Sigmund Freud

Sigmund Freud stortte zijn hart uit bij zijn trouwste volgeling.

Brieven aan Jeanne Lampl-de Groot 1921-1939

Uit het Duits vertaald en ingeleid door Gertie Bögels.


Sjibbolet; 228 pagina's; € 24,95.


'Met onze kleine staat Oostenrijk is iets onrustbarends aan de hand; men weet natuurlijk niet wat', schreef Freud in 1933 aan de Nederlandse psychoanalytica Jeanne Lampl-de Groot. Het duurde nog tot 1939 voor de verwoestende kracht van het antisemitisme tot hem doordrong en hij met zijn gezin naar Londen vluchtte.


Lampl-de Groot was de eerste Nederlander die bij Freud in psychoanalyse ging om zich zijn leer eigen te maken. Als net afgestudeerde arts reisde ze in 1921 naar Wenen. In 1925 vertrok ze naar Berlijn als geschoolde psychoanalytica en goede vriendin van Freud. Hij gaf haar een ring, een gebaar dat hij bij slechts een paar volgelingen maakte.


Loyaal was ze. Vanaf haar verhuizing naar Amsterdam in 1938 drukte ze een stempel op de ontwikkeling van de psychoanalyse in Nederland. Haar dominantie dankte ze aan haar status als vertrouweling van Freud en werd soms als dictatoriaal ervaren.


De brieven die Freud haar schreef, verschijnen voor het eerst in druk. Brieven over de kinderen, onrust in de psychoanalytische beweging, zijn pijnlijke kaakoperaties, haar huwelijksproblemen en over het oprukkend antisemitisme. Wat Lampl-de Groot terugschreef, is niet bewaard gebleven. Van haar zijn brieven opgenomen die ze vanuit Wenen aan haar ouders schreef. Ze laten fraai zien hoe de lichte twijfels waarmee ze aan haar leertijd begon, binnen geen tijd plaats maakten voor het onwankelbare vertrouwen waarmee ze Freud haar leven lang vereerde.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden