Nieuws Boek Snowden

Snowden schrijft in persoonlijk boek over ruzie met Assange en wantrouwen jegens The NY Times

Voor het eerst vertelt superklokkenluider Edward Snowden zijn persoonlijke verhaal, hoe hij besloot grootschalig afluisteren door de Amerikaanse NSA te onthullen. De balling in Moskou komt met een boek waarin hij vertelt over zijn ruzie met Julian Assange en zijn wantrouwen jegens The New York Times.

Edward Snowden. Beeld REUTERS

Hij is wereldberoemd. Toch weet haast niemand wie hij werkelijk is. Edward Snowden is de man die geheime documenten meenam van de Amerikaanse afluisterdienst NSA om het grootschalige afluisteren aan te tonen, die documenten aan journalisten gaf en in 2013 een wereldwijd schandaal ontketende. De Amerikaanse spion die via Hongkong naar Moskou vluchtte, daar op de luchthaven vast kwam te zitten en uiteindelijk asiel kreeg. Altijd ging het over die onthullingen. Tot nu. Nu heeft hij zijn persoonlijke verhaal opgetekend in Onuitwisbaar.

In het boek, dat maandag uitkomt in 27 landen waaronder Nederland, vertelt hij zijn persoonlijke verhaal. ‘Het is moeilijk zo’n groot deel van je leven te proberen niet herkend te worden, en dan het compleet tegenoverstelde te doen door persoonlijke onthullingen te delen in een boek’, schrijft hij. Hij vond het tijd worden. Omdat hij een ‘frontale aanval op het principe van de waarheid’ ziet in democratieën die ten prooi vallen aan autoritair populisme. Ook hij kreeg met tegendruk en complottheorieën te maken. Medewerkers van westerse inlichtingendiensten, ook de Nederlandse, noemden hem een Russische dubbelspion en betwijfelden zijn motieven – mede, schrijft hij, omdat ‘ik weigerde mezelf te verdedigen’.

Onuitwisbaar is wel een verdediging. Die beschrijft een persoonlijke geschiedenis. Van zijn jeugd – zijn vader is verbonden aan de kustwacht, zijn moeder werkt bij een verzekeringsbureau nabij het hoofdkwartier van de NSA – tot aan zijn professionele leven. Hij groeit op tussen ouders van vriendjes die voor Defensie of de FBI werken, leert Nintendo en Super Mario Bros kennen, gaat hacken in zijn tienerjaren (‘ik was te cool voor vandalisme, en niet cool genoeg voor drugs’) en is vaderlandslievend.

Na 9/11 gaat hij in dienst. Zijn ‘nucleaire moment’ komt als hij in de twintig is en hij in Japan wordt uitgezonden door Dell en voor de NSA werkt. Hij leest over het geheime NSA-programma Stellarwind, dat na 9/11 is opgetuigd en dat de communicatie van grote groepen Amerikanen kan opzuigen en analyseren. Het is in strijd met de Amerikaanse wet. Snowden keert zich langzaam af van het almachtige systeem waar hij onderdeel van is. ‘Het oor dat altijd hoort, het oog dat altijd ziet, een geheugen dat altijd wakker en permanent is.’

Hij laat veel van zijn overwegingen zien. Waarom hij The New York Times niet vertrouwde als medium om de geheime documenten te delen. Die krant stond immers op het punt delen van het Stellarwind-programma te onthullen maar zag daar na overheidsdruk van af. Zijn ruzie met WikiLeaks-voorman Julian Assange, die hij na een meningsverschil, zes jaar geleden, niet meer sprak. Hij schrijft ook dat hij na Hongkong, waar hij de documenten aan journalisten gaf, zijn laptops schoonde en sleutels tot de documenten verwijderde. Zes jaar woont hij nu als banneling in Moskou, op straat vermomd om niet herkend te worden. ‘Ik maakte me altijd zorgen als ik de bus of metro nam, maar tegenwoordig zijn mensen zo druk met hun telefoon dat ze me geen tweede blik waardig keuren.’

‘De AIVD observeert veel meer mensen dan redelijk is.’

Nederlandse inlichtingendiensten AIVD en MIVD lopen aan de leiband van de Amerikaanse NSA. Ze zijn ‘uitermate volgzaam’ en worden als ‘ondergeschikten’ gezien. Dat vertelde Edward Snowden in een interview met de Volkskrant in 2015. Lees het hier terug

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden