Slobs principes

RAOUL DU PRÉ

Arie Slob heeft gelijk: het illegalenplan kan beter ingetrokken. Polariseren en polderen gaan niet samen.

De vraag was niet of iemand het zou doen, maar wie het zou doen: wie van de 'meest geliefde oppositiepartijen' zou staatssecretaris Fred Teeven gaan vertellen dat hij zijn plan tot strafbaarstelling van illegalen maar beter kan intrekken? ChristenUnie-leider Arie Slob pakt de handschoen nu op.

Principieel heeft hij gelijk. VVD en PVV zien in de strafbaarstelling een belangrijk symbool: illegaal is illegaal en daar horen straffen bij. Dat klinkt nog best logisch, maar in dit geval botst de redenering op wezenlijke grondrechten zoals het recht op onderwijs en medische zorg. Illegalen, vaak toch al volledig aan de zelfkant, worden gecriminaliseerd en daardoor extra kwetsbaar. Ze zullen zich nog stiller gaan houden. Het is geen gewaagde voorspelling dat ze de dokter gaan mijden en hun kinderen van school halen uit angst voor ontdekking - toestanden die een zichzelf respecterende rechtsstaat zichzelf beter kan besparen.

Teeven mag zich bovendien afvragen of het wel helpt. Het doel is: minder illegalen. Maar zo werkt het niet, tonen de ervaringen in Frankrijk, België en Duitsland. Daar deden boetes en celstraffen het aantal illegalen niet dalen. En bij dat alles komt nog de principiële kwestie: hoort een mens wel strafbaar te zijn vanwege het enkele feit dat hij zich in een land bevindt?

Het is niet gek dat uitgerekend Slob nu de hakken in het zand zet, met in z'n kielzog de vele kerken die zich over ontheemde illegalen ontfermen. Het kabinet kon weten dat dit voor hem zo zwaar weegt dat hij er de samenwerking vroeg of laat voor op het spel zou zetten. Voor Slob is er nu geen weg terug meer. Als Rutte niet door de knieën gaat, ontstaat er een serieus probleem voor de coalitie. De premier kan zijn verlies daarom maar beter nemen. Hij krijgt er tijd van regeren voor terug.

Daarbij is het wel te hopen dat Slob en zijn collega's Pechtold en Van der Staaij zich op hun beurt weten te beperken tot de principiële hoofdzaken. Want als Slob nu in het kader van de stemmenjacht het startsein heeft gegeven tot oeverloos heronderhandelen over elke zin in het regeerakkoord, blijft van de net herwonnen politieke daadkracht weinig meer over. Polariseren en polderen gaan niet samen. Dat geldt voor alle betrokken partijen.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden