Sloot zonder walvis

Leesclubs zijn het stiefkind van de literatuur. Althans, zo zijn ze lange tijd beschouwd. Bijna niemand nam het literaire verenigingsleven serieus, schrijvers en uitgevers haalden hun neus er voor op....

Opeens bleek uit verschillende onderzoeken dat geen bevolkingsgroep zoveel boeken leest als die van vrouwen van boven de veertig. En laten nou al die honderden leesclubs die Nederland rijk is, voornamelijk uit lezeressen van boven de veertig bestaan. Uitgeverij Biblion zag een gat in de markt en komt nu met het eerste nummer van Boekdelen, een tijdschrift met 'specifieke aandacht voor het lezen in leeskringen'.

Allereerst is er een verslag van de uitreiking van de derde Algemeen Dagblad Leeslub Prijs aan 'Leesgroep II afdeling Hoogerheide-Woensdrecht van de Nederlandse Bond van Plattelandsvrouwen'. Vervolgens een interview met een 78-jarige mevrouw over de vijftien jaar dat zij deel uitmaakte van een leesgroep in Buitenpost.

En tot slot een rubriek, de Salon, waarin lezers hun zegje doen over een door de redactie geselecteerd boek. Deze keer de bestseller Inge en Mira van Marianne Fredriksson: 'Hier kom ik niet door, wat is dit vervelend geschreven, alsof het een rapport is.'

Maar niet alleen de lezers komen aan het woord. Op het omslag prijkt het portret van Kader Abdolah. Monica Soeting ging bij hem langs voor een interview: 'Als hij spreekt, rinkelen de kopjes op tafel, en in het vuur van het gesprek veegt hij zelfs een beker chocolademelk van tafel.'

Drie pagina's lang gaat het over de vraag of een schrijver zich een tweede taal kan aanleren en of de allochtone schrijvers Nederland kunnen genezen van het virus van de autobiografische roman.

Abdolah heeft zo zijn twijfels, want Nederlanders kunnen 'geen grootse literatuur schrijven. In een sloot kan nu eenmaal geen walvis zwemmen.' Om vervolgens uit te weiden over de egotripperij van Palmen, Mulisch en 't Hart. Een tirade die nogal ongeloofwaardig overkomt omdat ook Abdolah het alleen maar over zichzelf en over zijn eigen positie binnen de Nederlandse literaire wereld heeft. Geen van zijn boeken komt ook maar één keer ter sprake.

Het hart van Boekdelen wordt gevormd door een uitneembaar 'auteurskatern' waarin met behulp van het nodige 'verdiepingsmateriaal' leven en werk van de schrijfster Vonne van der Meer worden belicht. Redactrice Nora van Laar schreef een analyse van Van der Meers laatste roman, Eilandgasten. Ze werkt het rijtje keurig af: van samenvatting en thematiek tot en met de 'situering binnen het werk' en de reacties in de pers. Je waant je weer op de middelbare school tijdens een van die oerdegelijke, onpersoonlijke lessen Nederlands die je bijna wisten te genezen van je liefde voor de literatuur.

Nee, dan de discussietips: 'Welke betekenis dicht je toe aan het vogelveertje in het boek?' en 'Ervaar je Eilandgasten als een religieus boek?' Alles goed bedoelend schrijft de redactie dat het hier uiteraard niet om vragen gaat 'waarop slechts een goed of fout antwoord mogelijk is', maar moet het echt zo betuttelend? Is dit een poging om kleine kinderen te stimuleren tot het oprichten van een leesclub of gaat Boekdelen ervan uit dat de dames en heren van de bestaande leesclubs niet al te hoog mogen worden ingeschat? Het laatste, lijkt het. Maar laat de leesclubs zelf oordelen. Boekdelen is immers een 'blad voor de literair geïnteresseerde lezer, geen periodiek voor uitgevers en recensenten.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden