Software 'gijzelt' pc voor 300 euro losgeld

Cybercriminelen hebben een nieuw wapen waarmee ze computerbezitters via internet geld afhandig maken. Ze installeren kwaadaardige software op een pc die teksten, foto's, diashows en video's met een wachtwoord op slot zet. Pas nadat hun slachtoffer geld heeft overgemaakt via een geldtransfer, komen de bestanden vrij.

AMSTERDAM - Nieuw aan deze vorm van het zogenoemde ransomware is dat de software niet de hele computer gijzelt om losgeld te eisen, zoals tot nu het geval was, maar bestanden versleutelt. Daarbij gebruiken de cybercriminelen zo'n zware code dat het wachtwoord niet valt te kraken met het gebruikelijke breekijzer.

'Wie niet betaalt is onherroepelijk zijn bestanden kwijt', zegt analist Candid Wueest van Symantec, een Amerikaanse computerbeveiliger. Meestal krijgen slachtoffers slechts 72 tot 100 uur om het losgeld over te maken. Vaak worden bedragen tussen 200 en 300 euro geëist.

CryptoLocker, zoals de software wordt genoemd, verscheen vorige maand op de radar van politie, beveiligingsdiensten en virusbestrijders. Sinds een week duikt het programma ook op Nederlandse computers op. Hoeveel schade CryptoLocker heeft gemaakt, is moeilijk vast te stellen. De landelijke eenheid van de politie spreekt van tientallen gevallen waarin computers zijn gegijzeld. Woordvoerder Jos Klaren kan echter geen cijfers van afpersingszaken geven waarin CryptoLocker de hoofdrol speelt. 'Niet iedereen doet aangifte.'

Ook Symantec heeft geen duidelijk beeld van de omvang van de schade, aldus analist Wueest. Hij kan alleen zien hoe vaak Norton, de virusbestrijder van het bedrijf, signaleert dat CryptoLocker zich op een computer probeert te nestelen. Het gaat om duizenden gevallen per dag.

De Belgische politie maakte in juli bekend dat in 2012 ruim 4.300 meldingen van computerafpersing zijn gedaan, tegen dik 80 in 2011. Deze week meldden de Finse autoriteiten dat een criminele bende wereldwijd 5 miljoen computers heeft besmet met een andere variant van ransomware, Reveton. In Finland zouden 30 duizend pc's ermee zijn besmet.

Wueest denkt dat in een handvol gevallen de aanvalspoging slaagt en dat uiteindelijk zo'n 3 procent van de slachtoffers betaalt. 'Dat lijkt weinig, maar ransomware is een lucratieve afpersingsmethode. Sommige bendes halen er elke maand zeker 100 duizend euro mee op.'

Steeds meer cybercriminelen richten zich op ransomware, omdat het onlinebankieren steeds beter beveiligd wordt en het moeilijker wordt om op een internetrekening in te breken.

Onderzoeker Elmer Lastdrager van de Universiteit Twente zegt dat cyberbendes geavanceerdere methodes gebruiken om de ransomware op een pc te installeren. Een link in een e-mail is achterhaald. 'Een bezoek aan een gekraakte website kan al genoeg zijn.'

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden