'Simpson moet kapot, zo simpel is het' Verbittering versus vreugde over oordeel tegen Simpson

'Verrast? Natuurlijk niet', zegt Tyrone Johnson, eerstejaars rechten, in het cafetaria van de Howard-university in Washington. De State of the Union van president Clinton wordt grotendeels genegeerd....

Van onze correspondent

Oscar Garschagen

WASHINGTON

'Een zwarte jury sprak O.J. Simpson vrij. Een blanke jury bevond hem schuldig. Dat stond van te voren vast, want zo gaat dat in Amerika als je een zwarte man bent. Wat is de boodschap? Een blanke jury heeft gelijk en een zwarte jury zat er helemaal naast?' roept Johnson boven het gesis en boegeroep uit.

Als bekend wordt dat Simpson ook nog 8,5 miljoen dollar aan schadevergoedingen moet betalen aan de families van de slachtoffers - Ronald Goldman en Nicole Brown Simpson - valt er een stilte. 'Simpson moet kapot. Vroeger werden zwarte mannen gelyncht, nu worden ze financieel kapot gemaakt. Zo simpel ligt het', zegt Julian Cox, die ook rechten studeert aan de Howard-universiteit.

'Het land was verdeeld na de vrijspraak in de strafzaak. Dat was voor de familieleden van de slachtoffers en voor de meeste blanken onaanvaardbaar. Zij hebben een tweede kans gepakt om een vermeend onrecht te herstellen. Voor alle zekerheid werd de enige zwarte vrouw uit de jury gezet', aldus Cox.

Vrienden van de twee aankomende advocaten hebben met veel gesis en zichtbaar ongeloof de berichtgeving uit Santa Monica aangehoord. 'Hoe kan het nou dat hij in een strafrechtszaak wordt vrijgesproken en in een civielrechterlijk zaak wordt veroordeeld?' wil L'Tanya Lorenzo uit Jamaica weten. De rechtenstudenten leggen het verschil uit tussen het strafrecht en het civielrecht, en de sterk uiteenlopende eisen die aan de bewijsvoering wordt gesteld. Maar dat is volgens hun niet het voornaamste punt. Johnson: 'Er is één troost. Hij is vrijgesproken en niet in het gevang of op de stoel beland. Dat is het allerbelangrijkste, en in dit opzicht heeft hij het systeem verslagen'.

Net als in het New-Yorkse Harlem en in South-Central Los Angeles zijn de reacties ook aan de Howard Universiteit eenduidig, bitter en cynisch.

Het oordeel van de overwegend blanke jury dat de ex-atleet en B-filmacteur Orenthal James Simpson verantwoordelijk is voor de gewelddadige dood van Ronald Goldman en Nicole Brown Simpson wordt nauwelijks verrassend genoemd. In de zwarte gemeenschappen wordt het tweede, civielrechtelijke proces overwegend beschouwd als een wraakactie, waarvan de uitkomst bij voorbaat vaststond. De reacties waren daarom lauwer.

Steek in Washington, New York of Los Angeles de 'kleur-grens' over en het spiegelbeeld wordt zichtbaar. In The American Sports Cafe in Bethesda is de mening unaniem. 'Eindelijk gerechtigheid', zegt Barry Arthur, een jonge accountant van Lockheed Martin Marietta.

'Yessss, Yesss, thank God for justice', roept zijn extroverte vriendin als CNN voor de duizendste keer de reactie van de families Goldman en Brown uitzendt. Vader Goldman wilde weinig zeggen, maar zijn 'Wonderful!, Wonderful' klonk als een overwinningskreet.

'Ik hoop dat ze Simpson volledig uitkleden. Ik hoop dat ze hem zijn huis, zijn auto, zijn golfclubs en al zijn geld afnemen', zegt een yuppie-achtige jongen die zijn naam zelfs niet in een Nederlandse krant wil terugzien. Hij zal zijn zin wel krijgen, want de monetaire strafmaat moet nog worden vastgesteld. De jury komt volgende week bijeen om te bepalen met welk bedrag Simpson moet worden gestraft.

Achteneenhalf miljoen dollar is de nabestaanden al toegekend als compensatie voor het geleden verlies en de begrafeniskosten. De rechter zal bepalen hoe dat geld wordt verdeeld tussen de Goldmans en de Browns. Of Simpson dat naast zijn boete allemaal kan betalen is niet duidelijk.

Vier jaar geleden werd zijn vermogen geschat op elf miljoen dollar, maar dat is na zijn strafproces geslonken tot 2,5 miljoen dollar. Algemeen wordt aangenomen dat zijn marktwaarde drastisch is geslonken. Maar wellicht zal een nieuw boek of filmcontract uitkomst bieden. 'Beroemd zijn in Amerika levert geld op. Je hoeft niet populair of geliefd te zijn. Als je maar curiositeitswaarde hebt, kun je geld verdienen', aldus Howard Rubestein van een grote pr-firma in New York.

Tussen alle verbittering en bijval door lieten vele Amerikanen gisteren via radio en televisie weten opgelucht te zijn dat 'de soapopera van de eeuw' (zoals een inwoner van Cleveland het proces noemde ) is afgelopen. In opiniepeilingen zeggen de meeste Amerikanen dat ze schoon genoeg hebben van de hele zaak. Maar uit kijk- en oplage cijfers komt het beeld naar voren van een land dat nog altijd - en begrijpelijk -intens wordt gefascineerd door de dubbele moordzaak met een zwarte verdachte en blanke slachtoffers, onder wie een aantrekkelijke vrouw.

En zij zullen worden bevredigd, want deze zaak met zijn vele facetten (rassenverhoudingen, vrouwenmishandeling, falende justitie) is nog niet afgelopen. Simpson zal vrijwel zeker in beroep gaan tegen de beslissing van rechter Hiroshi Fuijsaki om bepaalde getuigen en bewijsstukken niet toe te laten.

De media en de advocaten - de twee categoriën die in financieel opzicht als de grote winnaars bestempeld kunnen worden - bereiden zich al voor op het derde hoofdstuk van het drama. Er is geen rechtszaak waarin journalisten en advocaten zoveel verdiend hebben als de O.J. Simpson-zaak.

Advocaten als Johnie Cochran, Greta van Susteren en Laure Levenson hebben hun eigen tv-shows gekregen, enkele journalisten en voormalige politiedetectives werden met hun boeken miljonair. De tv-stations noteerden record-aantallen kijkers en de tabloids zagen hun oplage stijgen. Deze koe is volgens deze golddiggers nog lang niet leeggemolken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden