Sophie au sérieux

Na tien jaar televisie maken en een overwonnen oververmoeidheid (yoga, mensen) weet trouwe BNN'er Sophie Hilbrand welke kant ze op gaat: geen quizjes en zo, want er is te veel te vertellen.

In de eerste aflevering dit seizoen van Je zal het maar zijn, het BNN-programma over 'bijzondere relaties', interviewt Sophie Hilbrand een man en diens veertig jaar jongere vriendin. De man is Peter Jan Rens.


Vroeger, als meisje in Alkmaar en later Nuenen, keek Hilbrand vol bewondering naar de tv-maker die met programma's als De Grote Meneer Kaktus Show, Doet ie 't of doet ie 't niet en Geef nooit op de successen aaneen reeg. Jaren later ontmoet ze hem op een rivierstrandje en heeft hij een relatie met Virginia.


Het smoorverliefde stel zit op een kleed. Hilbrand luistert aandachtig. Eén keer trekt ze een wenkbrauw op. Als Virginia vertelt dat Rens haar tijdens de eerste ontmoeting, op Tenerife, mojito's te drinken gaf zonder dat ze in de gaten had dat er alcohol in zat, doet Hilbrand alsof ze schrikt. 'Je hebt haar dronken gevoerd! Meneer Kaktus!'


Kost het je moeite om niet te oordelen? Veertig jaar, het is niet niks. Dat meisje is 20.

'Ik denk altijd: laat maar zien. Wat is de werkelijkheid? Ik pak of veroordeel niemand en ik maak niemand belachelijk. Ik wil iets alleen maar helder krijgen.'


Weg met het waardeoordeel.

'Ja, ja. Ik vind het prettig om iets te maken zonder een stempel te zetten.'


Sophie Hilbrand (38), moeder van twee kinderen en samenwonend met acteur Waldemar Torenstra, begon haar televisieloopbaan met het 'guerrillaprogramma' 6pack. In 2004 stapte ze over naar BNN. Momenteel zijn twee programma's te zien waarin ze gesprekken voert, Je zal het maar zijn en, sinds deze week, Tot op het bot. In dat laatste programma worden meisjes gevolgd die strijden tegen anorexia.


Eind vorig jaar werd ze getroffen door oververmoeidheid. 'Dat gaat een maandje in beslag nemen, dacht ik, maar het duurde veel langer.'


Pas in augustus keerde ze terug op televisie. Tv-critici stelden vast dat ze aan diepgang en kalmte had gewonnen, in haar gesprekken met mensen met een markant levensverhaal.


Gefeliciteerd. Je zit tien jaar in het vak.

'Eh, ja, dat is geloof ik zo hè. Tien jaar! Wat leuk.'


Wanneer dacht je: ik ga voor de televisie werken?

'Als ik vroeger naar TMF keek, dacht ik: dat lijkt me leuk. En ik deed een theateropleiding. Het ging dus wel een bepaalde kant op. Maar ik vond tv altijd iets heel ijdels hebben, iets gênants. Ik vind dat trouwens nog steeds.'


Wat?

'Dat hele stuk dat erbij komt. De bekendheid. De toestanden. Het hoort er natuurlijk wel bij, maar daar vond ik dus wat van.'


En wat vond je daarvan?

'Ik wilde eigenlijk naar de toneelschool, maar dat durfde ik niet te zeggen. Omdat je je dan zo bloot geeft en zo op de voorgrond gaat staan. Toen mijn zusje in Maastricht aan de hotelschool studeerde, ben ik op een dag de toneelschool binnengelopen. Maar verder kwam ik niet. Zo leefde ik niet. Ik had een sluimerende behoefte, maar daar schonk ik niet zoveel aandacht aan. Maar het ging wel steeds de kant van performance op, ja.'


'Achteraf ben ik er niet ontevreden over dat het allemaal wat later op gang is gekomen. Je kan beter wat ouder zijn als je bekend wordt. Toen ik 6Pack maakte, was ik al 27. De anderen waren ook al wat ouder. Misschien dat het daarom wel zo aansloeg. We deden gekke dingen, maar we dachten er wel over na.'


Wat is het leuke van televisiemaken?

Na een lange stilte: 'Het leuke van de programma's die ik nu maak, is dat ik zo veel van de wereld en van mensen te zien krijg. Ik ontmoet heel veel mensen. Bijzondere mensen. Tv is voor mij een soort middel om de wereld voor anderen te vergroten; om ze minder snel te laten oordelen.'


Wat is het grootste verschil tussen nu en tien jaar geleden?

'Voor mijn gevoel valt mijn leven nu beter samen met mijn werk. Wat ik nu doe, vind ik ook echt interessant. Het voelt logisch. Ik heb zóveel dingen voor BNN gedaan. Daar zaten ook dingen tussen die niet helemaal lukten. Net een seizoen te veel Try before you die bijvoorbeeld. Ik had wel plezier, maar voelde op een gegeven moment ook het gemis aan relevantie.'


Je leven en je werk vallen beter samen, zeg je. Is dat niet gewoon omdat je bijna 40 bent?

'Misschien wel. En ik ben moeder geworden, daar zal het ook wel iets mee te maken hebben. Misschien komt het ook door de tijd. Als we nu nog steeds in de jaren negentig zouden leven, was het anders geweest. Nu ben ik meer doordrongen van de maatschappelijke relevantie.'


Is het tijd om een keuze te maken?

'Die heb ik eigenlijk al gemaakt, met programma's als Je zal het maar zijn. Die richting, daar wil ik heen. Human interest-journalistiek, zeg maar. Met af en toe bijvoorbeeld De Nationale IQ Test, omdat dat zo leuk is.'


En waar heb je niet voor gekozen?

'Voor amusement. Ik vind sommige amusementsprogramma's leuk hoor. Dit was het nieuws bijvoorbeeld, die sfeer, dat is oké. Maar quizjes en dingen met BN'ers en zo, nee. Dat boeit me ook echt niet. Er is zoveel te vertellen, en zoveel te zien en te weten, en er gebeurt zoveel, dan hoef ik dat soort programma's echt niet te maken.'


Je kijkt er ook niet naar.

'Zelden. Beroepsmatig soms even.'


Kijk je veel tv?

'We kijken naar series, Penoza bijvoorbeeld. De Wereld Draait Door, Pauw & Witteman, Humberto Tan nu ook af en toe. Even nadenken hoor. Keuringsdienst van Waarde, De Hokjesman, 24 uur met, College Tour.'


De publieke omroep heeft een goeie aan jou.

'Ja hè. Ik hoor veel mensen over Geer en Goor, maar dat heb ik nog nooit gezien. Om de een of andere redenen komt het er niet van.


'Het is soms frustrerend. Peter van der Vorst maakt nu bijvoorbeeld voor RTL Verslaafd. Daar kijken ongelofelijk veel mensen naar. Filemon Wesselink heeft bij ons Afkicken gemaakt. Het thema was hetzelfde, maar het was veel oorspronkelijker. Alleen die openingstekst al van Verslaafd!' Ze citeert: 'Bij verslaafden denk je al gauw aan een man onder een brug met een spuit in zijn arm.'


Hard lachend: 'Wie verzint zoiets? Welke doelgroep heb je dan voor ogen? Dat kan je zo toch niet zeggen? Ik snap dat het werkt en ik ben jaloers op hun succes, maar het is niks voor mij.'


Nicolette Kluijver vertrekt bij BNN en gaat programma's voor RTL 5 maken. Hebben ze jou weleens gevraagd?

'Ja, RTL 5, héél lang geleden. Zeven jaar of zo. Ik heb iets heel moois voor je, zei iemand. Hij vertelde een lang verhaal. Maar om welke zender gaat het dan, vroeg ik. De zender van Robert Jensen, zei hij, RTL 5. Potverdomme, zei ik. Dus nee, dat deed ik niet.


'Bij BNN ben ik onderdeel van het geheel, van het bedrijf. Zo voel ik dat. Ik wil dat ook, ergens bijhoren. Er komen nu af toe VARA-mensen langs om te kijken hoe het bij ons is, omdat het anders is. De sfeer en zo. Bij BNN staan alle deuren open. Iemand met een idee loopt zomaar bij een ander binnen.


'Ik ben het nooit zat geworden en er is ook nooit iets voorbijgekomen waarvan ik dacht: hee, dat moet ik gaan doen. Ik sta er ook niet voor open, ik ga niet eens praten. BNN is mijn club, we zijn blij met elkaar. Alleen al de gedachte aan vertrek voelt als verraad.'


Toen je de laatste keer je contract verlengde, viel het woord talkshow. Heb je die ambities laten varen?

'Nee, nee, we zijn wel met dingetjes bezig. Maar er zijn al zo veel talkshows hè. En het worden er steeds meer.'


Met dingetjes bezig zijn, wat betekent dat concreet?

'Pim Castelijn, de voormalige tv-directeur van BNN, en ik denken erover na. Dit moet je niet te groot maken hoor. Het is nog heel prematuur. Je zal het maar zijn gaat door. Dat is het belangrijkst.'


Je hebt geen vurig verlangen naar een eigen talkshow?

'Ik heb geen haast. Nog steeds niet. Ik ga er gewoon van uit dat ik een van die vrouwen ben die als een soort Mies Bouwman tot het einde blijft. Dus ik heb nog járen voor de boeg.'


Vorig jaar kreeg je een 'bijna-burn out', zoals je het noemde, en werkte je maandenlang niet. Hoe zwaar was het?

'Wat ik voelde in de periode vóór 6Pack vond ik zwaarder. Toen holde ik als een dolende door de stad. Mijn leven had totaal geen richting. Ik voelde wel dat er iets zou gebeuren, maar had geen idee wat precies. Ik was niet geconcentreerd en niet gefocust. Dat vond ik heel onprettig, ik wist niet waar ik aan moest haken.


'Dit was ook heel vervelend. Ik was zo moe. Ik wilde van alles, ik wilde doorgaan, maar het lukte gewoon niet.'


Schaamde je je?

'Nee, nee. Eigenlijk vond ik het wel interessant.'


Interessant?

'Ja, echt. Als ik hoorde dat iemand een burn-out had, dacht ik altijd: dat overkomt mij niet. En dan overkomt het je toch, en denk je: o ja, dit is het dus. Jezus, wat kut als je dat hebt en ja, het ligt inderdaad op de loer.


'Het is onbegrijpelijk wat er gebeurt. Ik had tijd nodig om het serieus te nemen. Ik bagatelliseerde het.


'Het begint met kleine dingen. Te fel licht, geluiden. Je kunt dingen niet meer aan. Er zijn te veel prikkels. De bedrijfsarts zei dat ik geluk had. Ik was er nog niet helemaal doorheen gezakt. Doe het rustig aan, zei hij.'


Heb je er iets van geleerd?

'Ik moet structuur aanbrengen in mijn leven. Dat heb ik nodig, net zoals iedereen. Het is alleen moeilijk om dat voor elkaar te krijgen met dit werk. Ik heb het afgelopen jaar weer heel hard gewerkt. In het begin was alles prachtig gepland, maar aan het eind was het toch weer een zooitje, als vanouds.


'En ik ben yoga gaan doen. Ik kan het niet vaak genoeg zeggen: mensen, ga yoga doen.'


Gewoon, yoga?

'Ja, geen bikram yoga, in die hitte. Maar wel met mediteren. Ik heb heel lang het idee gehad dat ik een soort hoofd was, weet je wel. Dat je ergens naartoe gaat en dat je lijf dat regelde. Met yoga...'


Ik begrijp hier niets van.

'Jawel, jawel. Dat je alleen maar in je hoofd zit. Dat je je niet bewust bent van je lijf. Yoga-oefeningen ontspannen. Die oefeningen zorgen ervoor dat je zenuwstelsel tot rust komt, net zoals dat van een leeuw die een prooi achterna heeft gezeten en daarna onder een boom gaat liggen. Mensen die het heel druk hebben, staan vaak in de stand van de jagende leeuw. Yoga activeert dat andere.'


Het onder de boom liggen.

'Ja, op zo'n manier dat het in je lichaam echt rustiger wordt. Het is heel belangrijk voor me. Ik ga drie keer per week. Ik heb het echt nodig.'


Hard lachend: 'Ik wil dit de lezers graag meegeven. Echt hoor.'


CV

1975 Geboren in Alkmaar


2002 Theateropleiding De Trap


2003 Een van de maaksters van jongerenprogramma 6pack (SBS 6)


2004 - nu BNN. Programma's onder meer Spuiten en Slikken, Try before you die, Lijst 0, Ruben vs Sophie, Nationale IQ Test, Je zal het maar zijn.


2008 Hoofdrol in de film Zomerhitte.


Sophie Hilbrand woont samen met acteur Waldemar Torenstra. Ze hebben twee kinderen, Robin (4) en Ravi (1).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden