SNS Reaal

Hoe nieuwe ongelukken in de bankensector te voorkomen? Dat blijft de vraag, ook na het rapport over SNS.


Het ongemeen kritische rapport over de nationalisatie van SNS Reaal laat de politiek en de toezichthouders in verwarring achter. Zoals eerder al geconstateerd, was het toezicht op de Nederlandse banken te zwak en te traag. Daaraan voegen de onderzoekers nu toe dat er ook na de kredietcrisis en de kapitaalinjectie in SNS Reaal weinig alert is gereageerd. Maar op de hoofdvraag, hoe in de toekomst fouten te voorkomen, hebben ze geen overtuigend antwoord.


Na de nationalisatie van ABN Amro en de val van DSB haalde het ministerie van Financiën het toezicht op banken weg bij bankpresident Wellink. Er moest een aparte directeur met aparte bevoegdheden komen om de controle gerichter te maken. De commissie die SNS Reaal onderzocht adviseert bankpresident Klaas Knot weer eindverantwoordelijk te maken. Omdat anders inzichten binnen De Nederlandsche Bank (DNB) te veel versnipperd raken.


Die tegenstelling in adviezen is tekenend voor de worsteling van de politiek met het toezicht op de banken. Ergens bestaat de hoop dat met beter toezicht ongelukken zoals bij SNS Reaal, Icesave, DSB Bank of ABN Amro zijn te voorkomen. Maar de pijnlijke conclusie moet misschien zijn dat ook het toezicht kan falen, alle aanbevelingen ten spijt.


De banken en hun aandeelhouders zijn hoofdverantwoordelijk. Zij nemen de beslissingen en kunnen het best inzien hoe groot de risico's zijn. Aangezien de belastingbetaler impliciet garant staat voor de risico's - banken mogen immers niet failliet gaan - namen (en nemen) banken grotere risico's dan acceptabel is. Dit valt niet op te lossen met meer, beter of scherper toezicht, maar met het neerleggen van de verantwoordelijkheid op de plek waar die hoort: bij de banken. De buffers bij banken moeten dus omhoog. De geldschieters van de bank moeten meebetalen als het misgaat.


Het toezicht is slechts het sluitstuk en begint met de constatering dat er legio dilemma's zijn. De controleur heeft te weinig informatie, is bang om een foute beslissing te nemen en mag geen onnodige paniek zaaien. Hij opereert dus omzichtig. Hij moet samenwerken met het ministerie en wisselende belangen afwegen. De controleur zal ook na dit rapport over SNS Reaal niet het definitieve antwoord hebben op de vraag hoe hij het best kan handelen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden