'Sluit haar op', schreeuwen Trumpaanhangers in Phoenix

In zijn streven een blamage in Arizona te voorkomen, grijpt Trump het nieuwe FBI-onderzoek naar de e-mails van Clinton met beide handen aan. 'Dit is het grootste politieke schandaal in Washington sinds Watergate.'

Een Trump-aanhanger loopt in gevangenispak en portret van Hillary Clinton op haar hoofd door het Convention Center van Phoenix.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Lang voordat Donald Trump het spreekgestoelte bestijgt in het Convention Center in Phoenix, Arizona, broeit het al in de zaal. Er gaat iemand voor de leeuwen geworpen worden: het publiek wil bloed zien. 'Lock her up!', klinkt het af en toe in spreekkoren: 'Sluit haar op.' Wie is wel duidelijk. Op veel T-shirts prijkt met vette letters: Hillary for prison!

Een Trump-aanhanger daagt achter in de zaal het persvolk uit, dat een batterij camera's heeft opgesteld om de komst van de Republikeinse presidentskandidaat te registreren. 'Leugenaars!', roept hij tegen de verslaggevers die de schimpscheuten van de Trump-aanhang zo langzamerhand wel gewend zijn en neutraal voor zich uit kijken. 'Jullie zijn oneerlijk! Jullie werken voor de duivel!' Als hij zijn zelfbeheersing dreigt te verliezen, voert een vrijwilliger van de Trump-campagne hem af naar de zijkant, waar hij vermanend wordt toegesproken.

Ook vanaf het podium moet de pers het ontgelden tijdens het voorprogramma. Eén van de plaatselijke Republikeinse leiders haalt een nepwapen tevoorschijn waarmee hij Trump-t-shirts afschiet naar de perstribune. 'Oké, perslui, hier komen ze!' Het publiek juicht.

Clinton-haat als religie

Het publiek is vrijwel uitsluitend blank. Zwarten zie je bijna niet en ook latino's zijn er maar weinig, ook al maken die ruim eenvijfde van de bevolking van de staat uit. Trump heeft veel van hen tegen zich in het harnas gejaagd met zijn opmerkingen over illegale immigranten uit Mexico. Opvallend is wel het grote aantal vrouwen, allemaal bewapend met roze borden: Women for Trump. 'Ach, al dat gedoe over wat Trump over vrouwen heeft gezegd, dat soort dingen zeggen alle jongens toch?', vindt Edwina Maes (57). 'Trump mag dat niet zeggen, maar Bill Clinton vergeven ze wel. Die man mag nooit meer voet zetten in het Witte Huis!' Haar 80-jarige moeder is het niet met haar eens. 'Zij is voor Hillary, maar dat komt omdat ze op een gegeven moment een liberale vriend kreeg.' Sindsdien moet ze zich in de wc verstoppen om Rush Limbaugh of andere conservatieve talkshowhosts te beluisteren.

Op het podium nagelt een 13-jarig meisje de Democratische presidentskandidate aan de schandpaal. 'Als Donald Trump voor elke leugen die Hillary vertelt een baksteen krijgt, kan hij twee muren langs de grens met Mexico bouwen', zegt ze onder luid gejuich. 'Bouw die muur!', wordt er geroepen. Jan Brewer, de Republikeinse ex-gouverneur van Arizona, wrijft het nog even dieper in. 'Als Hillary's lippen bewegen, wat doet ze dan?', vraagt ze. 'Liegen!', brult het publiek als één man.

De Clinton-haat is hier een religie geworden. 'Ze had nooit aan de verkiezingen mogen meedoen. In andere landen zou dat niet zijn gebeurd; iemand die zo corrupt is', zegt een man in een T-shirt dat aanbeveelt: Keep calm & carry guns. 'Ze had gediskwalificeerd moeten worden, want eigenlijk is ze een crimineel', valt een vrouw hem bij. Moet je dan niet eerst worden veroordeeld? 'Als de regering zich aan de wet zou houden, zat ze allang in de gevangenis, maar president Obama houdt haar de hand boven het hoofd. Dankzij WikiLeaks en Julian Assange weten we hoe erg het is: ze is de corruptste figuur op aarde!' Waren de Republikeinen eerst niet heel erg tegen WikiLeaks? Ze lacht: 'Tja, als hij iets over Trump zou hebben, zouden we minder blij zijn.'

Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

De menigte staat op zijn kop als Trump eindelijk het podium bestijgt en vaststelt dat buiten nog 'duizenden' mensen wachten in de hoop de verkiezingsbijeenkomst bij te wonen. De Republikeinse presidentskandidaat heeft op het laatste moment besloten Arizona nog eens aan te doen, omdat hij er vrijwel gelijk ligt met Clinton. Ook Clinton zet alles op alles om de staat binnen te halen: woensdag komt ze nog een keer langs. Arizona verliezen zou een blamage zijn voor Trump. Sinds 1948 heeft de staat maar één keer voor een Democraat gestemd: in 1996, voor Bill Clinton. Maar volgens Trump zal dat niet een tweede keer gebeuren. 'De zwijgende meerderheid is terug! We gaan het Witte Huis winnen', roept hij opgetogen.

Trump belooft dat hij als eerste daad Obamacare, het 'rampzalige' nieuwe gezondheidsstelsel, zal intrekken. Het nieuwe systeem, dat miljoenen onverzekerde Amerikanen aan een ziektekostenverzekering moet helpen, kraakt in zijn voegen nu blijkt dat in veel staten de premies flink omhoog moeten. Als de kiezers op hem stemmen, verzekert hij, krijgen ze een 'geweldig' gezondheidsstelsel dat 'veel minder' gaat kosten. 'Hillary wil juist Obamacare veel duurder maken!', zegt hij, waarna zijn aanhangers weer om haar bloed beginnen te schreeuwen. 'Sluit haar op! Sluit haar op!'

Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Kruistocht

Al snel schakelt Trump over naar Clintons jongste e-mailperikelen: FBI-directeur Comey liet vrijdag weten dat zijn dienst het onderzoek naar haar gebruik van een privéserver voor haar werkmails zal hervatten. Volgens Trump is het duidelijk: 'De enige reden dat ze dit doen is dat er heel, heel ernstige dingen zijn gevonden.' Sterker nog: er is volgens hem sprake van 'het grootste politieke schandaal in Washington sinds Watergate'. 'Ze zette moedwillig een eigen e-mailsysteem op, hoewel ze wist dat ze daarmee de veiligheid van het land en de Amerikanen in gevaar bracht. Zo lang Bill en zij maar geld kregen!'

Daarmee is de toon gezet: Trump afficheert zijn campagne als een kruistocht tegen de 'corruptie' in Washington. 'De corruptie in de regering breidt zich steeds verder uit. Clintons corruptie tast de ziel van onze natie aan. Daar moet een eind aan worden gemaakt.' Dit jaar zullen de Amerikanen zeggen: Genoeg is genoeg! We gaan het moeras droogleggen!' 'Leg het droog, leg het droog!', brult het publiek.

'Heerlijk!', zegt Vietnamveteraan Paul Hydrink (70) na afloop. 'Hij zegt precies wat nodig is: banen terughalen en onze strijdkrachten sterker maken.' Hydrink is ervan overtuigd dat Trump Arizona toch zal weten binnen te slepen, ondanks de matige cijfers in de opiniepeilingen. Hydrink: 'Die zeggen niet veel. Er zijn heel veel mensen die op Trump gaan stemmen, maar die daar niet voor uit durven te komen omdat ze bang zijn om uitgelachen te worden. Zelf houd ik er op mijn werk ook mijn mond over.'

Als Trump met de vuisten geheven de zaal heeft verlaten is het tijd voor wat selfies met een vrouw die met een Clinton-masker rondbanjert in de zaal. Ze draagt een gestreept boevenpak, met een stevige ketting en boeien om haar handen. 'Dat zullen mijn kinderen leuk vinden', zegt een bezoekster tevreden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden