Slimmer worden? Ja, graag!

We willen met z’n allen graag slimmer worden, blijkt uit Volkskrant Banen-onderzoek. Maar onze werkgevers werken nog niet echt mee....

Een kantoortuin vol ongeïnspireerde, verveelde en luie werknemers; het is de nachtmerrie van iedere werkgever. Gelukkig is er een oplossing: stuur je werknemers terug naar school. Want het motto van de Nederlandse werknemer, zo blijkt uit onderzoek van Volkskrant Banen, is: een leven lang leren.

Vijftig procent van alle werknemers wil bijvoorbeeld graag slimmer worden. Gevraagd naar de gebieden waarop werknemers zich meer zouden willen ontwikkelen, noemt de helft de eigen intelligentie. Zeven op de tien werknemers zijn namelijk van mening dat zij hun hersenen effectiever zouden kunnen gebruiken.

In de beginfase van de carrière, pakweg de eerste drie jaar van de loopbaan, ligt de focus van de meeste werknemers nog vooral op de wens tot het ontwikkelen van professionele vaardigheden, zoals goed presenteren, succesvol onderhandelen, managen of effectief samenwerken. Mensen met een langer arbeidsverleden noemen vaker persoonlijke vaardigheden (zoals omgaan met kritiek en stress) en intelligentie (bijvoorbeeld in de vorm van een geheugentraining) als ontwikkelterreinen.

Maar werkgevers voorzien niet altijd afdoende in de opleidingswensen van hun werknemers, zo blijkt. Vooral trainingen, opleidingen en workshops op het gebied van intelligentie worden gemist. Uit het onderzoek blijkt dat bijna de helft van de ondervraagden voor andere opleidingen zou kiezen dan de werkgever, als zij beschikten over een eigen opleidingsbudget.

Ook de persoonlijke vaardigheden krijgen onvoldoende aandacht. Amper 8 procent van de bijna 400 ondervraagden zegt ooit wel eens een training stressbeheersing te hebben gevolgd, terwijl ruim 42 procent aangeeft dit graag ooit nog eens te doen. En tussen de 5 en de 10 procent van de ondervraagde werknemers heeft wel eens een training gevolgd om de vaardigheden op het gebied van intelligentie te verbeteren, tegenover zo’n 40 procent van alle werknemers met de behoefte ooit een dergelijke training te volgen. Uiteenlopend van een cursus mindmapping (een systeem om het geheugen beter te ordenen, 45,2 procent) tot een workshop creativiteit (zelfs 57,5 procent).

Volgens cijfers van het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS) uit 2005 volgt één op de drie werknemers een opleiding of cursus die door de werkgever wordt betaald. ‘Nederland is steeds meer een service-economie geworden, gericht op dienstverlening’, verklaart de Nijmeegse hoogleraar arbeidspsychologie Michiel Kompier deze trend. ‘Vroeger werkten de meeste mensen met ‘dingen’, tegenwoordig heeft iedereen klanten: leerlingen, patiënten of lezers.’

We moeten allemaal anderen zien te overtuigen, het gedrag van anderen beïnvloeden, zegt Kompier. Omdat werknemers op allerlei niveau tegenwoordig moeten kunnen presenteren, nota’s moeten kunnen samenvatten, heldere compacte memo’s moeten kunnen schrijven en opdrachten binnen moeten kunnen halen, heeft de werkgever meer en meer een opleidingsfunctie.

Kompier vindt het zelfs de ‘primaire taak van de werkgever’ om ervoor te zorgen dat zijn personeel deze influencing skills beheerst.

Maar of het ook steeds meer gebeurt, dat betwijfelt de hoogleraar. ‘Je hebt goeie en je hebt slechte werkgevers.’

De rooskleurig voorgehouden persoonlijke ontwikkelingstrajecten waar werkgevers zich meer en meer op beroepen noemt hij ‘vaak slechts een mooi presentatiesausje’.

De meeste bedrijven blijken bij navraag ook geen vastomlijnde regels voor het aanbieden van extra scholing te hebben. Wel is de meerderheid van de werkgevers ervan overtuigd dat het aanbieden van opleidingen een goede manier is om getalenteerde werknemers binnen te halen en vooral te houden. Het is tegenwoordig bijna standaard zo dat werkgevers met nieuwe werknemers overleggen over een zogeheten ‘persoonlijk ontwikkelingsplan’, of kortweg pop, zoals dat in het huidige jargon heet.

Het ministerie van Sociale Zaken heeft geturfd dat in 44 procent van de cao’s (die voor 34 procent van de werknemers gelden) pop-afspraken zijn gemaakt. Met name hoogopgeleide werknemers in de financiële sector en bij de overheid beschikken over pop’s.

Maar het kan ook anders. Ontwikkeling komt van twee kanten, zegt ook Kompier. ‘Niets belet werknemers natuurlijk om zelf de touwtjes in handen te nemen en zich op allerlei professionele vlakken te ontwikkelen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden