Nieuws Schiphol

Sneller treinverkeer kan 133 duizend Schiphol-vluchten schelen, maar vliegen is nog ‘veel te goedkoop’

Verbetering van het internationale treinverkeer in Europa maakt uitbreiding van Schiphol overbodig. Die conclusie trekken Milieufederatie Noord-Holland, Greenpeace en Natuur & Milieu uit een onderzoek naar de mogelijkheden om reizigers het vliegtuig uit en de trein in te jagen. 

Een vliegtuig van Ryanair komt aan op luchthaven Schiphol. Beeld ANP

Het onderzoek werd uitgevoerd door ingenieursbureau Royal HaskoningDHV. In het meest rooskleurige scenario kunnen zeker 133 duizend vluchten van en naar Schiphol in een jaar worden geschrapt. Om dat laatste te realiseren zou Europa fors moeten investeren in meer hogesnelheidslijnen en verbetering van de aansluitingen. De reistijden met de trein worden dan aantrekkelijk genoeg om minder vaak voor het vliegtuig te kiezen. Dat snelle net is nu nog een lappendeken, met nationale spoorlijnen die bij de grens ophouden of slechts steden binnen een land verbinden. Ook zijn er technische belemmeringen, waardoor treinen niet, of niet op volle snelheid, over het snelle spoor kunnen razen.

Winst zonder een extra kilometer rails aan te leggen valt er al te behalen door de betrouwbaarheid van de huidige internationale treinverbindingen te verhogen, aldus Royal HaskoningDHV. De onderzoekers pleiten voor beter onderling afgestemde dienstregelingen en meer service, bijvoorbeeld als iemand zijn aansluiting mist. Ook zou het kopen van een ticket voor de internationale trein minder een worsteling moeten zijn dan nu het geval is.

Met alleen die maatregelen worden 89 duizend jaarlijkse vliegbewegingen op Schiphol overbodig, aldus de studie. Die keek naar de mogelijkheden voor de concurrentie tussen de luchtvaart en het spoor voor 31 bestemmingen binnen Europa, op maximaal 750 kilometer afstand van Schiphol. Daarboven wint het vliegtuig het altijd van de trein.

Bert van Wee, hoogleraar transportbeleid van de TU Delft, vindt het een goede studie, waarop wel enkele zaken vallen af te dingen. Daaronder valt niet het rekenmodel, al valt volgens hem de vergelijking misschien iets te positief uit omdat de onderzoekers uitgaan van reizen tussen stadscentra. ‘Spoorstations liggen vaak midden in het centrum.’

Ticketprijzen

‘Een belangrijke omissie is dat er niet gekeken is naar de verschillen tussen de prijzen van een vlieg- en een treinticket’, aldus Van Wee. ‘Vliegen is veel te goedkoop. Er zit geen btw op het vliegticket, geen accijns op kerosine en ook andere overheidssteun is onzichtbaar in de prijzen.’

Van Wee stelt dat de milieu-impact sterk afhangt van wat Schiphol doet met de capaciteit die overschiet als er minder korte vluchten worden uitgevoerd. ‘De kans bestaat dat luchtvaartmaatschappijen dat gat opvullen met intercontinentale reizen.’ Die zijn veel lucratiever dan de vakantievluchtjes naar Benidorm.

Lector duurzaam toerisme en transport Paul Peeters van NHTV Breda stelt dat consumenten de neiging hebben zich rijk te rekenen. ‘Mensen die vliegen vergeten vaak de kosten van hun reis naar de luchthaven bij de prijs van hun reis op te tellen en de kosten van het lang parkeren bij Schiphol.’ Als die kosten worden meegenomen vallen treinreizen niet altijd duurder uit. Eerlijke prijzen voor vliegtickets zouden helpen de transitie van vliegtuig naar trein mogelijk te maken, zegt Peeters.

Wat we eerder schreven over treinreizen versus vliegen: 

Volkskrant-verslaggever Dion Mebius zocht per treinreis naar Barcelona uit waarom het klimaatvriendelijker treinen zo veel trager en duurder is dan vliegen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.