed. Maar omdat ooktal van andere gemeenten konden profiteren van de gebodenfaciliteiten, lijkt het alleen al daarom onmogelijk dat deopgegeven bedragen ook daadwerkelijk geheel aan defractiebijstand in de grote steden is uitgegeven.

En als geld voor fractiebijstand uit Amsterdam of een anderegrote stad deels wordt overgeheveld naar andere gemeenten, danis dat een evident onrechtmatige constructie, want de regelgeverin Amsterdam en elders kan en mag dat in geen enkel denkbaargeval toestaan.

Nu wijst de SP het eventuele vermoeden dat er ook in anderegrote steden over 2002 sprake zou zijn van deze onrechtmatigeconstructie als 'volstrekt belachelijk' (de woorden van deSP-secretaris) van de hand. Immers, omdat in die steden dejaarrekeningen over 2002 al zijn goedgekeurd, zou daar alles inorde zijn. Dit laatste is echter niet geheel zeker. Dat dejaarrekeningen zijn goedgekeurd is juist, maar de plaatselijkeaccountantsdiensten zijn daarbij afgegaan op Deloitte en Touchedie de landelijke SP controleert.

Deloitte c.s. hebben echter - wat gebruikelijk is - wel deconstructie en de toerekening bekeken en goedgekeurd, maar voor2002 niet vastgesteld of de betreffende uitgaven ookdaadwerkelijk en specifiek hebben plaatsgevonden.

Door deze gang van zaken verkeerden de betreffendegemeenteraden mogelijk ten onrechte in de veronderstelling datalles in orde was en werd de jaarrekening goedgekeurd.

Nu kan het zijn dat de SP wel aannemelijk kan maken dat dieuitgaven geheel en specifiek ten goede zijn gekomen aan deSP-fracties in Rotterdam, Den Haag, et cetera, ook omdat debestedingsvoorwaarden daar strenger zijn. In het kader van hetAmsterdamse onderzoek is dat uiteraard niet gevraagd. Gezien hetverdeelstelsel dat de SP intern hanteerde, is er echter enigetwijfel of men daarin over de gehele linie zal kunnen slagen. Ditnog geheel los van de vraag of de opgevoerde activiteiten - zoalswebsites, foldermateriaal, et cetera - wel als specifiekefractiebijstand kunnen worden gekwalificeerd. Het is mede in hetbelang van de SP dat hier geen onduidelijkheid blijft bestaan.

Om die reden doet de partij er goed aan nog eens precies uitte leggen of de gelden die de betreffende grote gemeenten in 2002uittrokken, ook daadwerkelijk en over de gehele linie totspecifieke bestedingen in die gemeenten hebben geleid in de vormvan fractiebijstand.

Als blijkt dat dit niet of niet geheel het geval is, dan heeftmen wel heel erg hoog van de toren geblazen en dan heeft de SPpas echt een probleem. Ook de lokale rekenkamers zouden nog eenskunnen kijken of een en ander geheel ordelijk en rechtmatig isverlopen. Er zijn aanwijzingen - door de SP zelf in het levengeroepen - dat dit mogelijk niet het geval is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.