SMAK: Rijstcrackers

De prijs van alle rijstcrackers is omgerekend naar de prijs per kilo. Het panel proeft blind. In het panel: Mac van Dinther, journalist van de Volkskrant, Jonah Freud, eigenares van de Kookboekhandel, Simone Kerver, eigenares van Sancho Panza's, en Ans van Soelen, bonbonmaker van dessertwinkel Puccini....

Nederlanders zijn infantiele knabbelaars. Bij de koffie en thee eten ze koekjes. Bij bier en wijn knabbelen ze zoutjes. Geen land ter wereld waar de kaken zo veel te doen hebben. Er lijkt geen einde aan te komen, nog steeds groeit de zoete en zoute knabbelmarkt.

De zoutjesmarkt is bijna niet te volgen. De wokkel is nog niet gepasseerd, of het mexicaanse nootje dient zich aan, om ingehaald te worden door het Spaanse worstkoekje. En het gaat maar door. Elke drie maanden komen de zoutjesgiganten weer met een nieuw smaakje. Eigenlijk zijn het ongeveer dezelfde produkten, met steeds weer een andere vorm of smaak.

Al enige jaren is de Japanse rijstcracker in opkomst. Dat zijn die opgeblazen meelballen, versierd met sliertjes zeewier en sesamzaadjes. Soms zwemmen in zo'n zak, voor de kinderlijke snoeper, ook nog wat gifgroene en gele vormpjes. In de jaren tachtig ontdekten Nederlandse importeurs van noten en zuidvruchten het zoutje in Japan. Zij begonnen met de import van de grappige knabbeltjes. Het produkt verkocht, maar het was niet zo succesvol. Vooral omdat het duur was.

Tot de importeurs ontdekten dat ook in Korea, Taiwan en Thailand knabbelfabrieken stonden. Daar waren de zoutjes veel goedkoper. Pas daarna brak de goedkope rijstcracker door op de Nederlandse markt. In de schappen van grote supermarkten zijn verschillende mixen te koop.

De Nederlandse rijstcracker verschilt iets van de Japanse. In Japan zijn de rijstcrackers per soort te koop, de mix komt daar niet voor. Ook wordt er vaak meer zeewier in verwerkt. In Nederland verkoopt alleen de mix, met verschillende vormen en kleuren, goed. De mixen worden alleen voor de Nederlandse markt gemaakt. Buiten Japan is Nederland het grootste rijstcracker-consumerende land ter wereld.

Het is vrij ingewikkeld om goede crackers te maken. Nederlandse fabrikanten hebben dat wel eens geprobeerd, maar ze kunnen het niet. Ook de fabrieken in de lage-lonenlanden zijn in handen van Japanners.

Het belangrijkste ingrediënt is kleefrijst. De rijst wordt gewassen en vermalen. Het rijstemeel wordt gestoomd tot een taai deeg. Dat deeg gaat, in ronde mallen, in de koeling en blijft daar een paar dagen tot het keihard is. Daarna wordt het geschaafd en in vormpjes gestanst. Vervolgens verdwijnt het in de oven, waar het deeg, net zoals popcorn, popt en er luchtige balletjes ontstaan. Daarna krijgt het zoutje een jasje van sojasaus. Soms is de saus aangemaakt met kruiden of zeewier. Dat laagje geeft de smaak aan de rijstcracker.

Omdat bij het hele procédé geen vet wordt gebruikt, bevat het zoutje relatief weinig calorieën. Niet dat je van crackers niet dik wordt, maar je kunt lekker blijven kauwen zonder dat de kilo's er aan vliegen. Dat is iets waar de Nederlander echt dol op is: een knabbeltje dat het schuldgevoel niet voedt.

Echt juichend is het panel niet. Ze vragen zich af waar een rijstcracker eigenlijk naar smaakt als je echt gaat proeven. Naar weinig, is het oordeel. Dat is ook het rare van dit knabbeltje, het oogt wel grappig, het is niet vet, maar het heeft nauwelijks smaak. Toch heeft het panel wel een voorkeur.

JAPAN MIX

De rijstcrackers van Albert Heijn, ¿ 24,60, winnen met een zeven.

'Zien er het leukst uit en smaken ook het lekkerst', meent Freud. Van Soelen prijst de gevarieerde smaak, zowel zoet als vissig. Van Dinther is tevreden met de zee-achtige nasmaak.

TOKYO MIX

Een andere soort rijstcrackers van Albert Heijn, ¿ 14,36, haalt met een zes de tweede plaats.

Iedereen prijst de knapperigheid en het aantrekkelijke uiterlijk. Van Dinther vindt ze wel een tikje muf, Van Soelen wat zoetig en Freud ontwaart een rare nasmaak.

OKISAKI MIX

De goedkoopste crackers, in de Japans ogende zak, ¿ 11,28, delen de derde plaats met een vijf.

Volgens Van Soelen zijn ze knapperig, maar verder niks. Freud rept van droogvoer voor de hond. Kerver is wel te spreken over het gifgroene kleurtje.

TV SNACKS

De tweede soort in een Japanse zak, ¿ 24,14, verdient ook een vijf.

Van Dinther klaagt over te veel zachte witte dingetjes. Volgens Kerver zien ze er wel mooi uit, maar smaken ze naar niets. Freud vindt ze wat muf.

RIJSA MIX

De rijstcrackers van de Hema, ¿ 19,57, halen de vijfde plaats met een vier.

Volgens van Soelen zien de zoutjes er onsmakelijk uit. Freud vindt ze muf en smakeloos. Kerver klaagt over 'enge, roze dingetjes'.

SIAM MIX

Ook de verliezende crackers, ¿ 21,66, komen van de Hema.

'Dit smaakt oud en vies' (Van Soelen). 'Bah, wat een keldersmaak' (Van Dinther). 'Wat een ondefinieerbaar smaakje' (Kerver). 'Wel mooi van kleur, maar wat een bittere smaak' (Freud).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.