Sinds de Gaza-oorlog is het uit tussen Turkije en Israël

Achtergrond..

JERUZALEM Israëlische toeristen gingen in 2008 nog het liefst naar Turkije op vakantie. Meer dan 500 duizend vertrokken er naar de stranden bij Antalya. Het was een paradijs: zo goedkoop, zo dichtbij en – zeker voor een islamitisch land – zo onbezorgd.

Maar sinds de Gaza-oorlog is het uit tussen Turkije en de Israëli’s. De Turkse premier Recip Tayyib Erdogan bestond het om in januari de Israëlische president Shimon Peres de les te lezen tijdens het Wereld Economisch Forum. ‘Jullie vermoorden mensen’, beet hij hem toe.

Al snel meldden de reisbureaus massale afzeggingen voor de zomervakantie. Als de Turken er op hadden gerekend dat de lucratieve toeristenstroom wel weer zou aantrekken, dan kunnen ze dat na de gebeurtenissen van de laatste tien dagen wel vergeten. ‘Het aantal vluchten zal voor langere tijd sterk afnemen’, zei een Israëlische toerismeonderzoeker op de legerradio.

Wat ging er mis? Eerst trok Turkije een uitnodiging in aan Israël om deel te nemen aan een gezamenlijke militaire oefening met NAVO-landen. De Turken zijn de Gaza-oorlog nog niet vergeten, luidde de verklaring. Vlak daarna kwamen in Israël beelden door van een soapserie op de Turkse staatstelevisie waarin Israëlische soldaten gericht Palestijnse kinderen doodschieten.

Het bevestigt de Israëli’s in hun indruk dat de wereld zich langzaam weer wentelt in antisemitische denkbeelden. De Turkse ambassadeur in Tel Aviv heeft te verstaan gekregen dat zulke opruiende leugens het leven van Joodse Turken en bezoekende Israëli’s in gevaar brengen.

Turkije is al jarenlang de enige islamitische bondgenoot van Israël in het Midden-Oosten. Vooral militair zijn de banden hecht.

De goede verstandhouding leidde er in 2008 toe dat Turkije als boodschapper fungeerde bij de indirecte onderhandelingen tussen Israël en Syrië. De Israëlische premier Ehud Olmert zat in december zelfs in het kantoor van Erdogan, terwijl die de Syrische president Bashar Assad aan de telefoon had. Maar achteraf heeft Erdogan daarover gezegd dat hij zich beetgenomen voelde omdat Olmert hem niet had verteld een paar dagen later Gaza te zullen aanvallen.

Alle krachtpatserij met woorden roept de vraag op of de verhouding tussen Israël en Turkije ook werkelijk aan het veranderen is. De krant Haaretz denkt van wel. ‘Charles de Gaulle bracht in de jaren zestig de diplomatieke en militaire banden met Israël terug toen hij probeerde de oorlog in Algerije te beëindigen. Zo is Israël nu Erdogan tot last bij zijn grootscheepse verzoeningspoging met oude vijanden: de Armeniërs, de Syriërs, de Grieks-Cyprioten en de Koerden.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.